Кіріспе

Марксизмге қатысты кино теориясының түрі – марксистік кино теориясы. Бұл кино теориясына ортаның саяси тұжырымдамаларын түсінуге мүмкіндік беретін ұғымдарға негізделген тәсіл. Фильмдегі марксистік бейнелеуді зерттеуші адам саяси иерархия және әлеуметтік теңсіздіктердің бейнеленуіне ерекше назар бөлуі мүмкін.

Шолу

Сергей Эйзенштейн және 1920 жылдардағы көптеген совет режиссерлері марксизм идеяларын кино арқылы жеткізді. Шындығында, Гегельдік диалектика Кулешов эксперименті мен монтаждың дамуы арқылы киномонтажда ең жақсы бейнеленген деп есептелді. Марксизм пен киноға қатысты осы құрылымдық тәсіл қолданылғанда, орыс режиссерлерінің басты шағымы АҚШ киносының повестволық құрылымына қатысты болды. Эйзенштейннің шешімі – жеке басты кейіпкерді жойып, повестволық құрылымнан бас тарту, оқиғаларды топтың әрекеттерімен дамыту және әңгімені бір кадрдың екіншісімен қақтығысуы арқылы айту (композиция, қозғалыс немесе идея бойынша), осылайша көрермендер ешқашан өңделмеген нәрсені көріп отыр деп ойламауы үшін. Дегенмен, Эйзенштейн Иосиф Сталиннің басшылығымен совет билігі тарапынан «формализм қатесіне» ұшырады, өйткені ол жұмысшыны көркемдеп көрсетудің орнына формаға артық көңіл бөлді. Ситуационист режиссер, «Көрермендер қоғамы» кітабының авторы Гай Дебор өзінің «In girum imus nocte et consumimur igni» фильмін кинотеатрға барып, күнделікті өмірін ұмытқысы келген көрерменді қатаң сынаудан бастады. Ситуационист киношылар бірқатар маңызды фильмдер жасады, онда ситуационист кинокооперативінің жалғыз үлесі дыбыстық жол болды. «Диалектика кірпіштерді бұзуға шамасы бар ма?» (1973) атты қытайлық кунг-фу фильмі қайта дубляждау арқылы мемлекеттік капитализм және пролетарлық революция туралы хатқа айналдырылды. Капитализмнің өзінің құрылымдарын оған қарсы пайдаланудың интеллектуалдық әдісі детурнемент деп аталады.