Кіріспе
Hispano Aviación HA 1109 және HA 1112 - бұл Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде және одан кейін Испанияда жасалған Messerschmitt Bf 109 G 2 лицензиялық нұсқалары.
The Hispano Aviación HA 1109 and HA 1112 are licence built versions of the Messerschmitt Bf 109 G 2 developed in Spain during and after World War II.
Жобалау және әзірлеу
1942 жылы Испания үкіметі Мессершмитт АГ-мен Bf 109 G 2 құрастыруға лицензия алды, бірақ DB 605A қозғалтқыштары, винттері, аспаптары мен қару-жарақтары Германиядан жеткізілуі тиіс еді. Бұл мүмкін емес болып шықты, өйткені Германия Испанияның өз қажеттіліктерін қанағаттандыруға қабілетсіз болды, ал тек 25 ұшақ (олардың құйрықтарысыз) және қажетті сызбалардың жартысынан азы ғана жеткізілді. Нәтижесінде Hispano Aviación DB 605A қозғалтқышын 1,300 hp HS 89 12Z қозғалтқышымен алмастырды және жоба Messerschmitt компаниясы Bf 109 J деп аталды. HS 89 12Z қозғалтқышы 1944 жылы Барселонада ұшу сынақ беті ретінде пайдаланылған Bf 109 E ұшағында сәтті ұшуды орындады, ал бірінші HA 1109 J1L 1945 жылы 2 наурызда Севильяда VDM винтісі мен қозғалтқыш монтажын қолдана отырып, алғашқы ұшуын жасады. Қалған 24 ұшақ 1947-1949 жылдары Escher Wyss реквизиттерімен ұшырылды, бірақ ешқашан іске қосылмаған. 1951 жылдың мамыр айында HA 1112 K1L типті, Hispano Suiza, HS 17 12Z қозғалтқыштарын жетілдіріп, бір немесе екі 12,7 мм Breda автоматты және Pilatus сегіз 80 мм ракеталық топтаманы алып жүреді. Оның үш жапырақты де Хавилланд гидроматикалық винтісі оған Tripala ("үш жапырақты") деген лақап ат берді. қозғалтқыш және төрт жапырақты Rotol винті, екеуі де Ұлыбританиядан артық сатып алынған.]] [[File:Hispano HA.1112M1L Buchon "Black 2" (G AWHK) (36053481566) jpg jpg 1112 M1L, yakoreshejwe muri filimi z'Ubwongereza n'i Dunkirk. Бұл жерде ол соңғы 67 HA 1112 M1L ұшуға жарамдылығы үшін уақытша бояу схемасын киіп, Джерсидің Сент-Хелиердегі Spitfire Ltd. 133 HA 1112 M1L Вирджиниядағы Вирджиния жағалауындағы Әскери авиация мұражайында ұшуға жарамды. Ол Meier Motors компаниясының Bf 109-ға ұқсату үшін қайта өңделген. 156 HA 1112 M1L Париждегі әуе және ғарыш мұражайында сақталған. 164 HA 1112 M1L Оттавадағы Канаданың авиация және ғарыш мұражайында сақталған. 171 HA 1112 M1L Мичиган штатының Портж қаласындағы әуе зоопаркында тұрақты түрде көрініп тұр. 186 HA 1112 M1L Сиэтлдегі Ұшу мұражайында, Вашингтон штатында. 193 HA 1112 M1L орегон штатының Мадрас қаласында Эриксон ұшақ коллекциясында ұшуға жарамды. Оны Pacific Fighters компаниясы Bf 109 ұшағына ұқсату үшін қалпына келтірді. 199 HA 1112 M1L Висконсин штатының Ошкош қаласындағы EAA AirVenture мұражайында орналасқан. 211 HA 1112 M1L Мадридтегі Museo del Aire-де тұрақты түрде көрініп тұр. 235 HA 1112 M1L ұшуға жарамды, Техас штатының Аддисон қаласындағы Кавано ұшу музейінде. Музейдің 2024 жылдың 1 қаңтарында белгісіз мерзімге жабылуы кезінде көпшілік назарынан алынып тасталды. Техас штатының Дениссон қаласындағы Солтүстік Техас аймақтық әуежайына көшіріледі.
67 – HA 1112 M1L airworthy with Spitfire Ltd. of St. Helier, Jersey. 133 – HA 1112 M1L airworthy at the Military Aviation Museum in Virginia Beach, Virginia. It has been converted to resemble a Bf 109 by Meier Motors. 156 – HA 1112 M1L in storage at the Musée de l'air et de l'espace in Paris. 164 – HA 1112 M1L in storage at the Canada Aviation and Space Museum in Ottawa, Ontario. 171 – HA 1112 M1L on static display at the Air Zoo in Portage, Michigan. 186 – HA 1112 M1L on static display at the Museum of Flight in Seattle, Washington. 193 – HA 1112 M1L airworthy at the Erickson Aircraft Collection in Madras, Oregon. It was restored to resemble a Bf 109 by Pacific Fighters. 199 – HA 1112 M1L on static display at the EAA AirVenture Museum in Oshkosh, Wisconsin. 211 – HA 1112 M1L on static display at the Museo del Aire in Madrid. 235 – HA 1112 M1L airworthy at the Cavanaugh Flight Museum in Addison, Texas. Removed from public display when the museum indefinitely closed on 1 January 2024. To be moved to North Texas Regional Airport in Denison, Texas.