Overshooting model

Кіріспе

Ашықтықтан өткізу моделі немесе айырбас бағамынан асып кету гипотезасы, алғаш рет экономист Руди Дорнбуш әзірлеген, бұл айырбас бағамының жоғары деңгейіндегі тұрақсыздығының теориялық түсіндірмесі болып табылады. Модельдің негізгі ерекшеліктері тауар бағалары қысқа мерзімде жабысқақ немесе өзгеруі баяу, бірақ валюта бағалары икемді, активтер нарықтарында арбитраж, жабылмаған пайыздық паритеттік теңдеу арқылы және валюта бағамы өзгерістерінің күтуі "толық" деген болжамдарды қамтиды: яғни ұтымды. Модельдің ең маңызды түсінігі - экономиканың кейбір бөліктеріндегі түзетулер басқа бөліктердегі өтемақылық тұрақсыздықты тудырады; атап айтқанда, экзогенді айнымалы өзгергенде, валюта бағамына қысқа мерзімді әсер ұзақ мерзімді әсерден үлкен болуы мүмкін, сондықтан қысқа мерзімде валюта бағамы өзінің жаңа тепе-теңдік ұзақ мерзімді мәнінен асып түседі. Дорнбуш бұл модельді көптеген экономистер идеалдық нарықтар тепе-теңдікке жетіп, сонда қалуы керек деген пікірде болған кезде жасады. Осы тұрғыдан алғанда, нарықтағы тұрақсыздық тек қана ақпараттың кемелсіз немесе асимметриялық болуының немесе осы нарықтағы түзету кедергілерінің салдары болуы мүмкін. Бұл пікірді жоққа шығарып, Dornbusch тұрақсыздық шын мәнінде одан да маңызды қасиет деп мәлімдеді. Модельге сәйкес, ақша-кредит саясатында өзгеріс болған кезде (мысалы, ақша ұсынысының күтпеген тұрақты өсуі) нарық баға мен сандар арасындағы жаңа тепе-теңдікке бейімделеді. Бастапқыда тауар бағасының "тұмсықтығы" себепті жаңа қысқа мерзімді тепе-теңдік деңгейі алдымен қаржы нарығындағы бағалардың ауысуы арқылы жүзеге асырылады. Содан кейін, тауар бағалары "қалыптаспай" жаңа тепе-теңдікке ауысқанда, валюта нарығы үздіксіз бағаны қайта бағалайды, жаңа ұзақ мерзімді тепе-теңдік деңгейіне жақындайды. Тек осы процесс аяқталғаннан кейін ғана ішкі ақша нарығында, валюталық айырбастау нарығында және тауар нарығында жаңа ұзақ мерзімді тепе-теңдікке қол жеткізіледі. Нәтижесінде валюта нарығы бастапқыда ақшалай өзгерістерге асыра жауап береді, қысқа мерзімді жаңа тепе-теңдікке жетеді. Уақыт өте келе тауар бағасы жауап береді, бұл валюта нарығына өзінің шамадан тыс реакциясын жоюға мүмкіндік береді, ал экономика барлық нарықтарда жаңа ұзақ мерзімді тепе-теңдікке жетеді.

The overshooting model, or the exchange rate overshoot hypothesis, first developed by economist Rudi Dornbusch, is a theoretical explanation for high levels of exchange rate volatility. The key features of the model include the assumptions that goods' prices are sticky, or slow to change, in the short run, but the prices of currencies are flexible, that arbitrage in asset markets holds, via the uncovered interest parity equation, and that expectations of exchange rate changes are "consistent": that is, rational. The most important insight of the model is that adjustment lags in some parts of the economy can induce compensating volatility in others; specifically, when an exogenous variable changes, the short term effect on the exchange rate can be greater than the long run effect, so in the short term, the exchange rate overshoots its new equilibrium long term value. Dornbusch developed this model back when many economists held the view that ideal markets should reach equilibrium and stay there. Volatility in a market, from this perspective, could only be a consequence of imperfect or asymmetric information or adjustment obstacles in that market. Rejecting this view, Dornbusch argued that volatility is in fact a far more fundamental property than that. According to the model, when a change in monetary policy occurs (e. g., an unanticipated permanent increase in the money supply), the market will adjust to a new equilibrium between prices and quantities. Initially, because of the "stickiness" of prices of goods, the new short run equilibrium level will first be achieved through shifts in financial market prices. Then, gradually, as prices of goods "unstick" and shift to the new equilibrium, the foreign exchange market continuously reprices, approaching its new long term equilibrium level. Only after this process has run its course will a new long run equilibrium be attained in the domestic money market, the currency exchange market, and the goods market. As a result, the foreign exchange market will initially overreact to a monetary change, achieving a new short run equilibrium. Over time, goods prices will eventually respond, allowing the foreign exchange market to dissipate its overreaction, and the economy to reach the new long run equilibrium in all markets.