Кіріспе

Гиперболоидтық модель (n-өлшемді гиперболалық геометрияның моделі) - геометрияда, Герман Минковскийдің есімімен Минковский моделі деп те аталатын, н-өлшемді гиперболалық геометрияның моделі. Онда нүктелер (n+1) өлшемді Минковский кеңістігіндегі екі қабатты гиперболоидтың алдыңғы табағындағы S+ нүктелерімен немесе шығу тегі мен сол нүктелерге дейінгі орын ауыстыру векторларымен бейнеленеді, ал m жазықтықтар (m+1) жазықтықтарының кесірмелермен бейнеленеді. Гиперболалық кеңістік Минковский кеңістігіне изометриялық түрде енген; яғни гиперболалық қашықтық функциясы Минковский кеңістігінен мұрагерлікпен алынған, бұл n сфера (n+1) өлшемді Евклид кеңістігіне енген кезде шарлық қашықтық Евклид қашықтығынан мұрагерлікпен алынғанға ұқсас. Гиперболалық кеңістіктің басқа модельдерін S+ картасының проекциясы ретінде қарастыруға болады: БелтрамиКлейн моделі - бұл S+-нің шығу тегі арқылы шардың гномоникалық проекциясына ұқсас, бастапқыдан белгілі бір нүктеге дейінгі векторға перпендикуляр жазықтықтағы проекциясы; Поинкаре дискі моделі - бұл S+-нің басқа парақтағы нүкте арқылы шардың стереографиялық проекциясына ұқсас, перпендикуляр жазықтықтағы проекциясы; Ганс моделі - S+-нің орфографиялық проекцияға ұқсас, S+-дегі белгілі бір нүктеге перпендикуляр жазықтықтағы проекциясы; Гиперболалық жазықтықтың жолақты модель - шардың Меркатор проекциясына ұқсас конформды цилиндрлік проекциясы; Лобачевский координаттары - шардың ені мен ұзындығына тең цилиндрлік проекциясы.

Метрлік қолтаңбаны таңдау

Билинеарлық форма кеңістікте метрикалық тензор ретінде де жұмыс істейді. n+1 өлшемді Минковски кеңістігінде, қарсы қолтаңбалы метрика үшін екі таңдау бар, 3 өлшемді жағдайда (+, −, −) немесе (−, +, +). Егер (−, +, +) белгісі таңдалса, онда гиперболоидтың бір парағындағы әртүрлі нүктелер арасындағы акордалардың скалярлық квадраты оң болады, бұл математикадағы әдеттегі анықтамалар мен күтулерге жақын келеді. Содан кейін n өлшемді гиперболалық кеңістік Риман кеңістігі болып табылады және қашықтық немесе ұзындығы скалярлық квадраттың квадрат түбірі ретінде анықталуы мүмкін. Егер қолтаңба (+, -, -) таңдалса, гиперболоидтағы әртүрлі нүктелер арасындағы скалярлық квадрат теріс болады, сондықтан негізгі терминдердің әртүрлі анықтамасы түзетілуі керек, бұл ыңғайсыз болуы мүмкін. Дегенмен, қолтаңба (+, −, −, −) физикадағы кеңістікті сипаттау үшін де кең таралған. (Қол. Қолтаңбалау конвенциясы#Метрикалық қолтаңбалау.)