Кіріспе

Итальяндық Ренессанс суретшісі Антонелло да Мессинаның бірнеше ер адамның портреттері. "Ер адамның портреті" – итальяндық Ренессанс суретшісі Антонелло да Мессинаның бірнеше ер адамның портреттеріне берілген дәстүрлі атау.

Адамның суреті (павиа)

Мұндай суреттердің бірі Италияның солтүстігіндегі Ломбардиядағы Павия қалалық мұражайында сақталған. Ол фламандтық дәстүрде суретшінің атын төменгі алдыңғы жақтағы парапетке тікелей қашап (жалған желімделген панельді пайдаланудың орнына), Мадрид портретіндегідей бейнеленген. Қолтаңбаға қарамастан, фламандтық портреттерге ұқсастығы және нашар сақталуы кейбір ғалымдарды Антонелло авторлығына күдік тудырды. Суретшінің киімі мен бас киімінің стиліне сүйене отырып, бұл туынды 1460-шы жылдарға датарланған.

Адамның суреті (Мадрид)

1475 жыл шамасында салынған тағы бір картина Мадридтегі Тиссен-Борнемиза мұражайында сақтаулы. Антонеллоның портреттері арасында бұл ең көркем әрі жанды туындылардың бірі. Суретке түскен жас адамға өте жақыннан қарағандай көрінеді, шебердің әдеттегідей егжей-тегжейлі бейнелеу шеберлігімен орындалған. Жұмыс, 1460-шы жылдардағы Италияға тән "зуккотто" бас киіміне сүйене отырып, шамамен 1470-ші жылдардың басына жатқызылады.

Адамның суреті (Турин)

Көбінесе Тривульцио портреті деп аталатын бұл портрет Турин қаласының ежелгі өнер мұражайында сақталады. Оған Антонелло қол қойған және ол 1476 жылы салынған. Бұл портрет Флоренциялық ақсүйек Ринуччини әулетінің коллекциясының бөлігі болды, кейіннен Тривульциолар сатып алды. 1935 жылы коллекция шашырап кетті, алайда материалдың көп бөлігі Миланға жеткізілді. Турин мұражайы осы портретті және Турин-Милан сағаттарын иеленді.

Адамның суреті (Лондон)

"Адамның портреті" – 1476 жыл шамасында Лондонның Ұлттық галереясында сақталатын майлы бояу. Ол 1979-1983 жылдар аралығында шығарылған итальяндық 5000 лиралық банкнотада бейнеленген. Бұл туынды сол кездегі "жоғарғы орта тапқа" жататын белгісіз бір ер адамды бейнелейді. Ол астында ақ көйлек көрінетін былғары жең, және қызыл матадан тігілген берет киген. Адам үштен бір бұрыштан бейнеленген, бұл сол кездегі дәстүрден айырмашылықты білдіреді. Қара фон және қарапайым композиция ерте Голланд суреттерінен, атап айтқанда Антонелло Италияда жеке танысқан фламанд суретшісі Петрус Кристостың туындыларынан алынған. Рентгендік зерттеулер ер адамның көздері бастапқыда басқа бағытқа қарағанын көрсетті. Бұрын суретшінің қолымен қойылған, бірақ кейін кесіліп қалған парапет болған болуы мүмкін. Бұл кешкі туындының суретшінің өзінің портреті болуы мүмкін деген пікір бар.