Кіріспе

Жаңа Испанияның және Теместитанның Ұлы қаласының кейбір нәрселерінің баяндауы - XVI ғасырдан бастап Ацтек империясын жаулап алудың испандық дереккөздерінің бірі, Ацтек империясы мен орталық Мексиканы (15191521) жаулап алу кезеңінен қалған көптеген қазіргі испандық деректердің бірі. Алайда, Испанияның коронынан сыйлыққа лайық жеке іс-әрекеттерді ерекшелендіретін жаулап алушылар есептерінен айырмашылығы (пробанса немесе relaciones de méritos y servicios деп аталатын жанр), Анонимді жаулап алушының есебі жаулап алу кезінде жергілікті өмірді сипаттайды. Құжаттың авторы белгісіз, ол Эрнан Кортестің серігі (немесе жай ғана "Анонимді жаулаушы" немесе "Кортестің мырзасы") деп аталады. Бұл жазбаны алғаш рет 1556 жылы итальян тілінде Джован Баттиста Рамузо өзінің "Delle Navigationi et Viaggi" еңбегінің бір бөлігі ретінде жариялады. Аңыз Колумбқа дейінгі ацтектер мен Мексиканың және Мексика алқабының айналасындағы халықтардың өмірі мен мәдениетінің сипаттамасын береді, өйткені олар алғаш рет Эрнан Кортес басшылығымен Конквистадорлар экспедициясы кездесті. Бұл әңгімеде жер мен жануарлардан бастап, әскери мәселелерге дейін, тамақ пен суға дейін, дін мен үкіметке дейін, сәулетке дейін және одан да көп нәрсе сипатталады. Тарихшылар "Аңыз" - шынайы аңыз ба, әлде тек қана конкистадорлардың қайтып оралғандағы хабарларына негізделген бе деген сұраққа екіге бөлінеді. Сонымен қатар, онда ацтектердің испандықтармен салыстырғанда қару-жарағы туралы мәліметтер бар.