Кіріспе

1963 жылы 3 қарашада Грецияда парламенттік сайлау өтті. Олар Константинос Караманлис пен оның Ұлттық Радикалдық Одағы үш рет жеңіп, 11 жыл бойы консервативті партиялар (Гректер жиналысы және оның мұрагері, Ұлттық Радикалдық Одақ) Грекияны басқарғаннан кейін Георгиос Папандреудің Орталық Одағының тар жеңісіне әкелді.

Уақытша үкіметтер

Қарамғанлис отставкаға кеткеннен кейін, уақытты пайдаланып, дереу сайлау өткізуді талап етті. Дегенмен, король Павел I Карамманистің ең жақын әріптестерінің бірі Панагиотис Пипинелис бастаған уақытша үкіметті тағайындауға басымдық берді. Оның рөлі оппозицияның негізгі партиясы қабылдаған жаңа сайлау заңын қабылдап, саяси тәртіпсіздікті бақылауға алу еді. Дегенмен, Пипинелис үкіметі лайықты жұмыс жасай алмады және Георгиос Папандреудің жебелері астында отставкаға кетті. Содан кейін Папандреудің қысымымен патша Караманлистің нұсқауларын елемейтін жаңа "нейтралды" уақытша үкімет тағайындады, ол сайлауды өткізетін болды. Қараманлистің қатты сынға алған бұл үкіметті Кассациялық соттың президенті басқарды.

Нәтижелер

Екі үлкен партия арасындағы дауыс айырмашылығының аздығынан және сайлау жүйесінің арқасында бірде-бір партия парламентте абсолютті көпшілікке ие бола алмады. Константин Караманлис өзінің жеке жазбаларында партияның жеңілісін келесі дәлелдермен дәлелдейді: "Оның партиясы Ұлттық радикалдық одақ үкіметінің ұзақ жылдарынан кейін және саяси тәртіпсіздіктің көп айдан кейін халықтың шаршауын бағаламады. Оның партиясы дұрыс уақытты жоғалтты, ол Пипинелис үкіметінің отставкасынан және жаңа уақытша үкімет тағайындалғаннан кейін ғана одан шығып кетті. Сайлауды жүргізген уақытша үкімет шынымен бейтарап емес еді, бірақ ол әртүрлі жолдармен Орталық одағына қолдау көрсетті. Біріккен демократиялық солшыл партия (ΕΔΑ) Орталық одақты қолдады, оның шектеулі, бірақ маңызды санын Георгиос Папандреуге дауыс беруге сендірді. Оның партиясы Спирос Маркезинистің консервативті прогрессивті партиясымен одақтасуы керек еді. Мұндай келісім оңшыл альянстың жеңісіне әкелмек еді. Сайлаудан кейін Карамэнлис әйелімен бірге Парижге кетті. Айта кетерлігі, ол да отставкадан кейін Францияға кеткен еді, бірақ сайлауда партиясын басқару үшін қайтып келді.

Салдары

Сайлау нәтижесі тұйық жағдайға ұласты. Константин Караманлис жаңа сайлау өткізу міндеті болатын жаңа уақытша "нейтралды" үкімет құруды ұсынды. Алайда Георгиос Папандреу жаңа сайлау өткізу үшін өз үкіметін құруға құқығы бар екендігі туралы ашық айтты. Король Павел I Папандреудің нұсқауларын орындап, оған уақытша үкімет құру туралы бұйрық берді, оның рөлі елді жаңа сайлауға баруға бағыттау еді. Қараманлис патшаның шешімінің конституциялықлығына күмән келтірді, бірақ өз пікірінде тұрып қалмастан, отставкаға кетіп, елден кетуді жөн көрді. Оның ұсынысы бойынша, ол құрған партия, Ұлттық радикалдық одақ, оның орнын басушы ретінде Панайотис Канеллопулосты таңдады.