Кіріспе

Ескі Келісімнің апокрифтері

Ысқақтың өсиеті – қазір Ескі Келісімнің апокрифтерінің бір бөлігі саналатын еңбек. Ол көбінесе өте ұқсас үш еңбектердің бірі ретінде қарастырылады, ал қалған екеуі – Ыбырайымның өсиеті мен Жақыптың өсиеті. Бірақ олардың бастапқыда бір еңбек болғанына сенуге негіз жоқ. Үш еңбек те стилі жағынан Библиядағы Жақыптың батасына негізделген. Бұл еңбек қашан жазылғаны нақты белгілі емес, бірақ шамамен 200-400 жылдар аралығында жазылған деп саналады. Кітап копт тілінде жазылған деп есептеледі, бірақ араб тілінде де нұсқалары бар.

Мазмұны

Исаактың өсиетінде ауыр христиандық тақырыптар бар, бірақ христиандық элементтер көбінесе бастапқыда таза яһудилік туынды болған нәрсеге кейінірек қосылған деп есептеледі. Өсиет періште Ысқаққа жақын арада болатын өлімі туралы хабарлағанда басталады, содан кейін ол ұлына хабар жібереді. Мұнда Ысқақ Исраилдің он екі руын және Исаны болжамдайды, соңғысы мәтінге кейінірек христиандық қосымша ретінде енгізілген. Халық жиналғанда, Исаак үйлесімді мінез-құлық туралы уағыз айтады, сондай-ақ қалай мойындау керектігі туралы нұсқау береді.

2-тарау

Содан Құдай Ысқақты жұмаққа алып бару үшін бір періште (Ибрахимге келген періште) жібереді. Ысқақ оның әкесі Ибрахим деп ойлайды, бірақ періште оны түзетіп береді.

3-тарау

Ысқақ періштеге ұлы Жақып туралы алаңдап жүргенін айтады. Періште Ысқаққа бүкіл әулеттің құт-берекемен келуін жеткізеді, содан кейін оған әулет үшін нұсқаулар жазуды бұйырады. Жақып осы сөзді естиді.

4-тарау

Періште көкке оралады. Ысқақ сол күні өлетінін біледі, ал Жақып оған бәрін естігенін айтады. Ысқақ Жақыпқа болашақта, қырық екі буын өткен соң, Мария атты қыздың құрсағынан Християн туатынын айтады. Одан әрі ол Християнның өлімі мен қайта тірілуі, он екі шәкірті және еухаристия туралы пайғамбарлық жасайды.

5-тарау

Ысаактың ораза тұтып, дұға жасаған өмірінің қысқаша әңгімесі.

6-тарау

Ысқақ Құдайға таза сөзбен сөйлеу және құрбандық шалу туралы нұсқаулар берді.

7-тарау

Исаак ділдерге нұсқаулар береді және барлық ер адамдарға арналған жалпы нұсқаулар да береді.

8-тарау

Періште қайта оралып, Ысқақты басқа бір әлемге алып кетеді, онда ол күнәкарлар жазаланатынын көреді.

9-тарау

Ысаак көбірек күнәкарлардың жазаланатынын көреді.

10-тарау

Періште Ысқақты көкке алып кетеді, онда ол Ыбырайыммен кездеседі және олар Құдайға барады. Құдай Ыбырайымға: «Ыбырайымнің өсиетін ұстанғандардың бәрі құтқарылатын болады» дейді. Ыбырайым мен Құдай осыны қалай істеудің ең жақсы жолын талқылайды. Құдай ең жақсы жолдың құрбандық шалу, яғни қайырымдылық жасау және кедейлермен бөлісу екенін айтады. Құдай: «Осындай адамдармен Құдайдың күші, Оның Ұлы және Киелі Рух бірге болады» дейді.

11-тарау

Аспан Құдайға құлшылық етеді. Содан кейін Құдай, бас періште Михаил және Ыбырайым Ысқақтың үйіне келеді.

12-тарау

Ысқақ пен Ыбырайым құшақтасады. Құдай болашақта адам болып, өліп, үшінші күні тірілетінін айтады. Ысқақ Жақыпты Құдайды ар-намысқа тигізбеуге ескертеді. Ысқақ содан кейін қайтыс болып, жұмаққа көтеріледі.

13-тарау

Жазушы Ысқақтың Месор айының жиырма төртінші күні дүниеден өткенін жазады. Ол сондай-ақ, Ысқақ немесе Ыбырайым атынан игілік жасаған әрбір адамның құт-береке алуын айтады.