Кіріспе

Математикада, әсіресе модуль теориясы деп аталатын абстрактілі алгебра саласында, R шеңберінің барлық проективті модульдерінің R-дегі субмодульдері қайтадан проективті болса, оны тұқым қуалайтын деп атайды. Егер бұл тек шекті пайда болған субмодульдер үшін қажет болса, ол жартылай тұқым қуалайтын деп аталады. Коммутативті емес R сақинасы үшін сол жақтағы тұқым қуалайтын және сол жақтағы жартылай тұқым қуалайтын терминдер және олардың оң жақтағы нұсқалары сақинаның бір жағындағы қасиетті ажырату үшін қолданылады. Сол жаққа (жартылай) мұрагерлік болу үшін проективті сол R модульдерінің барлық (түпкілікті пайда болған) субмодульдері проективті болуы керек, сол сияқты оңға (жартылай) мұрагерлік болу үшін проективті оң R модульдерінің барлық (түпкілікті пайда болған) субмодульдері проективті болуы керек. Сақинаның сол жақ (жарым) мұрагерлік, ал оң жақ (жарым) мұрагерлік емес болуы мүмкін және керісінше.

Теңдес анықтамалар

R сақинасы сол жаққа (жартылай) мұрагерлік болып табылады, егер және тек егер R-дің барлық (түпкілікті пайда болған) сол жақ идеалдары проекциялық модульдер болса. R сақинасы мұрагерлік қалдырылған, егер және тек қана егер барлық сол модульдердің ұзындығы ең көп дегенде 1 проекциялық шешімге ие болса. Бұл сол жақтағы жаһандық өлшем ең көп дегенде 1 деп айтумен бірдей. Сондықтан , әдеттегі және сияқты түзілген функторлар үшін тривиальды .

Мысалдар

Жартылай қарапайым сақиналар теңшелуші анықтамалар арқылы сол және оң жағынан тұқым қуалай алады: барлық сол және оң идеалдар R-дің жиынтығы, сондықтан олар проективті. Сол сияқты, фон Нейманның тұрақты сақинасында әр шекті пайда болған сол және оң идеал R-дің тікелей жиынтығы болып табылады, сондықтан фон Нейманның тұрақты сақиналары сол және оң жартылай тұқым қуалайтын. R доменіндегі кез келген нөлдік емес элемент x үшін карта арқылы кез келген доменде негізгі оң идеал еркін, сондықтан проективті. Бұл домендер Рикарттың оң жақ сақиналары екендігін көрсетеді. Одан кейін, егер R оң Bézout домені болса, онда шекті түрде пайда болған оң идеалдар негізгі болып табылады, содан кейін R барлық шекті түрде пайда болған оң идеалдар проективті, сондықтан R оң жартылай тұқым қуалайтын. Ақырында, егер R негізгі оң идеалдық домен деп қабылдаса, онда барлық оң идеалдар проективті, ал R оң тұқым қуалайтын. Коммутативті тұқым қуалайтын интегралды домен Дедекинд домені деп аталады. Коммутативті жартылай тұқым қуалайтын интегралды доменді Пруфер домені деп атайды. (Сол жақтағы) тұқым қуалайтын сақинаның маңызды мысалы - ковёрдың жол алгебрасы. Бұл жол алгебрасы бойынша модульдер үшін стандартты шешімнің (ұзындығы 1) болуының салдары. Үшбұрышты матрица сақинасы оң жаққа мұрагерлік және сол жағына жартылай мұрагерлік, бірақ сол жаққа мұрагерлік емес. Егер S - тікелей жиынтық емес идеал I бар фон Нейманның тұрақты сақинасы болса, онда үшбұрышты матрица сақинасы сол жарым-тұқым қуалайтын, бірақ оң жарым-тұқым қуалайтын емес.

Қасиеттері

R сол жақ мұрагерлік сақинасы үшін R еркін сол жақ модулінің әрбір субмодулі R сол жақ идеалдарының тікелей қосындысына изоморфты және сондықтан проективті.