Кіріспе
Дурхам соборындағы емен сандығының атымен белгілі Сант-Кутберт сандығы - Дурхам соборындағы 20-шы ғасырда жиналған, б.з. 698 және 1827 жылдар аралығында 687 жылы қайтыс болған Сент-Кутберттің сүйегі сақталған, еменнен жасалған сандық. 1827 жылы Кэтберттің сүйегі жаңа табытқа қайтадан көмілгенде, оның төрт қабаттан тұратын 6000-ға жуық бөлшегі қабірге қойылды, содан кейін 1899 жылы алынып тасталды. Бұл табут Кэтберттің алғашқы ағаш табуты деп саналады, және 698 жылы оның сүйектері Линдисфарндағы аббат шіркеуіндегі тас саркофагтан бас құрбандық үстеліне көшірілген кезде пайда болған. Сандық - бұл, әрине, англосаксондық ағаштан жасалған үлкен мүсіннің жалғыз сақталған бөлігі, онда латын әріптерінде титулдар және англосаксон рундары бар сызықтық бейнелер жазылған немесе ойылған; көптеген есімдер оқылмайды. 875 жылы монахилер абатхананы табутымен бірге эвакуациялады, өйткені Ұлы бөтен әскердің осы аймаққа көшуін күтті. Олар оны жеті жыл бойы қазіргі Шотландия мен Нортумбрияның әртүрлі жерлеріне алып барып, 995 жылға дейін Честер-ле-стриттегі әлі де бар Сент-Кутберт шіркеуінде орналастырғанға дейін, басқа да даниялық шабуыл оның Рипонға көшірілуіне әкелді. Бұл жерде патша Ательстанның келуіне мүмкіндік болды. Тағы бір рет саяхаттап, сандықты алып бара жатқан арба Дурхемде тұрып қалды, бұл әулиенің сол жерде қалуды қалайтынын білдіреді. Жаңа тас шіркеу - "Ақ шіркеу" деп аталатын қазіргі собордың алдыңғы заты салынған. Дене әртүрлі жерлерде собордың ішінде жылжытылған; мүмкін 1041, 1069 жылы Жеңімпаз Уильямның Солтүстікке шабуылдан қашу үшін, 1104 жылы Норман соборы салынған кезде және 1541 жылы Реформация кезінде негізгі ағылшын зыярат орындарының бірі болған ортағасырлық ғибадатхана жойылғанда. Бұл кезеңде сандық әр түрлі уақытта ашылды: 11 ғасырдың ортасында Альфред Весту есімді діни қызметкер әдет бойынша әулиенің шашын жиі шаштыратын, сондай-ақ, дәстүр бойынша, Беданың ұрланған сүйектерін сандыққа қою үшін жауапты деп саналады. 1827 жылы табыт тағы да алынып тасталды, ол ғибадатхананың орнындағы қабырғалы кеңістіктен табылды. Сол кезде сынық күйде төрт қабаттық табыт табылған, олар 1541, 1041, 698 және 687 жылдардан бастап, толық қаңқасы мен басқа да адам сүйектері болған, бірақ олардың көпшілігі бұдан бұрын алынып тасталған. 1827 жылы маталар алынып тасталды. Адамның сүйектері жаңа табытқа жазық жазулы тақтаның астына, 1899 жылы тағы бір қабірдің ашылуында алынып тасталған ескі табыттардың қалдықтарымен бірге қайтадан көмілді. Олардың ішінде 169 - сының бетіне ойылып, ойылып жазылған белгілер бар. Өнер тарихшысы Эрнст Китцингер, сол кезде Британдық мұражайда, 1939 жылы оюлы емен бөлімдерін қайта қалпына келтірді, кейіннен ол сәл қайта ұйымдастырылды. Қайта құрылған табыт және оның ішіндегі заттар қазір Кафедральдық мұражайда көрінеді; 1970 жылдан бері Лондонда жиі көрінеді. Қасиетті Кутберт сандығының сынықтары 2017 жылдан бері Дарем соборында қойылып келеді.
What is usually referred to as St Cuthbert's coffin is a fragmentary oak coffin in Durham Cathedral, pieced together in the 20th century, which between AD 698 and 1827 contained the remains of Saint Cuthbert, who died in 687. In fact when Cuthbert's remains were yet again reburied in 1827 in a new coffin, some 6,000 pieces of up to four previous layers of coffin were left in the burial, and then finally removed in 1899. This coffin is thought to be Cuthbert's first wooden coffin, and probably to date to 698, when his remains were moved from a stone sarcophagus in the abbey church at Lindisfarne to the main altar. The coffin is almost the only survival of what was no doubt a very large body of Anglo Saxon wood carving, being inscribed or engraved with linear images which have tituli in Latin lettering and Anglo Saxon runes with names of apostles and saints; many names are illegible. In 875 the monks evacuated the abbey with the coffin, in anticipation of the Great Heathen Army moving into the area. For seven years they carried it with them to various places in modern Scotland and Northumbria before settling it in the still existing St Cuthbert's church in Chester le Street until 995, when another Danish invasion led to its removal to Ripon. It was at Chester le Street that King Athelstan visited it, and the textiles were placed inside. Travelling once again, the cart with the coffin became stuck at Durham, which was taken as a sign that the saint wished to remain there. A new stone church—the so called 'White Church'—was built, the predecessor of the present grand cathedral. The body was moved within the cathedral at various points; perhaps in 1041, in 1069 to escape the Harrying of the North by William the Conqueror, in 1104 when the Norman cathedral was constructed, and in 1541 when the medieval shrine which was one of the principal English pilgrimage sites was destroyed during the Reformation. The coffin was opened at various times during this period: a mid 11th century priest named Alfred Westou was in the habit of often combing the hair of the saint, and is also traditionally considered to have been responsible for placing the purloined bones of Bede in the coffin. In 1827 the coffin was once again removed, having been found in a walled space at the site of the shrine. By then there were up to four layers of coffin in fragmentary condition, taken to date from 1541, 1041, 698 and 687, housing a complete skeleton, and other human remains, though many of the contents had been removed earlier. The textiles were removed in 1827. The human remains were reburied in a new coffin under a plain inscribed slab, with the remains of the old coffins, which were removed in yet another opening of the burial in 1899. These totalled some 6,000, of which 169 showed signs of having been carved or engraved. The art historian Ernst Kitzinger, then with the British Museum, made a reconstruction of the carved oak sections in 1939, which has subsequently been slightly re arranged. The reconstructed coffin and most of the contents are on now view in the Cathedral Museum; the St Cuthbert Gospel has been often on display in London since the 1970s. The fragments of St Cuthbert's coffin have been exhibited at Durham Cathedral since 2017.
Оқылған және мазмұны
1899 жылы жиналған бірнеше мың фрагменттерден өнер тарихшысы Эрнст Китцингер 1939 жылы 169 фрагментті таңдап, 7-ғасырдағы табуттың фрагментарлық монтаждарын жасады. Қазір ол Дурхам соборындағы мұражайда қойылған. Бүйірінде он екі елші мен бес бас періште бейнеленген. Құтберттің ішінен табылған басқа да заттары - пил сүйегінен жасалған шеге, тасымалданатын құрбандық үстелі және алтын мен гранатпен жасалынған крестовый крест, бұл христиандық англосаксондық зергерлік бұйымдардың сирек кездесетін және маңызды ерте үлгісі.