Кіріспе

1679 жылы Бранденбургтің Фредерик Вильгельмінің Швецияға қарсы қысқы науқаны "Ұлы саналы жүріс" (Die große Schlittenfahrt) 1678 жылдың желтоқсанынан 1679 жылдың ақпанына дейін Бранденбург Пруссиясының Ұлы Сайлаушысы Фредерик Вильгельмнің швед әскерлерін Пруссия герцогтігінен, оның аумағын 1678 жылдың қарашасында шведтер басып алған.

Өмірбаян

Фридрих Вильгельм бұған дейін шведтерді жеңіп, оларды Фербелин шайқасында Бранденбургтен қуып шығарды, ал енді оның аумақтарына тағы бір жазалаушы шведтік шабуылға тап болды. Оның әскерінің негізгі бөлігі батысқа қарай Балтық теңізінің жағалауындағы шведтердің порттық қаласы Штральзундты қоршауға алған, сондықтан Фридрих әскерін шағын Преуссиш-Голландия қаласына қарай аттандырды және қаланы басып алған шағын швед күштерін шабуылдады. Феребеллин шайқасында жеңілген шведтер Фредерик Вильгельмге қарсы күресуден тартыншақтады және Швецияға оралу үшін жағалауға шегінуді шешті.

Сызғымақ

Көптеген қолбасшылар шведтердің кетуіне рұқсат бермек еді, бірақ Фредерик Вильгельм ерекше агрессивті болды және жергілікті шаруалардан мыңдаған шаналарды алып, әскерін Пруссия герцогдігінің қарлы жері арқылы алып өтуді ұсынды. Қатты қар мен бірнеше мұздатқан көлдер арқылы жүзіп, Фредерик Швецияның қашып бара жатқан күшінің флангілері мен артқы жағына терең кіре алды.

Салдары

Фредериктің әскерлері шведтерді жағалаудан толығымен алып тастап, Мемелге дейін жетуге қол жеткізді. Бранденбург әскерлері шведтерді Фридрих қалағандай ашық шайқасқа баруға мәжбүрлемей қойғанмен, көптеген швед әскерлері қыста қатты ыстықтан және аштықтан қаза тапты, ал швед армиясы іс жүзінде жойылды. Бұл жеңісі Фредерик Вильгельмнің ұлы әскери стратег ретінде беделін нығайтады.

Маңыздылығы

Маневрлік соғыс, не неміс тілінде "Bewegungskrieg" деп аталады, ол неміс армиясының ұзаққа созылған дәстүрінің бір бөлігі болды. 1678 жылғы Қысқы науқан және одан кейінгі Ұлы шлейфтік айдау 1929 жылы неміс әскери соғыс журналында Militär Wochenblatt пайда болды, онда (ол кезде) Хайнц Гудериан есімді салыстырмалы түрде белгісіз майор операциялық мобильділікті жеңіс үшін шешуші фактор ретінде пайдалану туралы мақала жазды.