Кіріспе

Йочевед (Джуки) Вайнфелд (1947 жылы туған) – суретші, мұражай педагогы және балаларға арналған интерактивті көрмелерді әзірлеуші. Ол Тель-Авив университетінде және Израильдің Мемлекеттік өнер мұғалімдер колледжінде; Иерусалимдегі Еврей университетінде және Оңтүстік Африкадағы Кейптаун қаласындағы Микаэлис өнер мектебінде оқыды. Вайнфелд Иерусалимдегі Израиль мұражайында, Мемлекеттік өнер мұғалімдер колледжінде, Безалел өнер және дизайн академиясында және Кейптаун қаласындағы Микаэлис өнер мектебінде сурет сабақтарын оқыды. Сонымен қатар, ол Иерусалимдегі Израиль мұражайында (Израиль), Нью-Йорктегі еврей мұражайында және 1995 жылы құрылған (қазіргі еврей мәдениетінің балалар галереясы) Нью-Йорктегі еврей балалар оқу зертханасында балаларға арналған білім беру көрмелерін әзірледі және жобалады. Вайнфелд – еврей әйелі ретіндегі өзінің мұрасын заманауи құралдарды пайдаланып зерттеген алғашқы израильдік суретшілердің бірі саналады. Ол 1970 жылдан бері Израильде көптеген жеке көрмелер өткізді (мысалы, Израиль мұражайы, Бограшов галереясы, Гордон галереясы, Дебель галереясы, Мабат галереясы). Ол сонымен қатар әлемнің көптеген мұражайларында және галереяларында халықаралық топтық көрмелерге қатысты. Оның туындылары Иерусалимдегі Израиль мұражайының, Германиядағы Гамбург Kunsthalle-інің, Тель-Авив мұражайының, Хайфа мұражайының және түрлі жеке коллекциялардың қорында сақталған. Вайнфелд Нью-Йорк қаласында тұрады және жұмыс істейді.

Өмірбаян

Йошевед (Юки) Вайнфельд (туған есімі Ева Эрнст) 1947 жылы Силезияның Легница қаласында (Польша) дүниеге келді және Вроцлавта, сондай-ақ Силезияда өмір сүрді. Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын оның әкесі Натан Эрнст (1909 ж.т.) Польшаның Пшемысьль қаласында ерлер көйлектерін өндіретін табысты кәсіпкер болған, ал анасы Клара жергілікті кәсіптік орта мектепті айналып келген. Натанның ата-анасы нацистер тарапынан атып өлтірілді, ол соғыс жылдарын жасырынып өткізді. Клара жалған құжаттар алып, арийлік әйел ретінде Польшадағы неміс SS офицерінің үй шаруашылығында жұмыс істеді. Олар соғыстан кейін танысып, үйленді. 1957 жылы Эрнст отбасы Израильге көшіп, Тель-Авивте бірнеше ай тұрғаннан кейін Тель-Авивке жақын орналасқан Гиватайим қаласына қоныс аударды. Ева, енді Йошевед, жалпы алғанда дарынды бала саналғанмен, оның сурет салу, актерлік және жазу қабілеттері ерекше назар аударды. 16 жасында ол Израильдің белгілі суретшісі және педагогы Раффи Лавидің шәкірті болды, ал 20 жасқа толмас бұрын оның туындылары 10+ авангард тобының көрмелерінде ұстазының туындыларымен бірге қойылды. 1979 жылы ол Иерусалимдегі Еврей университетінде докторантурада оқыған және ортодоксал еврей дінін ұстанған Дэвид Вайнфельдке тұрмысқа шықты. 1977 жылы олар ажырасты. 1980 жылы Вайнфельд Стивен Кашерге үйленіп, Нью-Йоркке көшіп келді. 1985 жылы олардың қызы Талия Кашер дүниеге келді. 1993 жылы жұбайлар ажырасты.

Өнер

1969 жылы Вайнфлед өзінің алғашқы суреттерін Тель-Авивтегі Мабат галереясында жеке көрмеге ұсынды. Суреттер геометриялық шекаралардағы биоморфты пішіндердің (мысалы, ет) орналасуын зерттеді. Көрмені жергілікті сыншылардың көпшілігі жек көріп қарсы алды. Келесі үш жылда Вайнфелд стильдік қарама-қайшылықтардың басқа да тұжырымдарын тәжірибеден өткізді. Олар көптеген топтық көрмелерде, ақырында 1972 жылы Тель-Авивтегі Бар Кохба галереясында жеке көрмеде көрсетілді. Көрмеге түрлі пікірлер айтылды. Рювен Берман The Jerusalem Post газетінде былай деп жазды: "Суреттер бір жағынан негізделген, зерттелген, ұстамды көзқарасқа, екінші жағынан спонтанды, ыммен жасалған, суретшілік тәсілге бөлінген ішкі стильдік және тұжырымдамалық қарама-қайшылықтарға негізделген. Бірақ қарама-қайшылықтар жанды және көрме тұтастай алғанда зияткерлік сергектікке куәлік етеді". Кейбір "суреттер" эротикалық және әйелдік, тіпті феминистік деп саналды. Кейін тігу қағазы мен матаға тән тәнге жаңаша қызығушылық пайда болды. 1974 жылы Иерусалимдегі Дебель галереясында бір әйелдің көрмесі кезінде Вайнфелд, тағы да парадоксқа қызығушылық танытып, басқа жұмыстармен қатар тігілген қолдар мен беттердің фотосуреттерін көрсетті. Бұл фотосуреттер эстетика мен стильге деген қызығушылықты азайтып, тұжырымдамалық сипатқа ие болды. Жаралы, тігілген "суреттер" тігілген дене бөліктерімен бірге кейбір сыншылар Вайнфелдтің өнерін дене өнерінің қозғалысына және оның ішінде феминистік сипатта орналастырды. 1975 жылы синастезияға қызығушылық танытып, өнерді "басқаша білдіре алмайтын нәрсенің көрінісі" деп анықтағаннан кейін, Вайнфельд визуалды өнердің аш сезім немесе шаштың тамырындағы ауырсыну сияқты физикалық дене сезімдерін жеткізу қабілетін зерттеді. Ол ғылыми және сипаттамалық мәтінді дене сезімдерін визуалды түрде жеткізуге тырысатын заттармен қатар қойды. Өкінішке орай, Игал Залмонан басқа (Маариф, 3.21.75) сыншылардың көпшілігі бұл мәселені түсінбей, тақырыптарды көркемдік іс-әрекеттің лайықты емес деп қарады. 1976 жылы еврей заңдары кодексін (Шулхан Арух) оқығаннан кейін, Вайнфелд өзінің Дебель галереясындағы көрмесі аясында спектакль жасайды. Спектакль барысында суретші бұл мәтіндерден туындаған тыйым салулар мен тазалық пен аза тұтуға байланысты рәсімдердің көрнекі, мифтік бейнелерін зерттеді. Ол тыйым салынған рәсімдерді өз түсінігі бойынша орындады. Спектакльдің мазмұны тақырыпқа және әйел суретшінің призмасына байланысты әйелдік, бірақ феминистік емес. Холокост пен еврей діни тақырыптарын атаудан аулақ болған көркемдік ортада, бұл суретші алғашқы рет еврейлердің ежелгі және қазіргі мұраларын сол кездегі авангардтық өнер туындысы ретінде қолданды. Көрме туралы мақаласында Art News, ("Whimsey and poetry; traumas and taboos" September, 1976), Меир Роннен былай деп жазды: "Бір адам галереядан шығып, біздің еврей-христиан мәдени мұрамыздың көптеген жақтарын күмәнге ұшыратты - ауырсыну, азап, ырым-жырымдар және адамның тазарту рәсімдеріндегі физикалықтан жоғары көтерілу қабілетіне деген мистикалық сенім мұрасы". Спектакльдің бастапқы бейне құжаттамасы жоғалып кеткеніне және тек фотосуреттер ғана қалғандығына қарамастан, спектакль Израиль өнеріндегі негізгі жұмыс ретінде зерттеулерде, журналдарда және кітаптарда жиі келтіріледі. 1979 жылы Вайнфельдтің қызығушылығы естеліктегі бастапқы бейнелерге және олардың өзгеру және кейінгі естеліктерде қайталану жолдарына айналды. Израиль мұражайындағы жеке көрмесіне он үлкен күрделі туындыны ұсынды, олардың әрқайсысы балалық шақтағы естеліктеріне негізделген. Әр жұмыс өз суреттерінен, үш өлшемді нысандардан және боялған беттерден тұрады. Көрменің кураторы Стефани Рахум каталогта былай деп жазды: "Вайнфельдтің шығармашылығында идеялық процеске баса назар аударған көркемдік аспектіге атаулы назар аудармау оның тұжырымдамалық өнерінің бір бөлігі болып табылады. Бұл транспозицияның болмауы нысандарға өмірлік, энергия және қуат береді. Көбінесе көрермен бейнеге түрткі болған немесе оны тудырған көздермен 'тікелей байланыс' бар деп сезінеді". 1979 жылдың күзінде Вайнфельд Нью-Йоркке көшіп барды, онда ол күрделі естелік бөлшектеріндегі жұмысын жалғастырды, "Сіз сондай дәстүрлі еврей сияқты көрінесіз" және 1981 жылы Тель-Авивтегі Гордон галереясында көрмеге қойылған "Балаларға арналған әңгімелер" сериясында. Келесі жылы Вайнфелд әртүрлі стильдерде боялған фигураларды реалистік көріністерде бейнелеумен айналысты. "Сөйлемдер" деп аталған жұмыстар 1982 жылы Тель-Авивтегі Гордон галереясында көрсетілді. 1991 жылы Вайнфельд екі серия жұмысты ұсынды: "Ананың сөздері" және "Білушілер үшін тарих тек бірнеше сөзден тұрады". Тель-Авивтегі Бограшов галереясында өткен көрмені Ариэлла Азулай Армон кураторлық етті және оның сүйемелдеме каталогында эссе жазды.