Кіріспе

Бёрдтың Кентуккиге шабуылы – 1780 жылы американдық төңкеріс соғысы кезінде британдықтар жоспарлаған кең ауқымды, сабақтас операциялардың бір бөлігі болды. Бұл операциялардың мақсаты Квебектен Мексика шығанағына дейінгі Батыс аймағын испандық және американдық әскерлерден толықтай тазарту еді. Бёрдтың жорығы екі бекітілген елді мекенге шабуыл жасап, шектеулі сәттілікке жеткенімен, негізгі мақсатына қол жеткізе алмады. Осы жоспарға енген басқа британдық операциялар да сәтсіз аяқталды.

Өмірбаян

1780 жылдың көктемінде британдық билік Иллинойс аймағын қайтарып алу және Сент-Луис, Нью-Орлеан және Миссисипи өзеніндегі басқа да испандық бекіністеріне шабуыл жасау үшін кең ауқымды жоспарды іске асыруға дайындалды. Испания Франциямен одақтасып, 1779 жылы Ұлыбританияға қарсы соғысқа қосылды және сол жылы Миссисипи бойындағы британдық позицияларды жылдам бақылауға алды. Бір уақытта төрт әрекет жоспарланды. Капитан Генри Берд, Детройттен келген күштермен, Джордж Роджерс Кларкты Огайо шатқалында "аулауға" жіберілді. Аргиллдің 5-ші герцогы, генерал Джон Кэмпбелл, Пенсаколадан Нью-Орлеанды алғаннан кейін Миссисипи өзенімен Натческе қарай жол тартты, онда оған Иллинойс өзенінен төмен түсіп, Сент-Луисті басып алған үшінші күш қосылуға тиіс болды. Капитан Шарль де Ланглад күшті Иллинойс өзенімен бастап келеді, олар бөлініп, сонымен қатар Винсенсті де бақылауға тиіс болды. Жоспардың ешбір бөлігі сәтті аяқтамады. Кэмпбелл 1780 жылдың наурыз айында Мобилді басып алған (содан кейін 1781 жылы Пенсаколаны да басып алған) испандық Луизиананың губернаторы Бернардо де Гальвестің тудырған қаупімен айналысты. Сент-Луиске қарсы шабуылдар тойтарылды. Иллинойс кавалериясы жақындағанда Ланглад қалған күштерін кері шегіндірді.

Инвазия

Форт-Детройттан 8-ші жаяу әскер полкінің капитаны Генри Берд 1780 жылғы маусымда Кентуккидің қоныс аударушыларына қарсы 150 солдат пен жасақтан (8-ші және 47-ші полктердің әскерлері, Детройт жасағы және Корольдік артиллерия полкінің бомбалағыштары) құралған 1000 адамдық үнділік күшті бастап шықты. Олар Майами мен Огайо өзендерінің қосылған жеріне жеткенде, оның үлкен үнділік тобы, олардың пікірінше, Кларк құламасындағы қауіпті күшті ескере отырып, кішігірім бекіністер мен станцияларға шабуыл жасауға талап етті. Кларк болмағанда (ол испандықтармен Миссисипидегі қорғанысты үйлестіріп жатқан), олар құламаға сәтті жете алатын болса да, Берд оларды бастапқы жоспарды сақтауға көндіре алмады. Ликинг өзені бойымен қарсылықсыз жол тартқан Берд әскерінің алғы шебі 21 маусымда түнімен Раддл станциясын қоршап алды. Берд өзі келесі күні негізгі күштерімен келді, ал артиллериялық оқтар станцияның ағаш қабырғаларын тез бұзды. Айзек Раддл өзінің қорғауындағы адамдарды британдық тұтқындар ретінде, британдық жасақтың күзетімен ұстауды талап етті. Үндістер бұл талапқа құлақ аспай, станцияға кіріп, тонау мен қарақорлық жасады. Бердтің айтуынша, "олар асығыс кіріп, аналардың кеудесінен балаларды жұлып алып, көптеген адамдарды өлтіріп, жаралады". Тұтқындарды бөлісіп, олжаны алғаннан кейін, олар келесі станцияға аттануды қалады. Берд оларды болашақта ұсталған тұтқындарды британдықтардың қалауынша оларға тапсыруға келістірді. Раддл станциясынан алыс емес Мартин станциясы да күтпеген шабуылға ұшырап, қарсылық көрсетпей берілді. Мартин станциясының тұрғындары Раддл бекінісінен оқ атылғанын естіп, британдықтар келгенде таң қалмады. Олар ең жақсы қорғаныс ретінде станцияның қабырғаларында қалды, бірақ берілуге мәжбүр болды. Үндістер Бердпен жасасқан келісімді орындады және тұтқындар британдық әскерге тапсырылды. Шамамен алпыс адамнан тұратын соғыс отряды Брайаннан солтүстік-шығысқа қарай шамамен 5 миль қашықтықтағы Грант станциясына шабуыл жасау үшін үлкен науқаннан бөлінді. Брайан станциясынан көмекке қырық адам жіберілсе де, Грант станциясы өртеп, екі ер адам мен бір әйел қаза тапты. Үндістер аймақтағы ең ірі елді мекен болған Лексингтонға шабуыл жасауды жоспарласа да, Берд азық-түлік азайғанын және Ликинг өзеніндегі су деңгейінің төмендеуіне байланысты экспедицияны тоқтатуға бұйрық берді, бұл артиллериялық қаруларды тасымалдауды қиындатты. Содан кейін экспедиция өз жолын кері қайтарды. Огайо өзенін кесіп өткеннен кейін, аймақта (Делавэр, Шоуни және Майами) тұратын үндістер өздерімен олжа мен тұтқындарды алып, экспедициядан шығып кетті. 4 тамызда Берд Форт-Детройтке келгенде, күш әлі де екі станциядан ұсталған 300 тұтқынды, соның ішінде иелерінен айырылған көптеген құлдарды, рейдтің басшылары соғыс олжасы ретінде сақтап алып жүрді.

Салдары

Бірдтің науқаны көптеген қоныс салушыларды өз жерлерін тастап, шығысқа қашуға мәжбүр етті. Кларк, керісінше, экспедицияға қатысқандардың кейбіреулері тұратын Огайоның солтүстігіндегі үнді қоныстарын басып алу жорықтарына қоныс салушыларды тартуды көздеді. Осы мақсатта, қосымша сарбаздар мен қару-жарақ жинау үшін Кентуккиден шығысқа қарай соққан жалғыз жолды жапты.