Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Испания провинциясы Уэска (, ), ресми түрде Уэска / Уэска, Испанияның солтүстік-шығысындағы, Солтүстік Арагон аймағындағы провинция. Астанасы – Уэска. Орталық Пиреней тауларының оңтүстігінде орналасқан Уэска Франциямен және Оңтүстік Гаронна, Атлантикалық Пиреней және Жоғарғы Пиреней француз департаменттерімен шектеседі. Испания ішінде Уэсканың көршілес провинциялары – Наварра, Сарагоса және Ллейда.
Province of Spain
Huesca (, ), officially Huesca/Uesca, is a province of northeastern Spain, in northern Aragon. The capital is Huesca. Positioned just south of the central Pyrenees, Huesca borders France and the French departments of Haute Garonne, Pyrénées Atlantiques, and Hautes Pyrénées. Within Spain, Huesca's neighboring provinces are Navarre, Zaragoza, and Lleida.
География
Негізінен таулы 15626 км² аумақты алып жатқан Уэска провинциясының 2018 жылғы халық саны 219 345 адамды құрайды, оның шамамен төрттен бірі Уэска қаласында тұрады. Халық тығыздығы 14,62/км² болатындықтан, Уэсканың көркейген аңғарлары, өзендері және биік таулары прогрестен салыстырмалы түрде таза және зақымдалмаған күйде сақталған. Бұл жерде Пиреней тауларының ең биік шыңы – Ането, мәңгілік мұздықтар, мысалы, Пердидо тауы және флорасы мен қорғалатын фаунасымен бай Ордеса және Монте-Пердидо ұлттық паркі орналасқан. Таушылар, үңгір зерттеушілер, парашютшілер және рафтингпен айналысушылар үшін танымал болғандықтан, бұл жер Канданчу, Формигал, Астун, Пантикоса және Серлердегі атақты курорттарымен қарлы шаңғы тебуге де танымал орын.
Covering a primarily mountainous area of 15626 km², the province of Huesca has a total population of 219,345 in 2018, with almost a quarter of its people living in the capital city of Huesca. The low population density, 14.62/km², has meant that Huesca's lush valleys, rivers, and lofty mountain ranges have remained relatively pristine and unspoiled by progress. Home to majestic scenery, the tallest mountain in the Pyrenees, the Aneto; eternal glaciers, such as at Monte Perdido; and the National Park of Ordesa and Monte Perdido, rich in flora and protected fauna. Popular with mountaineers, spelunkers, paragliders, and white water rafters, it is also a popular snow skiing destination with notable resorts in Candanchú, Formigal, Astún, Panticosa, and Cerler.
Тарих
Римдіктер Уэска провинциясын жаулап алды, ол Тараконенсис Испаниясының солтүстік бөлігін құрады және 5 ғасырға дейін, визиготтар келгенге дейін онда тұрып өтті. Таулы шекаралық аймақ болғандықтан, оны бағындыру қиын болды. Солтүстік графтықтар бір кезде Наварра Корольдігіне қарасты болған, бірақ бөлініп шығып, орта ғасырларда франктармен және бір-бірімен одақ құрып, ерте мұсылман шапқыншылықтарын тойтаруға қол жеткізіп, франк феодалдық маркаларына айналды. Солтүстік шекара графтарының егемендік немесе тәуелсіздік қажеттілігі Арагон Корольдігінің құрылуына әкелді, ол Арагон империясының немесе Корольдігінің алғы күші болды және соңында Испания Корольдігіне ұласты.
The Romans colonised the province of Huesca, which formed the northern part of Hispania Tarraconensis, and continued to live there well into the 5th century until the arrival of the Visigoths. As a mountainous frontier region, it was difficult to dominate. The northern counties had at one time belonged to the Kingdom of Navarre but split off and managed to stem early Moorish invasions in the Middle Ages by forming alliances between themselves and with the Franks, to become Frankish feudal marches. The imperative of sovereignty, or independence, for the northern border counts, gave rise to the Kingdom of Aragon, which was the precursor to the Empire or Crown of Aragon, and ultimately the Kingdom of Spain.
Тіл
Облыста испан тілі басты тіл болып табылады. Дегенмен, провинцияның орталық және солтүстік бөліктеріндегі жергілікті тілдік нұсқалар (көбінесе "фабла" деп аталады) арагон тіліне жатады, ол қазір негізінен ең солтүстік аймақтарда, мысалы Жасетаниядағы Арагон алқабында, Альто-Галлего, Собрарбе және Рибагорзада сақталған. Бұл аймақтардағы бұрын құрлық ішіндегі және оқшауланған елді мекендер тілдің 21-ғасырға дейін өркендеуіне көмектесті. Облыстың шығыс бөлігінде каталон тілінің нұсқалары қолданылады, сонымен қатар арагон немесе каталон тіліне жатқызу қиын бірнеше ауыспалы диалекттер де бар.
Spanish is the primary language in the province. However, the local linguistic varieties in the center and north of the province (often called fabla) belong to the Aragonese language, which now survives mainly in the northernmost comarcas, such as the Aragon Valley in Jacetania, the Alto Gallego, Sobrarbe, and Ribagorza, where hitherto landlocked and isolated villages have helped the language to thrive into the 21st century. In the easternmost areas of the province, varieties of the Catalan language are spoken, with a few transitional dialects difficult to classify as Aragonese or Catalan.