Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1906 жылғы фильм
1906 film
«Келли бандының тарихы» — Чарльз Тейт режиссерлік еткен 1906 жылғы австралиялық «Бушрангер» фильмі. Фильм 19 ғасырлық жол торы және заңнан тыс өмір сүрген Нед Келли мен оның бандасының ерліктерін баяндайды. Фильм Мельбурн және оның төңірегінде түсірілді. Бұл нұсқасы бір сағаттан астам уақытқа созылған, ал пленканың ұзындығы шамамен 2 метрді құрады, бұл оны әлемдегі ең ұзақ көркем фильм деп есептеуге болады. Фильм 1906 жылдың 26 желтоқсанында Мельбурн Афинеум залында тұңғыш рет көрсетілді және 1908 жылдың қаңтарында Ұлыбританияда көрсетілді. Бұл фильм коммерциялық және сын тұрғысынан сәтті болды және австралиялық кино өндірісінің алғашқы жылдарында үстемдік құрған «бушрангер» драмасы жанрының бастауы ретінде танылды. Ол шыққаннан бері Келли туралы көптеген фильмдер түсірілді. 2020 жылға қарай фильмнің шамамен 17 минуты сақталған, ол суреттермен және басқа да фрагменттермен бірге қалпына келтіріліп, кинотеатрларда және үй бейнежазбаларында көрсетілді. 2007 жылы «Келли бандының тарихы» әлемдегі алғашқы толық метражды көркем фильм болғандықтан ЮНЕСКО-ның «Дүние жүзілік естелік тізіміне» енгізілді.
The Story of the Kelly Gang is a 1906 Australian Bushranger film directed by Charles Tait. It traces the exploits of 19th century bushranger and outlaw Ned Kelly and his gang, with the film being shot in and around Melbourne. The original cut of this silent film ran for more than an hour with a reel length of about , making it the longest narrative film yet seen in the world. It premiered at Melbourne's Athenaeum Hall on 26 December 1906 and was first shown in the United Kingdom in January 1908. A commercial and critical success, it is regarded as the origin point of the bushranging drama, a genre that dominated the early years of Australian film production. Since its release, many other films have been made about the Kelly legend. As of 2020, approximately 17 minutes of the film are known to have survived, which, together with stills and other fragments, have undergone restoration for theatrical and home video releases. In 2007, The Story of the Kelly Gang was inscribed on the UNESCO Memory of the World Register for being the world's first full length narrative feature film.
Сюжет
Кинотарихшы Ина Бертранд "Келли бандының тарихы" фильмінің тоны "қасіретті, Нед Келли мен оның бандысын соңғы қарақшылар ретінде бейнелейтін" екенін айтады. Бертранд Тайттардың фильм жасау шеберлігін көрсететін бірнеше сахналарды анықтайды. Бірі – полицияның орман ішінде попугайларды атып түсіргенін бейнелейтін кадр. Екіншісі – Недтің тұтқындалуы, ол алға жылжығанда полицияның көзқарасынан түсірілген. Фильмнің алты "сахнадан" тұратын синопсисі бар бағдарламашаның бір данасы сақталған. Бұл синопсис көрермендерге кейін титрлер арқылы ұсынылған ақпаратты ұсынды және тарихшыларға фильмнің толыққанды түрі қандай болғанын елестетуге көмектеседі. Сақталған бағдарламашадағы синопсиске сәйкес, фильм бастапқыда алты эпизодтан тұрды. Бұл Келли бандының оқиғасына негізделген еркін повествование болды. 1-сахна: Полиция Дэн Келлиді тұтқындауға қатысты ордерді талқылайды. Кейін Кейт Келли полиция офицерінің ықыласына мойын бұрмайды. 2-сахна: Банданың Стрингибарк Крикте Кеннеди, Сканлон және Лониганды өлтіруі. 3-сахна: "Янгхусбэнд" ранчосындағы және банктегі қарақшылық. 4-сахна: Банда мүшелері мен олардың қолдаушылары полициядан қашып, Аарон Шериттің өлтірілуі. 5-сахна: Пойызды бұзуға жасалған әрекет және Гленроуэн тавернасындағы көріністер. Полиция қонақ үйді қоршайды, Джо Берн атып өлтірілгеннен кейін Дэн Келли мен Стив Харт "бір-бірінің қолынан қаза табады". 6-сахна: Соңғы сахналар. Нед Келли қарсылық көрсетеді, бірақ аяқтарына оқ тиеді. "Ол әскерилерден өмірін сақтап қалуды өтінеді, осылайша Келли бандысының соңғы мүшесі құлайды".
Film historian Ina Bertrand suggests that the tone of The Story of the Kelly Gang is "one of sorrow, depicting Ned Kelly and his gang as the last of the bushrangers." Bertrand identifies several scenes that suggest considerable film making sophistication on the part of the Taits. One is the composition of a scene of police shooting parrots in the bush. The second is the capture of Ned, shot from the viewpoint of the police, as he advances. A copy of the programme booklet has survived, containing a synopsis of the film, in six 'scenes'. The latter provided audiences with the sort of information later provided by intertitles, and can help historians imagine what the entire film may have been like. According to the synopsis given in the surviving programme, the film originally comprised six sequences. These provided a loose narrative based on the Kelly gang story. Scene 1: Police discuss a warrant for Dan Kelly's arrest. Later, Kate Kelly rebuffs the attentions of a Trooper. Scene 2: The killings of Kennedy, Scanlon and Lonigan at Stringybark Creek by the gang. Scene 3: The hold up at Younghusband's station and a bank hold–up. Scene 4: Various gang members and supporters evade the police and the gang killing of Aaron Sherritt. Scene 5: The attempt to derail a train and scenes at the Glenrowan Inn. The police surround the hotel, Dan Kelly and Steve Hart "die by each other's hands" after Joe Byrne is shot dead. Scene 6: The closing scenes. Ned Kelly fights hard but is shot in the legs. "He begs the Troopers to spare his life, thus falls the last of the Kelly Gang "
Альтернативті фильм
Фильм сюжетіне қатысты кейбір түсініспеушіліктер 1910 жылы фильм қайта шығарылған кездегі бір нұсқа плакаттың арқасында туды. Осыған ұқсас (бірақ өзгеше) фотосуреттер фильмнің қайта шығарылуына қосымша материалдар енгізілгенін немесе Джонсон мен Гибсон толығымен жаңа нұсқа жасағанын көрсетеді, өйткені плакатта осылай жазылған. Сонымен қатар, "Перт фрагменті" деп аталатын фильмнің бір бөлігі бар, онда Аарон Шериттің анық боялған фон алдында атылып түсірілгені көрсетіледі. Қазір бұл фрагмент мүлдем басқа фильмнен алынған деп есептеледі, мүмкін, "Келли бандының оқиғасы" фильмінің арзан имитациясы, оны түпнұсқаның табысынан пайда табуға ниеттенген театр компаниясы жасаған, немесе бұрынғы қысқаметражды фильм. Стивен Вэгг былай жазды: "Бушрангер фильмдері – бұл өзіндік, бірегей австралиялық жанр, ол американдық үлгілерді ғана көшірмей, жергілікті тарих пен әдеби дәстүрден туындайды. "Келли бандысы" австралиялық тарихи оқиғаға негізделген австралиялық сахналық пьесадан бейімделген, және австралиялық әдеби дәстүрлерге американдықтарға қарағанда көбірек байланысты дәстүрлер мен мотивтерді ұсынады – әділетсіздік, протестант-католик антагонизмі, тап күресі, ержүрек "фермерлердің қыздары" және т.б."
Some confusion regarding the plot has emerged as a result of a variant poster dating from the time the film was re released in 1910. The similar (but different) photos suggest that either the film was being added to for its re release, or an entirely new version was made by Johnson and Gibson, as the poster proclaims. In addition, a film fragment (" the Perth fragment ") exists, showing Aaron Sherritt being shot in front of an obviously painted canvas flat. This is now thought to be from a different film altogether, perhaps a cheap imitation of The Story of the Kelly Gang made by a theatrical company, keen to cash in on the success of the original, or an earlier bushranger short. Stephen Vagg wrote that "bushranger films are their own, uniquely Australian genre, deriving from local history and literary tradition rather than simply copying American tropes Kelly Gang , was adapted from an Australian stage play, based on an Australian historical event, and featured many traditions and tropes that are grounded more in Australian than American literary traditions – miscarriage of justice, Protestant Catholic sectarianism, class warfare, feisty "squatter’s daughters", etc."
Өндіріс
Фильмнің түсірілімі шамамен 400 фунт стерлинг (Гибсон) және 1000 фунт стерлинг (Тейт) аралығындағы бюджетпен, алты айға созылды. Линкольн сондай-ақ, «басты рөлдерді промоутерлер мен олардың туыстары сомдады, олардың актерлік шеберлігіне ешқандай үміт болмады» деді. Фильмнің көп бөлігі Чартерисвиллде түсірілді, бұл Лиззи Тейттің отбасы Хайдельбергке жақын сауықтыру шаруашылығы және суретшілер колониясы ретінде жалға алған мүлік, қазір Мельбурн қаласының шеткі аймағы. Гринсборо, Митчам және Розанна да түсірілімдерге тартылды. Виктория теміржол департаменті фильмге пойызбен көмектесті. Костюмдер Э. И. Коулдың «Богемиялық компаниясынан» алынған болуы мүмкін, ал труппа мүшелері де фильмде ойнаған болуы ықтимал. Виола Тейттің сөзіне сәйкес, сэр Руперт Кларк Келлинің қару-жарағын фильмге пайдалану үшін отбасына берген. Кино тарихшылары Эндрю Пайк пен Росс Купер сол кезде фильм жасаушылар түсіріп жатқан фильмнің тарихи маңыздылығын білмегенін, тек кейін ғана естеліктерін бөліскенін атап өтті. Алайда, «уақыт өте келе және оны қызықты оқиғаға айналдыруға тырысқандықтан», олар «қарама-қайшы ақпараттардың күрделі желісін құрды». Кейін актерлер Сэм Крюз және Джон Форд та сахналық қойылымдардың сәттілігіне шабыланып, Келли бандысының ерліктерін фильмге түсіру идеясын ойлап тапқанын мәлімдеді. 1906 жылға дейін тағы бір қарақшылық туралы фильм түсірілгенін көрсететін деректер бар. Бұл Джозеф Перридің 1904 жылы түсірген «Солтүстік Квинслендтегі қарақшылық» атты қысқаметражды фильмі, оны Мәльбурндағы Құтқару Армиясының «Лаймлайт» бөлімі, әлемдегі алғашқы киностудиялардың бірі жасаған.
Shooting of the film reportedly involved a budget variously estimated between £400 (Gibson) and £1,000 (Tait) and took six months. Lincoln also claimed that "the principal characters were played by the promoters and their relatives, who certainly made no pretensions to any great histrionic talent." Much of the film was shot at Charterisville, a property leased by Lizzie Tait's family as a dairy farm and artists' colony near Heidelberg, now a suburb of Melbourne. Greensborough, Mitcham, and Rosanna. The Victoria Railways Department assisted by providing a train. Costumes were possibly borrowed from E. I. Cole's Bohemian Company, and members of the troupe may have also performed in the film. According to Viola Tait, Sir Rupert Clarke loaned the suit of Kelly armour his family then owned for use in the film. Film historians Andrew Pike and Ross Cooper have noted that at the time, the filmmakers were unaware of the historical importance of the film they were making, and only much later "poured forth their memories." Unfortunately, "with the passage of time and the desire to make a good story of it" they "created a maze of contradictory information." while actors Sam Crewes and John Forde later also claimed to have thought of the idea of a making a film of the Kelly Gang's exploits, inspired by the success of stage plays. There is evidence that at least one other bushranging film had been made before 1906. This was Joseph Perry's 1904 short Bushranging in North Queensland, made by the Salvation Army's Limelight Department in Melbourne, one of the world's first film studios.
Шығару және қабылдау
Фильм 1906 жылдың соңында елдің шалғай ауылдарында бір апта бойы сынақ көрсетілімдерімен шығарылды. Бұл өте табысты болды және фильм осы көрсетілімдерден түскен қаражаттың өзімен бюджетін өтеді. Келлилер туралы оқиғаның барлық маңызды ерекшеліктері қайта жаңғыртылды, ал диалогтармен бірге кісі өлтіру, қарақорлық және қылмыстар туралы сенсациялық және шынайы серияны құрайды. Бұл ақшаға қиял құраған жазушының ойдан шығармасы емес, біздің азаматтарымыздың есте сақтауындағы нақты фактілер. Фильмді Келли туралы басқа көркем туындылармен салыстырған Аделаиданың бір сыншысы, ол «Келлилердің нақты өмірі мен істерінің әсерін баспа және сахна өнерінің біріктірілгенімен салыстырғанда әлдеқайда айқын көрсетеді» деп жазды. Сол кездегі көптеген топтар, оның ішінде саясаткерлер мен полиция, фильмді қылмыстың даңқы ретінде түсіндірді. Топтың әйелдерге көрсеткен адал мінез-құлқын бейнелейтін сахналар сынға ұшырады, ал The Bulletin газеті мұндай бейнелеу «Нед Келлидің барлық қатыгездігі мен зұлымдықтарын ақталады» деп мәлімдеді. 1907 жылдың сәуір айында фильм Беналла және Вангаратта сияқты «Келли еліндегі» аймақтық орталықтарда тыйым салынды, ал 1912 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс және Виктория штатында бұсрангерлік фильмдерге толық тыйым салынды. Тыйымға қарамастан, фильм 20 жылдан астам уақыт бойы Австралия бойынша гастрольдік сапарлар жасады, сондай-ақ Жаңа Зеландия, Ирландия және Ұлыбританияда көрсетілді. 1909 жылы Дублиндегі Корольдік театр жаңартылғаннан кейін «Келли бандының тарихы» бағдарламасымен ашылды. Фильмді қаржылағандар мен көрсетуге қатысқандар «үлкен табыс» тапты, шамамен 25 000 фунт стерлингтен асып түсті. 2006 жылдың қараша айында Ұлттық кино және дыбыс архиві жаңа материалдарды қосып, қолдағы суреттер негізінде кейбір сахналарды қайта жасай отырып, жаңа цифрлық қалпына келтіруді жариялады. Қалпына келтірудің ұзақтығы 17 минутты құрайды және Келлинің соңғы қарсыласуы мен тұтқындалуының маңызды сахналарын қамтиды.
The film was given a week of trial screenings in country towns in late 1906. This proved enormously successful and the movie recouped its budget for these screenings alone. All the notable features of the story of the Kellys are reproduced, and with the dialogue make up a sensational and realistic series dealing with the murders, robberies and misdeeds which are not the air created fancies of a penny dreadful writer, but actual facts which are well within the memory of our citizens. Comparing the film to other artistic depictions of the Kelly saga, one Adelaide critic wrote that it conveys "a far more vivid impression of the actual life and deeds of the Kellys than letterpress and stagecraft combined." Many groups at the time, including some politicians and the police, interpreted the film as a glorification of criminality. Scenes depicting the gang's chivalrous conduct towards women received criticism, with The Bulletin stating that such a portrayal "justifies all Ned Kelly’s viciousness and villainies". The film was banned in "Kelly Country"—regional centres such as Benalla and Wangaratta—in April 1907, and in 1912 bushranger films were banned across New South Wales and Victoria. Despite the bans, the film toured Australia for over 20 years and was also shown in New Zealand, Ireland and Britain. When Queen's Royal Theatre was rebuilt in Dublin in 1909, it opened with a program headed by The Story of the Kelly Gang. The backers and exhibitors made "a fortune" from the film, perhaps in excess of £25,000. In November 2006, the National Film and Sound Archive released a new digital restoration which incorporated the new material and recreated some scenes based on existing still photographs. The restoration is now 17 minutes long and includes the key scene of Kelly's last stand and capture.
Танымал мәдениетте
Режиссер Уорвик Торнтонның 2017 жылғы "Сладкая страна" фильмінде 1920-шы жылдардағы Солтүстік территорияда "көшпенді кинотеатр" ауылдық қала тұрғындарына "Келли бандының тарихы" фильмін көрсетеді, олар бұзақыны қолдап шу көтереді. Фильмнің басты кейіпкері – абориген қылмыскер, ол да Келли деп аталады, бірақ сол қала тұрғындары оны жамандап, қуғынға түсіреді. "The Australian" газетінің мәліметінше, абориген Торнтон Нед Келлиді көңілді халық батыры және британдық отарлаудың ирландтық құрбаны ретінде көрсетуге ынтақтанбайды. "Шабуыл жасаған топ болғанда, қырғын болғанда, шотландтар, ирландтар және ағылшындардың бәрі бізді атқан", – деді Торнтон. – "Мен үшін бұл тең келмейді".
In director Warwick Thornton's 2017 film Sweet Country, a "travelling picture show" in 1920s Northern Territory shows The Story of the Kelly Gang to residents of an outback town, who cheer for the bushranger. The film's protagonist, an Aboriginal outlaw, is also named Kelly, but vilified and hunted by the same townspeople. According to The Australian, Thornton, an Aboriginal, "has little time" for depictions of Ned Kelly as a larrikin folk hero and Irish victim of British colonisation. "When there was a raiding party," said Thornton, "and a massacre happened, the Scottish, the Irish and the British were all shooting us. It doesn’t equate for me".