Кіріспе

Орта ғасырлардағы мистикалық топ ортағасырлық мистикалық топ Құдай достары (Gottsfreunde; немесе gotesvriunde) - ортағасырлық мистикалық топ, шіркеушілер мен діндар емес адамдардан құралған

Атауы

"Құдайдың достары" деген атауға әр түрлі көздер әсер еткен болуы мүмкін. Бірқатар библиялық үзінділер бұл терминді қолданады (мысалы, Соттар 8.22, Жақып 2.23, Шығу 33.11, Забур 138.17, Даналық 7.27, Лұқа 12.4, Жохан 15.15). Құдаймен достық ұғымын әртүрлі ортағасырлық авторлар, әсіресе Мейстер Экхарт пен оның ізбасарлары қолданған.

Тарих

Бұл қозғалыстың пайда болуы Местер Экхарттың уағыздауы мен іліміне байланысты болды, әсіресе оның доминикандық рухани мұрагерлері, уағыздаушы Джон Тоулер және жазушы Генри Сузо. Құдай достарына әсер еткен, бірақ жасырын қалған, Баварияның Оберлендісінен шыққан Генрих Нердлингендік діни қызметкер, ол 1339 жылы Базельде Таулер мен Сузомен кездесті. Генрих бавариялық және неміс мистиктермен көп араласты және Құдай достарын Магдебургтік Мехтильдтің "Құдайдың ағып тұрған жарығы" кітабымен таныстырды. Бұл топ 1367 жылы бай адам Рулман Мерсуин Страсбургтегі "Green Island" ("Жасыл арал") деп аталатын тасталған монастырды сатып алып, қалпына келтірген кезде жаңа институционалдық формаға қол жеткізді. Грюненверт Құдай достарының зерттеу үшін баспанасы және бірқатар мистикалық мәтіндерді шығарған "пайғамбарлар мектебі" ретінде қызмет етті. Мерсвин "Оберландтағы Құдайдың досы" атты кітаптың анонимді авторы деп күдіктілер бар. Таулер мен Сузо бастаған Құдайдың достары Тома Аквиннің іліміне сәйкес, қалыптасқан католик іліміне сәйкес мистикалық жол іздеді. Рульман Мерсвин, Оберландтан келген "Құдайдың досы" атты кісінің басшылығымен, шіркеуді тазартқысы келді. Реформаға баса назар аудару "Құдайдың достары" шіркеумен қақтығысқа түсті және 1382 жылы Мерсвин қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай олар сотталды. Мерсуин қайтыс болғаннан кейін, кейбір дереккөздер Николай Базельдіктің басшы болды деп мәлімдейді. Ақырында ол 1395 жылы Венада ересектер үшін екі ізбасарларымен бірге ағашқа іліп, өртеп жіберді. Николай Базельдің Құдай достарына қатынасы анық емес, өйткені ол Бегхард ретінде айыпталды. Базельдік Николайдың ізбасары Майнцтік Мартин де 1393 жылы ересь үшін өртенді. Бұл қозғалыстың мистикасы бар еді, олар басқа адамдардың жандарын құтқаруға үлкен мән берді.

Мәтіндер

Бірқатар мистикалық мәтіндер Құдай достарымен байланысты, ең бастысы "Theologia Germanica" және "Тоғыз тастың кітабы". Көптеген шығармалар "Оберландтан келген Құдайдың досы" деп аталды, бірақ, мүмкін, Рулман Мерсвиннің өзі жазған.