Кіріспе

Пигмент дисперсиясы синдромы (ПДС) – пигменттік глаукома деп аталатын глаукоманың бір түріне алып келетін көз ауруы. Бұл, ирис астындағы пигменттік жасушалар қабыршақталып, көзге түсетін сұйықтықта (aqueous humor) еркін қозғалғанда пайда болады. Уақыт өте келе, бұл пигменттік жасушалар алдыңғы камерада жинақталып, көзге түсетін сұйықтықтың дренаждалатын жері – трабекулярлық торды бітеуі мүмкін. Бұл, өз кезегінде, көзге түсетін сұйықтықтың дренаждалуына кедерілгі келтіріп, көз ішіндегі қысымды арттырады. ПДС-тің белгілі бір көрінісі – Крукенберг шпинделі деп аталатын роговицаның эндотелийлік қабатындағы орталық, тік пигментті жинақтар. ПДС кезінде көз ішіндегі қысым кездейсоқ жоғарылап, кейін қалыпқа келуі мүмкін. Дене шынықтыру да қысымның күрт өсуіне себеп болуы мүмкін. Егер қысым көру нервіне зақым келтіретін деңгейге жетсе, онда бұл пигменттік глаукома деп аталады.

Диагностика

Пигмент дисперсиясы синдромының диагностикасы ерекше жарық шамда (щелевая лампа) және гониоскопиялық тексерулер арқылы қойылады.

Менеджмент

Пигменттік глаукоманы емдеуге арналған дәрі жоқ, бірақ оны көзге тамшылармен басқаруға немесе қарапайым хирургиялық араласулар арқылы емдеуге болады. Егер ерте анықталып, қадағалауда болса, глаукомаға шалдығу мүмкіндігі айтарлықтай төмендейді. 2016 жылғы Кохрейн шолуы пигментті тарату синдромы және пигменттік глаукомасы бар 195 қатысушыны қамтыған бес зерттеуде YAG лазерлік иридотомияның, лазерлік иридотомиясыз салыстырғандағы тиімділігін анықтауға бағытталды. Перифериялық лазерлік иридотомия жасалған көздерде көру өрісінің жоғалуын болдырмау бойынша нақты артықшылықтар анықталған жоқ. Лазерлік иридотомияның, емдемеуге қарағанда көз ішілік қысымды төмендетуде тиімдірек болуы мүмкін екенін көрсететін әлсіз деректер бар болды.