Кіріспе

Донецк метрополитені (Донецьке метро) - Донецктегі жедел көлік жүйесі құрылысы жобасы. Құрылыс 1993 жылы басталып, 2011 жылы тоқтатылды. Егер ол аяқталса, Украинадағы бесінші метро (Киев, Харьков, Днепр және Кривий-Рих метроларынан кейін) болуы мүмкін. Оның орнына жаңа жеңіл темір жол көлігі жүйесін салу туралы нақтыланбаған жоспарлар жарияланды.

Тарих

Донецк қаласы 1980 жылдары бір миллион тұрғыны бар қалаға жеткенде, ол өзінің метро жүйесін салуға құқылы болды, ол Совет Одағындағы әдеттегі орналасуды ұстанатын болды. 1984 жылы Донецкте метро жүйесінің алғашқы жобалары жұртшылыққа көрсетілді, бірақ құрылыс бірден басталмады. Тек Украина тәуелсіздік алғаннан кейін, Министрлер кабинеті 1991 жылдың 30 желтоқсанында Донецкте жаңа жер асты метро жүйесін салу туралы қаулы шығарды. Бірінші зерттеу жұмыстары 1993 жылы басталды, құрылыс жұмыстары сол жылы басталды, 2002 жылы аяқталады деп жоспарланған. 1995 жылы Донецк муниципалитеті қаржылық жағдайының нашарлығына байланысты, аяқталу мерзімі 2005 жылға кейінге қалдырылды. 1997 жылдың 5 қыркүйегінде Украина Премьер-Министрі Валерий Пустовойтенко жүйенің бірінші желісі 8 жылдан кейін (2005 жыл) халыққа ашылуы керек деп бұйырды. 2000 жылы жер асты станцияларының төртеуінде алғашқы жұмыстар басталды. Алайда Донецк қаласының қаржылық жағдайы жақсармады. 2003 жылдың маусым айында метро қызметкерлеріне қатысты қаржылық проблемалар туындады, жеті ай жұмыс істегеннен кейін, жалақы төленбей қалды. Сол кезде жобаға шамамен 300 миллион гривна (48 миллион евро) жұмсалған болатын. 2004 жылы Украина үкіметі метроны 2010 жылға дейін аяқтау үшін қосымша қаражат қамтамасыз етті. 2007 жылы құрылыс жұмыстарының баяу жүруіне байланысты бұл шамадан тыс оптимистік болып көрінді. Алайда, кейінірек Донецк 2012 жылғы футбол чемпионатының қонақжай қалаларының бірі болатыны белгілі болды, бұл кезде бөлінген бюджет жеткіліксіз болғанымен, метроның сол кезде ашылуына үміт арттырды. 2009 жылы жобаны қаржыландыру өте қиындыққа ұшырады, сондықтан құрылыс жұмыскерлері жалақыларын төлеуді талап етіп бірнеше рет ереуілге шықты. Қала әкімі Александр Лукянченко 22 мамырда Донецк қаласының метрополитені үшін жоспарланған 500 миллион гривнаны (~ $65 млн) ешқашан алмағандығын хабарлады. 2011 жылы қала мэрі құрылыстың белгісіз мерзімге тоқтатылатынын жариялады. Себебі, қаржыландырудың төмендігі және бірінші желісін 2012 жылғы Еуроодаққа дейін аяқтауға мүмкіндік болмаған. 2012 жылы вице-премьер Борис Колесников "Укрзализныця" Донецктегі жер асты метросының жобасын іске қосуды бастамақшы екенін мәлімдеді. Метроның алғашқы желісін 2014 жылдың желтоқсанына дейін ашу жоспарланған. Соғыс Донецк аймағында жоспарланған экономикалық жобалардың көпшілігін, оның салдарынан туындаған созылмалы әлеуметтік-экономикалық тұрақсыздыққа байланысты, өте қауіпті жағдайға келтірді. 2022 жылы аяқталмаған метро коммуникацияларының жабық көмiр шахталарынан су басу қаупi бар екенi туралы хабарланды. Сондықтан олардың құрылыс жұмыстары белгісіз уақытқа тоқтатылды.

Бастапқы жоба

Пролетарское Киевская желісі (Пролетарсько Київська) деп аталатын жүйенің бірінші метро желісі ұзақ және алты станциясы бар: Пролетарська (Пролетарська), Чумаковская (Чумаковська), Червоне Мистечко (Червоне мистечко), Мушкетовская (Мушкетовська), Ливобережна (Ливобережна) және Политехник институты (Полiтехнiчний iнститут). Жүйенің қызыл желісі, Пролетарско Киевска, 15 стансамен кеңейтіледі деп жоспарлануда. Сонымен қатар, көк желі, Шахтарско Макиевская желісі (Шахтарсько Макiївська) ұзартылуы жоспарланған. Соңында, жасыл желі, Петровское Червоногвардиская желісі (Петровсько Червоногвардийська) 14 станцияға ие болады. Соңғы кезеңде Донецк метрополитенінің ұзындығы 46 станциядан тұрады.