Кіріспе
Морис Турнердің 1918 жылғы фильмі «Көк құс» – Морис Матерлинктің 1908 жылғы пьесасы негізінде түсірілген және АҚШ-та Морис Турнер режиссерлік еткен, продюсер Адольф Цукортың қолдауымен жасалған американдық үнсіз фантастикалық фильм. 2004 жылы Америка Құрама Штаттарының Конгресс кітапханасы бұл фильмді «мәдени, тарихи немесе эстетикалық тұрғыдан маңызды» деп танып, Ұлттық кино қорына енгізуге қаулы етті.
The Blue Bird is a 1918 American silent fantasy film based upon the 1908 play by Maurice Maeterlinck and directed by Maurice Tourneur in the United States, under the auspices of producer Adolph Zukor. In 2004, this film was deemed "culturally, historically, or aesthetically significant" by the United States Library of Congress and selected for preservation in its National Film Registry.
Сюжет
Берекетті көршілерінің жас ұлы мен қызы Тайлтиль мен Митильден қайырлы жесір Берлингот ауру қызын көңілдендіру үшін үй құсын қарызға алуды сұрағанда, Митил өзімшілдікпен бас тартады. Сол түні балалар ұйықтағанда, Берлинготтың кейпінде Берлилуна перисі олардың үйіне кіреді, содан кейін ол өзінің нағыз сұлу келбетіне айналады. Ол балалардан бақыттың көк құсын іздеуді талап етеді. Ол Тилтильге заттардың ішін көру қабілетіне ие сиқырлы бас киім сыйлайды. Соның нәтижесінде от, су, жарық, нан, қант және сүт жандары жанға айналады, ал олардың үй жануарлары – ит пен мысық енді иелерімен сөйлесе алады. Барлығы жолға шығар алдында Берилуна балаларды ескертеді: ізденістері сәтті аяқталғанда, олардың жаңа серіктерінің бәрі қырылады. Содан кейін пери оларды іздеу үшін түрлі орындарға алып кетеді. Түн сарайында опасыз мысық перидің болжамын естіп, Түн анасына ескертеді. Ит Тайлтилды сарайдағы қауіптен құтқарады. Құрым қабірстанда түнгі сағат 12-де өлгендер тіріледі, ал Тилтил мен Митил әжесі, атасы және туыстарымен қайта қосылады. Олар көк құсты табады, бірақ олар кеткенде, ол жоғалып кетеді. Содан кейін олар Бақыт сарайына барады. Әр түрлі шағын қуаныштар мен бақыттарды көргеннен кейін, оларға ең үлкені көрсетіледі: аналық махаббат, олардың өз аналарының бейнесінде. Ақырында, олар Болашақ патшалығына жеткізіледі, онда балалар, оның ішінде ағалары да, дүниеге келуді күтеді. Олар ешқандай жерде көк құсты таба алмайды. Үйлеріне қайтқанда, балалар құстың барлық уақыт бойы олардың үйінде, торда тұрғанын көреді. Митил құсты Берлинготқа сыйлайды. Көп ұзамай ол қызымен бірге қайта оралады, ол енді сауығып кеткен. Алайда, құс қыздың қолынан қашып, ұшып кетеді. Тайлтил ренжіген көрші қызды жұбатады, содан кейін көрермендерге бұрылып, көк құсты іздеуді сұрайды: оны ең көп табуға болатын жерде – өз үйлерінде.
Өндіріс
Фильм Нью-Джерси штатының Форт-Ли қаласында түсірілді. Американың алғашқы киноиндустриясындағы көптеген киностудиялар 20 ғасырдың басында осы қалада орналасқан.
Қабылдау
"Нью-Йорк таймс" газеті фильмге өте жағымды пікір беріп, оны "экрандағы сәтті туынды" деп атады және "әдеби шығарманың атмосферасы мен рухы осылай адал түрде бейнелеуге сирек кездеседі, тіпті болған емес" деді. Актерлер туралы сыншы: "Тилтил мен Митил нағыз немесе қиял балаларындай тартымды. Робин Макдугалл мен Тула Белл оларды сондай етіп көрсетті", – деп жазды және "спекльдегі барлық актерлердің ойыны өте ұнады".