Кіріспе

АҚШ армиясының салдаты және Кеңес Одағының тыңшысы

Джек Эдвард Данлап (14 қараша 1927 жыл - 23 шілде 1963 жыл) – 1960 жылдардың басында Кеңес Одағы үшін тыңшылық жасаған, Ұлттық қауіпсіздік агенттігінде қызмет еткен АҚШ армиясының сержанты. Дунлап 1952 жылы АҚШ армиясына қатарына алынып, Корея соғысында өзгелерден ерекше көзге түсті. Ол біртіндеп сержант шеніне көтеріліп, 1958 жылы ҰҚҚА тағайындалды. Оған шифрланбаған құпия хабарламалар беріліп, оларды ҰҚҚ қызметкерлеріне жеткізуге міндеттелді. Бұдан өзге, Дунлап ҰҚҚ-ға тапсыру алдында осы "таза мәтінді" хабарламаларды қарауға жоғары құпиядағы қауіпсіздік рұқсаты алды, соның арқасында оларды оқып, көшірмелерін жасауға мүмкіндік алды.

ҰҚШ тыңдау қызметі

1958 жылы КГБ агенты Дунлаптың жағдайының қымбат екенін біліп, оған тікелей келіп, ол алып жүретін құжаттардың мазмұны үшін "қолды ұстап беретінін" айтты. Құжаттарды тапсыру алдында Дунлап оларды көйлегінің астына тығып, Вашингтон қаласына кездесуге барды, байланыс адамы олардан көшірме жасады немесе фотосуреттеді, содан кейін оларды құжаттағы қапшыққа қайтарып, тапсырды. Кейіннен Дунлаптың Кеңес Одағынан жылына 40 000 – 50 000 доллар алғандығы белгілі болды. Қ көршілері жаңа байлығы туралы сұрағанда, Дунлап Луизианадағы плантацияны мұраға алғандығын айтты. NSA қауіпсіздік қызметі Дунлаптың жаңа өмір салтына ешқандай назар бөлмеді. 1963 жылы оны басқа қызметке ауыстыруға дайындық жүргізілді, бұл оның құжаттарға қол жеткізуін тоқтататын еді. Дунлап Кеңес Одағынан ақша табуын жалғастыру үшін, қызмет мерзімі бітіп қалғанда қайтадан әскери тізімге тұрғызбау арқылы NSA-да қалуға болатынына сенді.