Кіріспе
Индонезия Республикасының 1945 жылғы мемлекеттік конституциясы (көбінесе UUD 1945 немесе UUD '45 деп қысқартылады) - Индонезияның барлық заңдарының жоғары заңы және негізі. Конституция 1945 жылдың маусым-тамыз айларында, екінші дүниежүзілік соғыстың соңында Голландиялық Шығыс Үндісті жапондықтар басып алған соң, жазылды. Ол 1949 жылғы Федералды Конституциямен және 1950 жылғы Уақытша Конституциямен жойылған, бірақ Президент Сукарноның 1959 жылғы Жарлығымен қалпына келтірілді. 1945 жылғы Конституцияда Панкасила, яғни бес ұлтшыл қағида, Индонезияның тәуелсіз мемлекетінің негізгі қағидаларының көрінісі ретінде көрсетілген. Ол атқарушы, заң шығарушы және сот билігін шектеулі түрде бөледі. Билік жүйесі "парламенттік сипаттағы президенттік" деп сипатталған. 1998 жылғы ірі толқулар мен президент Сухартоның отставкасынан кейін Конституцияға түзетулер енгізу арқылы бірнеше саяси реформалар жүргізілді, нәтижесінде үкіметтің барлық тармақтарында өзгерістер енгізілді, сондай-ақ адам құқықтары туралы қосымша ережелер енгізілді.
The 1945 State Constitution of the Republic of Indonesia (, commonly abbreviated as UUD 1945 or UUD '45) is the supreme law and basis for all laws of Indonesia. The constitution was written in June–August 1945, in the final months of the Japanese occupation of the Dutch East Indies at the end of World War II. It was abrogated by the Federal Constitution of 1949 and the Provisional Constitution of 1950, but restored by President Sukarno's 1959 Decree. The 1945 Constitution sets forth the Pancasila, the five nationalist principles, as the embodiment of basic principles of an independent Indonesian state. It provides for a limited separation of executive, legislative, and judicial powers. The governmental system has been described as "presidential with parliamentary characteristics." Following major upheavals in 1998 and the resignation of President Suharto, several political reforms were set in motion, via amendments to the Constitution, which resulted in changes to all branches of government as well as additional human rights provisions.
Басқа конституциялар
1949 жылы желтоқсанда Индонезия Құрама Штаттарына (RIS) егемендік берілгеннен кейін мемлекет екі палаталы жүйе қабылдады. KNIP соңғы рет 1949 жылы 15 желтоқсанда Индонезия Республикасының Индонезия Құрама Штаттарына (RIS) қосылуына келісу үшін жиналды. Алайда, бұл мемлекет қысқа өмір сүрді және 1950 жылдың тамызында Индонезия біртұтас мемлекет болғанда, KNIP жұмыс комитеті Өкілдер палатасының құрамына кірді және 1945 жылғы Конституция (әдетте Индонезияның "UUD'45" деген аббревиатурасымен аталады) 1949 жылдың 27 желтоқсанында Федералды Конституциямен ауыстырылғанға дейін күшінде болды. Бұл өз кезегінде 1950 жылы 17 тамыздағы Уақытша конституциямен алмастырылды, ол ақырында Индонезия республикасының унитарлық мемлекетіне айналды. 1955 жылы Өкілдер палатасына (ДНР) сайлаулар өткізілді, сондай-ақ түпкілікті конституция жасау үшін Конституциялық жиналыс өтті. Алайда, бұл ұлтшылдар мен исламистер арасындағы дауларға ұласты, ең алдымен Индонезиядағы исламның рөліне байланысты. Сукарно осы тұрақтанғандықтан барған сайын көңілі қалды және өздеріне конституциялық рөлді көбірек көретін әскерилердің қолдауымен 1945 жылғы Конституцияға қайта оралуды талап ете бастады. Бұл туралы 1958 жылғы 30 мамырда және 1959 жылғы 2 маусымда дауыс берілді, бірақ бұл ұсыныс қажетті үштен екі көпшілікке ие бола алмады. Ақырында, 1959 жылдың 5 шілдесінде президент Сукарно жиналысты таратып, 1945 жылғы Конституцияға қайта оралу туралы жарлық шығарды.
Құқықтық мәртебе
1945 жылғы Конституция елдің мемлекеттік жүйесінде ең жоғары заңды билікке ие. Үкімет атқарушы, заң шығарушы және сот органдары оған мойынсұнулары керек. Конституция алғаш рет 1945 жылы 18 тамызда ресми түрде қабылданды. Индонезияның алғашқы әділет министрі Раден Соэпомо (1903-1958) жасаған қоса берілген Элюцидация 1959 жылы 5 шілдеде Конституцияның бір бөлігі деп ресми түрде жарияланды. Алдын ала сөз, Конституцияның негізгі бөлігі және Аңдау 1959 жылы Конституцияның ажырамас бөлігі ретінде қайта расталды, содан кейін қайтадан МРР No XX/MPRS/1966 Уақытша Жарлығында бекітілді. Алайда, өзгерістерден кейін, "Elucidation" жаңартылмады және әлі де түпнұсқалық құжатқа, соның ішінде IV тарау сияқты алынып тасталған бөліктерге сілтеме жасайды. Халық ассамблеясының отырыстары кезінде "Аңғару" заңына енгізілген барлық идеялар жаңа түзетулердегі баптарға айналдырылды. Соңында, өзгертілген Конституцияның соңғы бабында Конституция преамбула мен баптардан тұрады деп көрсетілген.
I тарау: Мемлекет нысаны және егемендік
Индонезияның егемендігі халық қолында және заңдар арқылы жүзеге асырылатын, заңды негізделген унитарлық республика екендігін айтады.
II тарау: Халықтың консультативтік жиналысы
Халықтың консультативтік жиналысы Өкілдер палатасының және Өңірлік өкілдер кеңесінің мүшелерінен тұрады, екі органның барлық мүшелері тікелей сайланады. Халықтың консультативтік жиналысы заңдарды өзгертеді және қабылдайды, президентті тағайындайды және тек президентті немесе вице-президентті заңға сәйкес олардың өкілеттігі кезінде ғана босата алады.
III тарау: Атқарушы билік
Президент өкілеттігін сипаттайды. Президент пен вице-президентке қойылатын талаптарды көрсетеді. Президент пен вице-президентті екі мерзімге шектеу және олардың жалпы сайлауда сайлануын айтады. Импичмент процедурасын анықтайды. Президенттік және вице-президенттік ант және ант беру сөздерін қамтиды.
IV тарау: Жоғары консультативтік кеңес
Осы тараудың барлық баптары Конституцияның төртінші түзетуімен алып тасталды. Бұрын ол Жоғарғы консультативтік кеңестің рөлін атқаратын.
V тарау: Мемлекеттік министрліктер
Төрт қысқа бап кабинеттің конституциялық негізін береді. Президенттің өкілеттігі бар.
VI тарау: Жергілікті мемлекеттік басқару
Индонезияның провинцияларға, регенттіктерге және қалаларға қалай бөлінгенін түсіндіреді, олардың әрқайсысы жалпы сайлау арқылы таңдалған өз әкімшілігі бар. Бұл әкімшіліктердің басшылары "демократиялық жолмен сайланады". Автономия мүмкіндігінше кеңінен қолданылады. Мемлекет кейбір өңірлердің ерекшелігін мойындайды.
VII тарау: Өкілдер палатасы
Оның мүшелері жалпы сайлау арқылы сайланады. Заң шығару, бюджет және қадағалау функциялары бар. Ол үкімет мәлімдемелерін сұрауға және пікірлер ұсынуға құқылы.
VII-А тарау: Өңірлік өкілдер кеңесі
Әр провинциядан жалпы сайлау арқылы мүшелердің бірдей саны сайланады. Кеңес Өкілдер палатасына өңірлік мәселелерге қатысты заң жобаларын ұсына алады. Сонымен қатар ол салық, білім беру және дін мәселелеріне қатысты палатаға кеңес береді.
VII-Б тарау: Жалпы сайлаулар
Өкілдер палатасының, Өңірлік өкілдер кеңесінің, Президент пен вице-президентті және аймақтық заң шығарушы органдар мүшелерін сайлауға арналған жалпы сайлау еркін, құпия, адал және әділ болып табылады және бес жылда бір рет өткізіледі. Өкілдер палатасына және аймақтық заң шығарушы органдарға кандидаттар саяси партияларды білдіреді: аймақтық өкілдер кеңесіне кандидаттар жеке тұлғалар.
VIII тарау: Қаржылық мәселелер
Президент жыл сайынғы мемлекеттік бюджетті Өкілдер палатасының қарауына ұсынады.
VIII-A тарау: Аудиторлық кеңес
Бұл мемлекеттік қаражаттың басқаруын қадағалау үшін жасалып отырғанын түсіндіреді.
IX тарау: Сот өкілеттігі
Сот жүйесінің тәуелсіздігін растайды. Жоғарғы соттың рөлі мен орны, сондай-ақ Сот комиссиясының рөлі түсіндіріледі. Сонымен қатар Конституциялық соттың рөлі де айтылған.
IX-A тарау: Мемлекеттік аумақ
Мемлекет шекарасы мен құқықтары заңмен белгіленген архипелаг екенін айтады.
X тарау: Азаматтар мен тұрғындар
Азаматтар мен тұрғындарды айқындайды және барлық азаматтар заң алдында тең деп мәлімдейді.
XI тарау: Дін
Бұл мемлекет Құдайға сенуге негізделген, бірақ мемлекет барлық адамдарға діни еркіндікті кепілдендіреді.
XII тарау: Мемлекеттік қорғаныс және қауіпсіздік
Барлық азаматтардың ұлтты қорғауға қатысуға құқығы мен міндеті бар екендігін айтады. Қарулы күштер мен полицияның құрылымы мен рөлін сипаттайды.
XIII тарау: Білім беру және мәдениет
Әр азаматтың білім алуға құқығы бар. Сонымен қатар, мемлекеттік бюджеттің 20 пайызын білім беруге бөлуді міндеттейді.
XIV тарау: Ұлттық экономика және әлеуметтік қамсыздандыру
Өндірістің негізгі құралдарын мемлекет бақылайды. Сондай-ақ, мемлекет кедейлерге қамқорлық жасайды деп мәлімдейді.
XV тарау: Ұлттық ту, тіл, елтаңба және әнұран
Индонезияның туы, ресми тілі, елтаңбасы және ұлттық әнұраны.
XVI тарау: Конституциялық түзету
Конституцияға өзгерістер енгізуді және оны өзгертуді ұсынудың тәртібін белгілейді. Халықтың консультативтік жиналысы мүшелерінің үштен екісі қатысуы тиіс: кез келген ұсынылатын түзетулер бүкіл Халықтың консультативтік жиналысы мүшелерінің қарапайым көпшілігін қажет етеді. Біртұтас мемлекеттің нысанын өзгерту мүмкін емес.
Өтпелі ережелер
Осы конституцияда жаңалары көрсетілгенге дейін заңдар мен органдар жұмыс істеуін жалғастырады. Конституциялық сотты 2003 жылғы 17 тамызға дейін құруды талап етеді.
Қосымша ережелер
Халықтың консультативтік жиналысына өз және алдыңғылары қабылдаған жарлықтарды қайта қарауды тапсырады, олардың жарамдылығы 2003 жылғы жалпы сессияда анықталады.