Кіріспе

Бальдо де Убальдис (Baldo degli Ubaldi; 1327 – 28 сәуір 1400) – итальяндық құқық ғалымы, орта ғасырлық рим құқығы және постглоссаторлар мектебінің көрнекті өкілі.

Өмір

Убальди (Балдески) асыл әулетінің мүшесі Бальдус 1327 жылы Перуджада дүниеге келді және Бартолус де Саксоферрато басшылығымен азаматтық құқықты оқыды, он жеті жасында азаматтық құқық докторы дәрежесін алды. Оның канондық құқықтан оқыған ұстазы – Сиеналық Федерикус Петруций болған. Докторлық дәреже алғаннан кейін Болоньяға барып, онда үш жыл заң оқытты, сосын Перуджада профессорлық қызметке тағайындалды, онда ол отыз үш жыл бойы жұмыс істеді, ал студенттерінің арасында Франческо Альберготти болды. Кейін ол Болоньяның қарсыластары – Пиза, Флоренция, Падуа және Павия қалаларында заң оқытты. Павияда болған кезінде ол кейде Пьяченцада да сабақ берді. 1400 жылдың 28 сәуірінде Павияда қайтыс болды және Сан-Франческо шіркеуіне жерленді. Бальдус Пьер Роджер де Бофорттың ұстазы болды, ол Григорий XI атауымен папа болды, ал оның тікелей ізбасары Урбан VI 1380 жылы Бальдусты анти-папа Климент VII-ге қарсы кеңес беру үшін Римге шақырды. Бальдустың схизмаға қатысты құқықтық мәселелерге деген көзқарасы "Questio de schismate" деп аталады. Кардинал Франческо Забарелла мен Паулюс Кастренсис де оның шәкірттері болды.

Шығармалары

Балдустың көптеген еңбектері аяқталмаған. Ол "Пандектілер" және "Юстиниан кодексі" бойынша кең көлемді түсініктемелер қалдырды. Оның XII ғасырдағы феодалдық құқық ережелерінің жинағы "Libri Feudorum" туралы жазған түсініктемесі оның ең үздік еңбектерінің бірі саналады. Ол сондай-ақ декреталдардың канондық құқық жинақтары, "Liber Extra" және "Liber Sextus" кітаптарына түсініктемелер берді. Бұл түсініктемелерден өзге, Балдус мамандандырылған құқықтық тақырыптар бойынша бірнеше трактаттар жазды. Дегенмен, оның басты еңбегі шамамен 3000-қа жуық consilia (заңдық пікірлер) жазуға бағышталды. Ешбір ортағасырлық заңгердің осы көлемде consilia сақталған жоқ. Балдустың дәлелдеу құқығы және дәлелдердің сатылануы туралы жұмысы ортағасырлық ой-сананың биік белесі болды және ғасырлар бойы бұл мәселенің стандартты зерттелуі болып қала берді. Юрист Флавио Торти (1622 жылы қайтыс болды) оның еңбегіне түсініктемелер жазды.

Отбасы

Балдустың екі бауыры болған: Ангелус (1328-1400) және Петрус (1335-1400). Атақты құқықшының есімі кейде Петрус Балдус де Убальдис деп аталуының себебі, әлдебір Балдус пен оның бауыры Петрус шатасқан болуы мүмкін.