Кіріспе

Мизизиос немесе Мезезиус (Μιζίζιος; , Mžēž немесе Mzhezh) – Византияның генералы болған, кейіннен 668-669 жылдары Сицилияда Византия тағын басып алған армян ақсұлығы.

Шығуы және ерте мансабы

Византиялық жылнамашылардың мәліметінше, Мизизиос армян және "өте әдемі әрі сұлу" болған. Кирилл Тумановтың сөзінше, ол князь Гнуни әулетінен шыққан. Рим папасы Григорий II-нің Исавр императоры Лео III-ге жазған деген хатында (717–741 жылдары билеген), ол Опсикионның (обсекиум) комы деп аталған – сол кезде ол әлі провинция емес, императордың жеке әскери жасағы және дала армиясы болған. XII ғасырғы сирия тіліндегі Михаил Сириялықтың жылнамасы мен 1234 жылғы жылнама да оған патрикий дәрежесін берген.

Ұрлықтау және өлім

Мизизиос император Констанс II (641–668 ж.б.) Италия және Сицилияға жасаған жорықтарында бірге болды. 668 жылы Сицилиядағы Сиракуза қаласында Констанс өлтірілген кезде Мизизиос өзінің ынтасынан тыс император деп жарияланды. Алайда, Папа Григорий II-нің хатында айтылғандай, Сицилия епископтары оны бүлікке итермелеген, себебі Констанс монотелитизмді қолдауы үшін діннен тайып кеткен. Михаил Сириялықтар бұл көтеріліс шамамен жеті айға созылғанын айтады, бірақ дереккөздер мен қазіргі ғалымдар оның қалай аяқталғаны туралы екіге бөлінген: Теофан Исповедник Констанстың ұлы Константин IV (668–685 ж.б.) жеке басымен Сицилияға жорық жасап, Мизизиосты және оның әкесін өлтіргендерді жазалаған, ал Liber pontificalis Италия мен Африка экзархатының адал әскерлері бүлікті басып, Мизизиосты өлтіріп, оның кесілген басын Константинопольге жібергенін хабарлайды. Мизизиостың бір ұлы, Иоанн, әкесі өлтірілгеннен кейін Сицилияда қалды. Михаил Сириялықтың сөзіне қарағанда, шамамен 678 жылы ол да Константин IV-ке қарсы көтерілді, және император Сицилияға келгенше жеті айға созылды, содан кейін ол жеңіліп, қаза тапты.