Кіріспе

Пилл матасының түрі

Барқыт – тығыз, тегіс қалың құрсаулы тоқыма мата, ол оған ерекше жұмсақтық сезімін береді. Созу арқылы, "барқыттай" деген сөз "барқыттай тегіс" дегенді білдіреді. Тарихи тұрғыдан барқыт көбінесе жібектен жасалған. Бүгінде барқыт жібек, зығыр, мақта, жүн, синтетикалық талшықтар, жібек-мақта қоспасы немесе синтетикалық-табиғи талшықтардан жасалуы мүмкін.

Құрылымы мен құрамы

Жамылғы матасы екі қалыңдықпен бірдей тоқылатын арнайы тоқыма станогында жасалады; екі қабатты таған немесе сым арқылы тоқылған қосымша жіппен байланыстырылады. Содан кейін екі бөлігі кесіліп, матаның қалыңдығы құрылады, ал матаның екі бөлігі жеке-жеке оралатын дөңгелектерге оралады. Бұл күрделі процесс индустриалдық электр тоқыма станоктары пайда болғанға дейін жамылғы матасын жасауды қымбатқа бағалаған, ал сапалы жамылғы матасы әлі де қымбат саналады. Жамылғы матасының қалыңдығы болғандықтан тазалауы қиын, бірақ қазіргі заманғы құрғақ тазалау әдістері оны тазалауды жеңілдетеді. Жамылғы матасының қалыңдығы сопақша жіптерді кесу арқылы, ал бақа матасының қалыңдығы тоқыма жіптерді кесу арқылы жасалады. Жамылғы матасын түрлі талшықтардан жасауға болады, ең қымбаттысы – жібек. Бүгінде "жібек жамылғы" деп сатылатын матаның көп бөлігі жібек пен басқа талшықтардың қоспасынан, көбінесе вискоза немесе мақтадан жасалған. Толығымен жібектен жасалған жамылғы матасы сирек кездеседі және оның нарықтық бағасы бір метрге бірнеше жүз АҚШ долларын құрайды. Мақтадан да жамылғы матасын жасауға болады, бірақ бұл көбінесе сәнді емес матаға әкеледі. Сонымен қатар, зығыр, мохер және жүн сияқты талшықтардан да жасалады. Конго Демократиялық Республикасының Куба халқы рафия пальмасынан тігілген матаны көбінесе "Куба жамылғысы" деп атайды. Қазіргі заманғы жамылғы матасы полиэстер, нейлон, вискоза, ацетат немесе синтетикалық және табиғи талшықтардың қоспасы болуы мүмкін (мысалы, вискоза жібекпен араластырылғанда өте жұмсақ, жарқыраған мата шығады). Соңғы материалға белгілі бір созылу қасиетін беру үшін кейде аздаған спандекс қосылады (сондықтан "созылатын жамылғы"). Жамылғы матасының қалың қалыңдықтары бар, оны көбірек жылтырлық немесе толыққанды түс үшін "қалыңдығын жоғары қаратып" немесе "қалыңдығын төмен қаратып" кесуге болады.