Кіріспе

Құс түрі

Фишер сүйкімді тотықұсы (Agapornis fischeri) – Agapornis туысына жататын шағын попугай түрі. Олар алғаш рет 19 ғасырдың соңында табылған. Олар неміс саяхатшысы Густав Фишердің құрметіне аталған.

Сипаттама

Фишердің сүйкімді құсының арқасы, кеудесі және қанаттары жасыл түсті. Олардың мойны алтын сары, ал жоғары қарай жылған сайын қою қызғылт түске айналады. Басының үсті зәйтүн жасыл, ал тұмсығы ашық қызыл. Құйрығының үстіндегі қауырсындарында қызғылт немесе көк түс кездеседі. Көздерінің айналасында терісі ашық (көз шеңбері) ақ түсті дөңгелек болады. Жас құстар ересектерге ұқсас, бірақ олардың түсі солғын және төменгі жақ сүйегінің табанында қоңыр белгілер болады. Олардың ұзындығы шамамен 14 см болатын сүйкімді құстардың кіші түрі. Португалияның Алгарве аймағындағы Поршес пен Армасао-де-Пера және Лагоа арасында шамамен 100 жұпты кездестіруге болады. Олар сондай-ақ АҚШ-тың Виргин аралдарында да байқалған.

Мінез-құлық

Фишердің сүйкімді торғайы жылдам ұшады, және олардың қанаттарының дыбысы ұшқанда естіледі. Барлық сүйкімді торғайлар сияқты, олар өте әңгімешіл және дауыс шығарғанда, олардың шырылы жоғары және өте шулы болуы мүмкін.

Тамақ және азықтандыру

Фишердің сүйкімді қостамақтары тұқымдар мен жемістерді, соның ішінде кең түрлі тағамдарды жейді. Кейде олар шаруаларға зиян келтіреді, өйткені жүгері және тары сияқты егіндерін жеп қояды.

Өсіру

Фишердің сүйкімді құстары, Agapornis туысына жататын басқа да сүйкімді құстар сияқты, өмір бойы жұптасады. "Сүйкімді құс" деген атау жұптастардың бір-бірімен тығыз байланысын көрсетеді. Егер олар бөлініп кетсе, әрбір құстың денсаулығы нашарлайды. Жұптастар мүмкіндігінше дене жақындығын сақтауды ұнатады. Көбейту маусымы қаңтардан сәуірге дейін және маусымнан шілдеге дейін созылады. Ұясы жерден 2-15 метр биіктіктегі ағаш қуысында болады. Жұмыртқалары ақ түсті, әдетте бір тоғысында төрт-бес жұмыртқа болады, бірақ олардың саны үштен сегізге дейін жете алады. Аналығы жұмыртқаларды 23 күн басып шығарады, ал балапандар ұядан шамамен 38-42 күннен кейін ұшып кетеді.

Құс шаруашылығы

Фишердің сүйкімді құстары тұтқында сау болуы қиын. Олар өте белсенді және көп кеңістік қажет етеді. Торға қамалып өмір сүргенде олардың денсаулығы нашарлауға бейім.

Тұлға

Құс сүйгіштер иелеріне көңілді әрі мейірімді болып көрінеді. Олар көптеген тотықұстар сияқты жақын болмаса да, иелерімен уақыт өткізуді ұнатады және үнемі араласуды қажет етеді. Басқа тотықұстар сияқты, құс сүйгіштер де ақылды және жаңалықты іздейтін құстар. Тұтқында болғанда олар үйдің төңірегін зерттеуді жақсы көреді, кейде қақпақтан қашудың жолын тауып, жасырынуға орын іздейді, онда олар тұтқындалып қалуы мүмкін және оларды табу қиын болуы мүмкін. Құс сүйгіштер күшті мүсірлері бар, көп шайнайтын құстар. Олар иелерінің шашы мен киімдерін "тазалауға" және киім, түймелер, сағаттар мен әшекейлерді шайнауға ұнайды. Әйел құс сүйгіштер еркектерге қарағанда көбірек агрессивті болады, бірақ екеуі де сабырлылық пен дұрыс оқыту арқылы жақсы үй жануарлары бола алады. Құс сүйгіштер (әдетте) сөйлей білуімен танымал емес, бірақ кейбір құс сүйгіштер сөздерді үйренеді, көбінесе әйелдер үйренеді. Көптеген кішкентай тотықұстар сияқты, құс сүйгіштердің даусы жоғары және қарлы болып келеді, сондықтан олардың айтқандарын түсіну қиын болуы мүмкін. Құс сүйгіштер өте дауысты құстар, көршілерге ыңғайсыздық тудыруы мүмкін қатты, жоғары дыбыстар шығарады. Олар күні бойы шу шығарады, бірақ әсіресе күнің белгілі бір уақыттарында. Дегенмен, Фишердің құс сүйгіштері басқа түрлері сияқты қатты дауыс шығармайды, және олар жиі қылықтайды, бірақ үлкен тотықұстар сияқты айқайламайды. Олардың шу деңгейі жұптасу рәсімдері кезінде едәуір артады.

Денсаулыққа қатысты проблемалар

Фишердің сүйкімді құстары, көптеген тұтқын құстар сияқты, жоғары деңгейдегі стресс салдарынан қауырсындарын және аяқтарын үнемі шағудан туындаған қауырсын жұлу және инфекцияларға ұшырауы мүмкін. Бұл жалғыз ұсталған құстарда, жұп немесе топпен ұсталғандарға қарағанда жиі кездеседі. Бір гипотеза бойынша, олар жарық деңгейінің өзгеруінен және Фишердің сүйкімді құстары табиғатта оңай атқаратын, мысалы, ұя салу, топта араласу, биікке ұшу және жем іздеу сияқты іс-әрекеттерді атқара алмаудан туындаған гормоналды мәселелерге ұшырайды. Тағы бір гипотезаға сәйкес, мұның себебі патогендер болуы мүмкін. Емдеу әдетте жараларға антибиотиктер қолдануды, оларды шағуды тоқтатудың шараларын және ортаны өзгертуді қамтиды. Элизабеттің мойынға тағылатын жағасы да қолданылуы мүмкін, бірақ оны кию құсқа да, оның төңірегіндегі құстарға да қатты стресс тудырады, ал кейбір құстар стрестен қауырсындарын жұлып алуы мүмкін. Сүйкімді құстарға әртүрлі және толыққанды күнделікті тамақ қажет. Аналық сүйкімді құстар минералдық теңгерімсіздік салдарынан жұмыртқа тоқырауынан зардап шегуі мүмкін, бұл жұмыртқа қабығының қаталданбауына және көбелек жолдарында тұрып қалуына алып келетін, көбінесе өлімге соқтыратын жағдай.