Janet Stewart, Lady Fleming

Кіріспе

Шотландиялық гувернанта (1502-1562) Джанет Стюарт, Леди Флеминг (17 шілде 1502 20 ақпан 1562), ла Белль Экосаз (французша "Көрікті шотландтық әйел") деп аталатын шотландтық сарай қызметкері. Ол Шотландия королі Джеймс IV-нің заңсыз қызы, ол өзінің жарты немересі Шотландия королеві Мэридің тәрбиешісі болды. Жанет қысқа уақыт бойы Франция королі Генрих II-нің сүйіктісі болды, оның заңды ұлы: Анри д'Ангулем. Оның қызы Мэри Флеминг жас патшаның "Төрт Мариясының" бірі болды.

Отбасы

Джанет Стюарт (Джейн, Дженни және басқа да нұсқалары) Стюарт королі Джеймс IV-тің ересек жасқа жеткен бесінші заңсыз баласы болды. Оның жарты ағалары Джеймс Стюарт, Морейдің 1-ші графы; Александр Стюарт, Шотландияның лорд-канцлері; және Джеймс V, шотланд королі, оның әкесінің жалғыз аман қалған заңды баласы. Оның анасы - Джеймс IV-тің ұрпағын тудырған төртінші патшалық сүйіктісі - Джеймс Стюарттың қызы Агнес (екінші кезекте Изабел деп аталады), Буханның 1-ші графы (ол "Жүректі Джеймс" деген лақап атпен танылды). Жанеттің ата-анасы алыс туысқан (дәл, жартылай екінші туысқандары бір рет алынып тасталды) ортақ ата-бабасы: Джоан Бофорт, Шотландия королевасы.

Патша сарайындағы өмір

Лорд Флеминг 1547 жылы Пинки шайқасында қаза тапты. Келесі жылы, әрине, оның ресми емес мүшелігі бойынша корольдік Стюарт отбасында, жесір Флеминг тағайындалды гувернантка немесе медбике оның нәресте жарты немересі Мэри, Шотландия королевасы (оның жаңа сүйіктісі әке болды оның марқұм жарты ағасы). Оның қызы Мэри Флеминг де патшайымның үйіне қыз-келіншектер ретінде қосылды. 1548 жылдың тамызында анасы мен қызы жас патшайыммен бірге Францияға барды. Олар біршама уақыт Дамбартон замогында "Клайд" кемесінде күтті. Леди Флеминг капитан Вильгейньоннан патшайымның жағаға барып, тынығып алуын сұрады. Вильгейньон Францияға бармақшы болды, әйтпесе жолда батып қалады деп ант берді. Джованни Феррерио Оркни епискобы Роберт Ридке леди Флемингтің француз немесе латын тілдерін білмеуіне алаңдай отырып жазды. Ол тек шотланд тілінде сөйлейтіндіктен, оның француз дәрігерлеріне Мэридің ауру белгілерін жеткізу қабілетіне күмәнданады. Ол Ридтің Гиздің Мэримен шотландтық дәрігер Уильям Богтпен кездесуді қамтамасыз ету үшін сөйлесетінін үміттенді. Францияның патша сарайында Леди Флеминг көп ұзамай Генрих II-нің көңілінен шығып, оның сүйіктісі болды. Олардың қарым-қатынасы жүктілікке әкелді, ал француз монархының заңсыз ұлын туғаннан бұрын немесе кейін Жанет Шотландияға қайтарылды және Мэридің гувернанты ретінде Франсуаза де Паройға ауыстырылды. Оның ұлы Анри де Валуа Ангулем (1551 жылдың маусымы, 1586 жыл) "патшаның басты және ең жақсы көретін табиғи ұлы" болды. Ол заңдылыққа ие болды және "Францияның ұлы преоры, Прованс губернаторы және Левант теңізінің адмиралы" болды. 1549 жылы қарашада ағылшын тұтқыны Джеймс Уилфорд оның ұлы Джеймс, Лорд Флемингтің босатылуына айырбасталды, ол Қатты Уинг соғысында тұтқынға алынды. 1552 жылдың қазан айында Гизская Мария өзінің ағасына, Лотарингия кардиналға жазған хатында Жанеттің Шотландиядағы жағдайын сипаттады. Жаннет Гиздің әскери кеңесшісі Анри Клеутенге үйленетіндігі туралы сөз қозғалды. Жанеттің қыздарының бірі Мэри Гизге анасының Шотландиядан кеткісі келмейтінін айтса да, Гиз Джанет Шотландиядан кету туралы губернатор Регент Арранмен сөйлескенін және сол қыста Генри II-ді көргісі келетінін білген. Гиз кардиналға Францияның королевасы Катерина де Медичиді Жанет Шотландиядан кетпейді деп сендіруін айтты. Жанет 1560 жылы маусымда Эдинбург қасабасында Гиздік Марияның денесін күзеткен әйелдердің бірі болды. Алғашында әйелдерге аза тұту киімдері берілмеген, ал Джанет Жоел кітабынан ағылшын дипломаты Томас Рэндольфке латын тілінде: "Сcindite corda vestra, non vestimenta", - деген сөздерді келтірді. Кейін Жанет 22 тамызда Шотландиядан ұлы "Лорд Гарри де Валойс"пен бірге кетуге рұқсат алу үшін Тайлық кеңеске өтініш берді. Генри 1586 жылы дуэльде өлтірілді.

Lord Fleming was killed at the Battle of Pinkie in 1547. The following year, presumably due to her unofficial membership in the royal Stewart family, the widow Fleming was appointed governess or nurse to her infant half niece Mary, Queen of Scots (her new mistress having been fathered by her late half brother). Her own daughter, Mary Fleming, also joined the queen's household as a lady in waiting. In August 1548, mother and daughter accompanied the young queen to France. They waited aboard ship on the Clyde at Dumbarton Castle for a time. Lady Fleming asked Captain Villegaignon if the queen could go back ashore to rest. Villegaignon swore she would go to France or drown on the way. Giovanni Ferrerio wrote to Robert Reid, Bishop of Orkney, concerned about Lady Fleming's lack of French or Latin. As she was only fluent in Scots, he doubted her ability to communicate to French doctors any symptoms of illness seen in Mary. He hoped Reid would speak to Mary of Guise to secure the appointment of a Scottish physician, William Bog. At the royal court of France, Lady Fleming soon attracted the attentions of King Henry II and became his lover. Their affair resulted in pregnancy, and—either before or after bearing the French monarch an illegitimate son—Janet was sent back to Scotland and replaced as governess to Mary by Françoise de Paroy. Her boy, called Henri de Valois Angoulême (1551–June, 1586), was "the chief and most highly favored natural son of the King". He was legitimized and went on to become the "Grand Prior of France, Governor of Provence, and Admiral of the Levantine Sea." In November 1549 the English prisoner James Wilford was exchanged for the release of her son James, Lord Fleming, who had been captured during the war of the Rough Wooing. In October 1552, Janet's situation in Scotland was described by Mary of Guise in a letter written to her brother, the Cardinal of Lorraine. There had been talk of marrying Janet off to Henri Cleutin, Guise's military advisor. Although one of Janet's daughters had informed Mary of Guise that her mother did not wish to leave Scotland, Guise knew that Janet had discussed leaving Scotland with the Governor, Regent Arran, and wanted to see Henry II that winter. Guise told the Cardinal to reassure Catherine de' Medici, the queen of France, that Janet would not be leaving Scotland. Janet was one of the ladies who kept vigil over the body of Mary of Guise at Edinburgh Castle in June 1560. The ladies were not at first given mourning clothes, and Janet quoted in Latin a phrase from the Book of Joel to the English diplomat Thomas Randolph, "Scindite corda vestra, non vestimenta," Rend your heart, not your garments. Afterwards, Janet applied to the Privy Council for permission to leave Scotland with her son "Lord Hary de Valoys" on 22 August 1560. Henri took part in the St. Bartholomew's Day massacre and was killed in a duel in 1586.