Кіріспе

Британ полиматы (1872–1953) сэр Эдвард Говард Марш (18 қараша 1872 ж.). Ол георгиан ақындар мектебінің қолдаушысы және Руперт Брук пен Зигфрид Сассон сияқты көптеген ақындардың досы болды. Мемлекеттік қызметте ол Ұлыбританияның ең беделді министрлерінің жеке хатшысы қызметін атқарды, әсіресе Уинстон Черчилльдің жеке хатшысы болды. Ол Ұлыбританиядағы гомосексуалдық қауымдастықта сыршыл, бірақ ықпалды тұлға еді.

Ерте өмір

Марштың әкесі Говард Марш, хирург және кейін Кембридж университетінің Даунинг колледжінің магистрі болды. Оның анасы, Джейн Персевал туған, премьер-министр Спенсер Персевалдың немересі және Эдвард Ирвингпен байланысты қозғалыс мойындаған он екі "апостолдың" бірі, сондай-ақ Католиктік Апостолдық шіркеу деп белгілі Спенсер Персевалдың қызы болған. Джейн медбике болды және балалардың жаңғақ ауруына арналған Александрия ауруханасын құрушылардың бірі еді; Говард осы ауруханада хирург болып жұмыс істеді. Марш Лондонның Вестминстер мектебінде және Кембридж университетінің Тринити колледжінде білім алды, онда Артур Вулгар Верралдан классиканы оқыды. Кембриджте ол Р. С. Тревелян, Бертран Рассел, Г. Э. Мур және Морис Бэрингпен танысты. Ол Кембридж апостолы болды.

Мемлекеттік қызметші

1896 жылы ол колониялық хатшы Джозеф Чемберленнің жеке хатшысы болып тағайындалды. Чемберлен 1903 жылы отставкаға кеткенде, Марш оның ізбасары Альфред Литтлтонның жеке хатшысы болды. Генри Кэмпбелл Баннерменнің бірінші үкіметі кезінде 1905 жылы Уинстон Черчилль отарлар жөніндегі мемлекеттік хатшының орынбасары болғанда, Марш Черчилльдің жеке хатшысы болды, осылайша Марш қайтыс болғанға дейін сақталатын байланыс пен достық бастау алды. Марш Черчилльдің келесі он жыл бойы, 1915 жылы үкіметтен кеткенге дейін жеке хатшысы болды. Рэндольф Черчилль айтқандай, 1905 жылдың желтоқсанынан бастап "Марш Черчилльді ол басқарған барлық үкіметтік ведомстволарға: Сауда кеңесіне, Ішкі істер министрлігіне, Әскери-теңіз министрлігіне, Ланкастер герцогтығына, Оқ-дәрі министрлігіне, Соғыс министрлігіне, бастапқы Колониялық кеңсесіне және Қаржы министрлігіне бірге алып жүрді". Бұл тағайындамалар біршама ерекше болды, себебі Марш 1937 жылға дейін ресми түрде Колониялық кеңседе кеңсе қызметкері болып қалды, бірақ көптеген ерекшеліктер жасалды, бұл, мүмкін, Марштің қызмет бабындағы өсуіне кедерес келтірді. Черчилль 1915 жылы алғаш рет үкіметтен кеткенде, Марш премьер-министр Х. Х. Асквиттің жеке хатшысы болды және Асквиттің үкіметі 1916 жылдың желтоқсанында құлағанға дейін осы лауазымда қызмет етті. Черчилль 1916 жылы Оқ-дәрі министрі ретінде үкіметке оралғанда, Марш оған жеке хатшы ретінде қосылды және 1922 жылы Дэвид Ллойд Джорджның коалициялық үкіметі құлағанға дейін түрлі ведомстволарда жұмыс істеді. Черчилль 1924 жылы Қаржы министрі болғанда, Марш оған жеке хатшы ретінде қосылды және 1929 жылы Стэнли Болдуиннің екінші үкіметі құлағанға дейін Қаржы министрлігінде қалды, содан кейін Марш Колониялық кеңседегі жұмысына қайта оралды. Одан кейін ол 1929 жылдан 1937 жылы зейнетке шыққанға дейін колониялар жөніндегі барлық мемлекеттік хатшылардың жеке хатшысы болып қызмет етті. Марш зейнетке шыққаннан кейін рыцарь атағын алып, сэр Эдвард Марш атанды.

Әдеби мансап

Классикалық зерттеуші және аудармашы Марш 1912 және 1922 жылдар аралығында грузин поэзиясының бес антологиясын редакциялады, сондай-ақ Руперт Бруктың әдеби мұрагері болды, 1918 жылы оның жинақталған өлеңдерін жариялады. Кейін өмірінде ол Ла Фонтен мен Горацийдің өлеңдерін аударды, сонымен қатар Эжен Фромэнтиннің «Доминик» романын аударды. Грузин поэзиясының алғашқы үш антологиясының сатылымы жоғары болды, әрқайсысы 15 000-19 000 данаға дейін сатылды. Марш пен сыншы Дж. Сквайр осы топтың ең маңызды демеушілері болды, ал 1914 жылғы маусымда Марштың лондондық пәтерінде Зигфрид Сассон мен Руперт Брук тұңғыш рет және соңғы рет кездесті. 1931 жылы ол «Жоғалған жұмақ» поэмасы үшін жаңа строфа жазып, әдеби байқауда жеңіске жетті, ол «Адам мен Хауа қалай тіс тазалайды» деген мәселені шешті. 1939 жылы ол «Бірнеше адамдар» атты естеліктерін шығарды. 1964 жылы «Амброзия және қара сыра» атты хаттар жинағы жарық көрді, онда оның досы және өмірбаяншысы Кристофер Хассаллмен екі он жылдық хат алмасулары тіркелген. Марш 1935-1953 жылдар аралығында Сомерсет Моэмға оның шығармалары бойынша жүздеген беттік сын-пікірлермен кеңес берді. Бұл туралы Тед Морганның Моэм өмірбаянында (1980 ж.) айтылған. Марш сонымен қатар авангард суретшілері Марк Гертлер, Дункан Грант, Дэвид Бомберг және Пол Нэштің туындыларын тұрақты түрде жинап, қолдады, олардың барлығы Блумсбери тобымен байланысты болды. Черчилльдің жазбаларын редакциялаумен қатар, Марш Зигфрид Сассонды Черчилльге таныстырып, оның мансабына көмектесуге тырысты. Ол сонымен қатар Ивор Новеллоның жақын досы болды.