Кіріспе

Себастьен Тортелли (19 тамыз 1978 жылы туған) – француз, бұрынғы кәсіби мотокросс және суперкросс жарыскері. 1994 жылдан 1998 жылға дейін Мотокросс әлем чемпионатында, ал 1999 жылдан 2005 жылға дейін AMA Мотокросс чемпионатында өнер көрсетті. Ол 2006 жылы FIM Motocross World Championship-де кәсіби мотокростағы соңғы маусымында өнер көрсету үшін Еуропаға оралды. Тортелли екі рет FIM мотокросс әлем чемпионатында жеңіске жеткенімен белгілі. Ол Стефан Эвертс пен Рикки Кармайклды олардың ең жақсы кезеңдерінде жеңе алатын санаулы жарыскерлердің бірі болды.

Әлем чемпионаты мансабы

Тортелли Франциядағы Ажен қаласында дүниеге келді, оның ата-анасы фермерлер болған. Ол 4 жарым жасында отбасылық шаруа қожалығында мотоцикл айдауды бастады. 1995 жылы Ян ДеГрут Kawasaki зауыттық жарыс командасына қосылып, 1995 жылғы 125cc Индонезия Гран-присінде өзінің алғашқы әлем чемпионатында жеңіске жетті және Алессандро Пузар мен Алессио Чиодиден кейін соңғы чемпионаттың жалпы нәтижелерінде үшінші орынды иеленді. Тортелли 1996 жылы 125cc мотокросс әлем чемпионатында үстемдікпен жеңіске жетіп, 12 Гран-при жарысының 11-інде жеңіске жетті және сол кездегі ең жас мотокросс әлем чемпионы атанды. 1997 жылы 250cc әлем чемпионатына көтеріліп, екі Гран-при жарысында жеңіске жетіп, чемпионатта төртінші орынды иеленді. Тортелли 1998 жылы Лос-Анджелес Колизеумында өткен AMA Суперкросс маусымының ашылу турында америкалық көрермендерге жақсы таныс емес бәсекелес ретінде алғашқы американдық мотокросс жарысына қатысты. AMA Суперкросс тарихындағы ең үлкен сенсациялардың бірінде Тортелли Джереми МакГрат және Джефф Эмиг сияқты AMA-ның жетекші бәсекелестеріне қарсы лайлы жағдайда өткен жарыста жеңіске жетті. Бұл жеңіс Тортеллидің суперкростағы жалғыз жеңісі болды. Тортелли 250cc мотокросс әлем чемпионатында жеңіске жету үшін маусымның соңғы Гран-присінде жеңіске жетті.

АМА мансабы

1999 жылы Тортелли АҚШ-қа көшіп, Honda зауыттық жарыс командасына қосылып, AMA Motocross чемпионатында өнер көрсетті. Ол талантты мотокросс жарыскері болғанымен, суперкросс тәжірибесі аз болды және оқу қиындықтары көп болды. Бірінші айналымдағы апатқа ұшырағаннан кейін Тортелли барлық қатысушыларды озастырып, алғашқы мотодта жеңіске жетті. Алғашқы алты кезеңнен кейін ол серияда көшбасшы болды, бірақ Unadilla кезеңінде құлап, білегін сындырып алды. Тортелли 2000 жылғы SX маусымын сәтті бастады, бірақ қайтадан жарақат алды және 250cc SX маусымын Макграттан кейін екінші орында аяқтады. 2001 жылы 250cc MX ұлттық чемпионатының алғашқы екі кезеңінде екі мотодта жеңіске жетіп, сериядағы маусым басындағы көшбасшылықты қайтадан иеленді, бірақ Рикки Кармайкл маусымды басып алғандықтан, жылды алтыншы орында аяқтады. Ол 2003 жылдан 2005 жылға дейін Team Suzuki командасы үшін жарысты, соның салдарынан тізе мен білегіне жарақат алып, маусымды толық аяқтау мүмкін болмады. AMA жарыстарындағы жеті жылдық өмірінде Тортелли төрт AMA ұлттық жарысында жеңіске жетті және 54 рет топ-5-ке кірді, алайда көптеген жарақаттар оның одан әрі жетістікке жетуіне кедергі келтірді.

Еуропаға оралу

Тортелли 2006 жылғы MX1 класында 450cc мотоциклдерде өнер көрсету үшін KTM компаниясымен келісімшартқа отырды. Оның келісімшартында FIM MX1 титулын жеңіп алса, AMA сериясына қайта оралуы кепілденген еді. Бельгиядағы ашылу турында ол Эвертпен мотоциклдерде жеңіске жетісіп, таң қалдырарлық жылдамдық көрсетті. Кейіннен ол Калифорния штатының Темекула қаласында жас мотокроссшілерді дайындау мектебі – Champ Factory-ді ашты.