Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық әйелдердің білім алуына қарсы күрес жүргізуші Мэри Круделиус (туған тегі Маклин) (1839 жылы 23 ақпан - 1877 жылы 24 шілде) - әйелдердің білім алуына қарсы күрес жүргізуші британдық әйел. Ол 1860 және 1870 жылдары Лейт, Эдинбургте өмір сүрді. Ол Эдинбург әйелдер университетінің білім беру қауымдастығының негізін қалаушы болды.
British campaigner for women's education
Mary Crudelius (née McLean) (23 February 1839 – 24 July 1877) was a British campaigner for women's education who lived in Leith, Edinburgh in the 1860s and 1870s, and was a supporter of women's suffrage. She was a founder of the Edinburgh Association for the University Education of Women.
Ерте өмір
Ол 1839 жылы 23 ақпанда Ланкаширдің Бьюри қаласында Мэри Александрда және Дюмфрисширден шыққан Уильям Маклиннің үйінде дүниеге келді. 1850 жылдары олар оны 41 Драммонд Плейс орналасқан Мисс Тернбулл мектебінде оқытты. Достармен бірге тұрып, ол күйеуі Рудольф Вильгельм Круделиуспен (1835-1904), неміс жүн саудагері Карл Вильгельм Круделиус (1798-1863) және Амалия Элизабет Вагнердің (мүмкін, неміс) ұлымен кездесті. Олар Ньюхейвеннің маңындағы Джессфилд үйінде тұратын. Мэри Рудольфке 1861 жылы үйленді және олар Ньюхейвендегі 7 Laverockbank Terrace үйінде (Джессфилдтен алыс емес) өмір сүрді. Күйеуі (әкесінің өлімінен кейін) Лейттегі 7/8 Цитадельдегі Crudelius and Hirst фирмасының серіктесі болды. Ол көп саяхаттады және әйелі оған жиі ұзақ хаттар жазады, оның ішінде идеялар мен жеке мәселелер талқыланады. Кейін ол өзінің тілшілік қабілетін әлеуметтік және саяси мақсаттар үшін қолданады. Эдинбургте ол Эдинбург әйелдер білім беру мекемесін құрды.
She was born Mary McLean in Bury, Lancashire on 23 February 1839 to Mary Alexander and William McLean, both Scots from Dumfriesshire. In the 1850s they sent her to Misses Turnbull's School at 41 Drummond Place, a small Edinburgh female boarding school. While staying with friends she met her husband Rudolph Wilhelm Crudelius (1835 1904), son of Carl Wilhelm Crudelius (1798 1863), a German wool merchant, and Amalia Elizabeth Wagner (possibly also German). They lived at Jessfield House near Newhaven. Mary married Rudolph in 1861 and they lived at 7 Laverockbank Terrace in Newhaven (not far from Jessfield). Her husband (following his father's death) became a partner in a firm Crudelius and Hirst at 7/8 Citadel in Leith. He travelled a great deal on business and his wife wrote him frequent long letters, including discussion of ideas as well as personal matters. Later she would use her fluency as a correspondent to pursue her social and political causes. In Edinburgh she founded the Edinburgh Ladies Educational Institution.
Активизм және мансап
1866 жылы Мэри Круделиус әйелдерге дауыс беру туралы Парламентке ең алғашқы өтініштердің біріне өз атын қойды. Ол 1867 жылы Эдинбург эссе қоғамы деп аталатын әйелдер талқылау тобында сөйлегеннен бастап, әйелдерге білім беру ісіне белсене араласты. Көп ұзамай осы әйелдердің кейбірі, соның ішінде Круделиус, Мадлен Дэниелл және Сара Мейр, әйелдерге бірдей білім беру мүмкіндіктерін қамтамасыз ету мақсатында Эдинбург әйелдерінің білім беру қауымдастығын (ELEA) құрды.
In 1866 Mary Crudelius put her name to one of the earliest petitions to Parliament about votes for women. She went on to commit herself to the cause of education for women, starting in 1867 when she spoke out at a ladies' discussion group called the Edinburgh Essay Society. Not long afterwards some of these women, including Crudelius, Madeline Daniell and Sarah Mair, set up the Edinburgh Ladies' Educational Association (ELEA) with the aim of ensuring equal educational opportunities for women.
ЕЛЕА
Круделиус әйелдер үшін жеке колледж емес, әйелдерді университеттерге қабылдауды қалаған. Дегенмен, ол ортақ білім беру сыныптарының идеясына қарсы болды және сынға ұшырамау үшін жағдайды реттеу үшін біраз қиындыққа ұшырады. София Джекс Блейк осы жылдары ерлермен қатар әйелдердің медициналық білім алуы үшін науқан жүргізсе де, ELEA алыста тұруға тырысты, тіпті Джекс Блейктің кейбір жауларының қолдауына ие болды. Топтың бірінші хатшысы ретінде Круделиус құрметке ие көшбасшы болды және қауымдастықты бірнеше ішкі даулар мен университетпен ELEA дәрістеріне қатысқаннан кейін емтихан тапсырған әйелдерге университет сертификатын ұсыну жоспарының егжей-тегжейі туралы дау-дамайға жетелеуге көмектесті. Қауымдастық өз сыныптарын университеттің өнер оқу бағдарламасына және оның стандарттарына сәйкес жобалады, бірнеше танымал профессорлардың, әсіресе Джекс Блейк пен Эдинбург жетісінің мықты қолдаушысы болған Дэвид Массонның қолдауымен, бірақ ЕЛЕА-ға әйелдердің британдық университеттерге түсуі үшін күресуге қысым жасамады және Қауымдастықтың мақсатын алға тартты. Круделиус немересі Эдит Бернет болды, ол алғашқы британдық әйел сәулетші ретінде мәлімделген. Сондай-ақ, Эдинбургтегі Бристо алаңында Круделиуске арналған тақташа бар.
Crudelius did not want a separate women's college but the admission of women to universities. Nevertheless, she opposed the idea of co educational classes and went to some trouble to arrange things so as not to attract criticism. Although Sophia Jex Blake was campaigning during these years for women's medical education alongside men's, the ELEA tried to stay distant, even gaining the support of some of Jex Blake's enemies. As the group's first secretary, Crudelius was a respected leader and helped steer the association through a few internal disputes and one dispute with the university about details of the plan to offer a university certificate to women passing examinations after attending ELEA lectures. The association designed its classes according to the university's arts curriculum and to its standards, finding support from several eminent male professors, especially David Masson, who was a strong supporter of Jax Blake and the Edinburgh Seven, but did not pressure the ELEA to fight for women's admission into British universities, and promoted the Association's objective to provide education for women's "preparing of the mind for the afterlife" rather than for entrance into a profession. Crudelius's granddaughter was Edith Burnet who is reported as the first British female architect. There is also a plaque to Crudelius in Bristo Square in Edinburgh.