Кіріспе

Гилберт пен Салливан опереттасы

Патшаның күзетші жасағы – британ монархының жеке күзетшілері. Бұл Ұлыбританияның әлі күнге дейін сақталған ең көне әскери корпусы, ол 1485 жылы Босворт шайқасынан кейін король Генрих VII құрған.

Тарих

Англия патшаларының әрқашан денені қорғайтын сақшылары болған. Англосаксон патшаларының үй сақшылары, ал даниялық патшалардың үй сақшылары болды. XIII ғасырда англо-нормандық патшалардың үш тобы оларды қорғау үшін арнайы тағайындалды: (1) патшалық үйдің қарулы сержанттары; (2) патшаның жаяу садақшылары (сондай-ақ, "коронаның еомендері" деп те аталады); және (3) патшалық үйдің эсквайрлары. 14-15 ғасырлар аралығында садақшылардың нақты саны өзгеріп отырды. 1318 жылы үй шаруашылығы туралы жарлық (патшаның жылдық бюджетін қамтитын патша жарлығы) садақшылардың саны 24 болуы тиіс екенін белгіледі. Эдуард III-нің 16 мен 22 еумені болды, Ричард II Чеширден қосымша 300 садақшы шақыртты, Эдуард IV-тің 24 еумені болды, ал Ричард III-тің 138 еумені болды.

Босворт алаңы шайқасы

1485 жылы 22 тамызда, Сток Голдинг деген шағын ауылдың жанында Генрих Тюдор Англия тәжі үшін шайқаста Ричард III патшамен кездесті. Розалар соғысы Йорк үйінің (ақ гүлмен бейнеленген) және Ланкастер үйінің (қызыл гүлмен бейнеленген) бәсекелес талапкерлері арасында 30 жылдан астам уақыт бойы үзіліс-үзіліспен созылды. 1483 жылы Йорк әулетінен Ричард өзінің 12 жасар жас туысы Эдуард V-ті тақтан түсірді. Генрих Тюдор Ланкастер әулетінен Ричардты алмастыруға басты үміткер саналды.

Міндеттер

Қазіргі таңда күзетші жауынгерлердің рөлі тек рәсімдік болып табылады. Олардың шығу тегін еске сақтау үшін Йемендер әлі күнге дейін Тюдор дәуірінің қызыл және алтын түсті формаларын киеді. Олар семсермен (әрдайым қабында болады) және әшекейлі партизанмен қаруланған күйі егеменді сүйемелдейді. Күзетшілер қажет болғанда жылына шамамен сегіз рет жиналады. Бұл жыл сайынғы тізімге алу және егемендіктің тексеруінен (қазір 4-5 жылда бір рет жүзеге асырылады) тұрады. Олар түрлі шараларға қатысады, мысалы, жыл сайынғы Корольдік Маунди қызметі, Сент-Джеймс сарайындағы Корольдік капелладағы Эпифания қызметі, Гартер орденінің рыцарьларын тағайындау, Уэльс принцінің тағына отыруы, қайтыс болғандардың жатқан жері, егеменнің жерлеу рәсімі, сондай-ақ барлық тағайындаулар мен Букингем сарайындағы жазғы бақша кештері. Олардың ең танымал міндеттерінің бірі – 1605 жылғы оқ-дәрі заговорларын еске түсіретін Парламенттің ашылуына дейін Вестминстер сарайының жертөлелерін салтанатты түрде тексеру. 20-ғасырда бұл алтын эполеттері бар қызыл матадан тігілген, екі қатар түймелі кофты, қою көк түсті жағасы мен манжеттері бар. Етегі ақ матамен керілген. Алдыңғы қатарда тоғыз, артқы қатарда екі түйме бар. Түймелерде тәжбен безендірілген гүл, үш жапырақты қонжыр және қызыл гүлдің бейнесі салынған. Гүл, үш жапырақты қонжыр және қызыл гүл эполеттердің алтын тігісінде, жағада, манжеттерде, семсер қаптарында және кофтының етегінде де кездеседі. Шаловар көк түсті, алтын жолақты, ал бас киімде 11 дюймдік ақ құс қауырсыны және астында қызыл қауырсын бар «генерал қауырсыны» бар. Капитан, лейтенант, тізімші және адъютант, сондай-ақ штандартшы агилет киеді, бірақ эксон кие алмайды. Капитан алтын таяқ (алтын бағы бар эбен ағашынан жасалған), ал басқа офицерлер күміс таяқ алып жүреді.

Күзетші жасақшысының және күзетші жасақшылардың арасындағы айырмашылықтар

Қоршаушылардың емендері, бастапқы "Бейфитерлер", көбінесе "Бейфитерлер" деп те аталатын, Лондон мұнарасы мен оның Корольдік сарайының күзетшілерімен шатастырылады – бұл олардан ерекше, бірақ ұқсас топ. Емен-қамаушылар күнделікті қара-көк түсті форма киеді және тек салтанатты шараларда ғана Қоршаушылардың ерекше формасын киеді: қызыл түсті, күлгін жиектері және жолақтары бар, алтынмен кестеленген әшекейлері, қызыл шалбар, қызыл шұлықтары, жалпақ бас киім және қызыл, ақ және көк ленталары бар қара түсті аяқ киім. Форманың алдыңғы және артқы жағындағы алтынмен кестеленген белгілерде – тәжді Тюдор раушаны, үш жапырақты қонжыр және қызыл қалампыр, «Dieu et mon droit» ұраны және билеуші монархтың жеке коды (қазіргі уақытта «Carolus Rex» үшін CIIIR) бейнеленген. Мемлекеттік форма кейде ақ жеңсіз киіледі, ол ең жоғары салтанатты шаралар үшін арналған. Қоршаушылардың емендерін Мұнара күзетшілерінен ажырататын форманың ерекшелігі – сол иықтан иыққа тағылатын қызыл бағаналы белбеу. Бұл – күзетшілердің, емес, күзетшілердің аркебус тасыған кезіндегі естелік.

Стандартты

Дәстүр бойынша корпус әскер полкіне ұқсас ту көтеріп жүреді. Корпустың алғашқы туы 1809 жылы Сент-Джеймс сарайындағы өртте жойылған деп есептеледі. Король Георг VI 1938 жылы корпуске жаңа ту сыйлады. Бұл ту 1985 жылы Елизавета II сыйлаған жаңа тумен ауыстырылды. Ту қызыл түсті дамаскин матадан жасалған. Ортасында роза, қызылқияқ және үш жапырақты қырыққабылдың біріктірілген корпустың белгісі орналасқан, екі жағында биліктегі монархтың патшалық белгісі және төменгі жағында патшалық ұраны «Dieu et mon Droit» жазылған. Бұл бейнеленістің екі жағында корпустың екі шайқастағы ерлігін көрсететін ленталар бар: Турне және Булонь. Әр бұрышта корпус қызмет еткен түрлі патшалық үйлерді бейнелейтін символдар бар:
Жоғарғы сол жақта: тәж киген бұта және «HR» әріптері, Генрих VII патшаны және Босворт шайқасынан кейін тәжді сол бұтада сақшы тапқандығы туралы аңызды көрсетеді. Жоғарғы оң жақта: тәж киген қызылқияқ, король Джеймс I және Англия мен Шотландияның жеке одағын бейнелейді. Төменгі сол жақта: көгілген жасыл төбедегі ақ ат, Хановер әулетін көрсетеді. Төменгі оң жақта: тәж киген Виндзор сарайының дөңгелек мұнарасы, Виндзор әулетін бейнелейді.