Кіріспе

Шотландиядағы тарихи орын – Инчколм аббаттығы. Инчколм аббаттығы – Шотландиядағы Форт шығанағындағы Инчколм аралында орналасқан ортағасырлық аббаттық кешен. Аралдың орталығында орналасқан аббаттық кешен 12 ғасырда Дункельд епископы Грегоирдің басшылығымен құрылған. Кейбір деректерде бұл орынды Шотландия королі Александр I (1107–1124) тұсында, 1123 жылы, кемесі дауылда жағаға тірелген кезде Инчколмға паналаған кездегі оқиғалармен байланысты етеді. Ол үш күн бойы Инчколмның усатырсымен бірге болған деседі. Аббаттық кешен алғаш рет Августин тәртібіндегі канониктердің монастыры ретінде пайдаланылып, 1235 жылы толыққанды аббаттық кешенге айналды. 1296 жылдан бастап аралға ағылшындар шабуыл жасады, ал 1560 жылы Шотландия реформациясынан кейін аббаттық кешен тасталып қалды. Стратегиялық маңызды орналасқандықтан, Форт шығанағының ортасында болғандықтан, ол қорғаныс мақсатында да пайдаланылды. Аббаттық кешеннің кіреберісінің үстінде латын тілінде келесі жазу ойылып жазылған: text=Stet domus haec donec fluctus formica marinos ebibat, et totum testudo perambulet orbem. Оның мағынасы былайша аударылған: "Бұл мұнаралар биіктеп тұрсын, қираған қирандылар жерге шашырамасын, құмырсқа мұхитты құрғатып ішпес, ал баяу тасбақа әлемді аралап шықпас". Инчколм аббаттығы – Шотландиядағы монастырлардың ең толық сақталған қалдықтарына ие. Клостер, бас үй, жылыту бөлмесі және асхана толығымен сақталған, ал қалған ғимараттардың көп бөлігі жақсы жағдайда. Кешеннің ең нашар сақталған бөлігі – монастырлық шіркеу. Бұл қираған орынды Historic Environment Scotland қорғап, қону жеріне жақын жерде келушілер орталығын ұстап тұр (кіру ақысы бар; Оңтүстік Куинсферриден паром қатынайды). 1581 жылдың шілде айында аббаттық кешеннен тастар Эдинбургке Tolbooth жөндеу үшін алынып кетті. Инчколм аббаттарының арасында 15 ғасырдың жылнамашысы Уолтер Бауэр де болды.

Инчколм антифоны

Әббатхана Инчколм антифоны деп аталатын 14 ғасырдағы қолжазбаға атын берген. Онда кельт әуенінің сақталған аз ғана мысалдарының бірі кездеседі. Антифонердің беттерін Эдинбург университетінің факсимилесі арқылы онлайн көруге болады. Антифонерде Әйгілі Колумбаға арналған көптеген ән-күйлер бар. Бұл әндер Оронсай приорлығы немесе Иона сияқты Колумбамен байланысты басқа монастырьлардан алынған болуы мүмкін, алайда қолжазбаның жинақталуы, тіпті жазылуының ең мүмкін жері – Инчколм деп есептеледі.

Шығармалық жағдай

Уильям Шекспир 1606 жылы "Макбет" пьесасында Инхольм аббаттығы туралы айтқан. Уильям Клинкенбард 2012 жылы "Инхольм аббаттығы шайқасы" романын жазды.