Кіріспе

Веркай сарайы - Литваның Вильнюс қаласында орналасқан 18-ғасырдағы неоклассикалық сарай.

Тарих

XIV ғасырдың соңына дейін бұл жер Литваның ұлы княздарының меншігі болды. ХІІІ ғасырда да ағаштан жасалған сарай болған. 1387 жылы Литваның Ұлы князі және Польшаның патшасы Жогайла христиан дінін қабылдағаннан кейін бұл орынды Вильнюс епископлығына сыйға тартты. Веркай 18 ғасырдың соңына дейін Вильнюс епископтарының тұрақты жазғы резиденциясы болды. Веркай сарайы 1780 жылы епископ Игнатий Якуб Массальский оны өз қолына алғаннан кейін кеңінен танымал болды. Ол сарайды неоклассикалық стильде қайта құру үшін екі танымал сәулетші Марцин Кнакфус пен Лоринас Гуцевичусты жалдаған. Бас жоспар мен техникалық қызмет көрсету ғимараттарын Марцин Кнакфус жобалаған. Негізгі сарай ғимараты, қоралар және басқа бірнеше ғимараттарды Гюцевичус жобалаған. Ғимарат "Вилнюстің Версальі" деп аталды. Сарайда кішкентай театр, үлкен кітапхана, шағын қару-жарақ мұражайы және саябақ болды. Наполеонның Ресейге шабуыл жасауы кезінде сарай қатты зақымдалған. Ақырында сарайдың орталық ғимараты 1839 жылы Веркайды сатып алған жаңа иесі, князь Людвиг Витгенштейннің бұйрығымен құлатылды. Ол басқа ғимараттарды қайта құруды тапсырды және шығыс қанаты кеңсе үйі 1840 жылдардан бастап сарайдың рөлін атқарды. Қазіргі Литвадағы алғашқы суреттер 1839 жылы алынғаны расталған, онда Карол Подчацзинский қайта құруға арналған сарайдың дагеротипін жасаған. Суреттер сақталмаған. 1918 жылы Литва Корольдігінің қысқа өмір сүру кезінде сарай Литваның жаңадан сайланған королі, Урах герцогы Вильгельм Карл (Миндаугас II) ресми резиденциясы ретінде қарастырылды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін сарайдың қалған ғимараттары оқу орындары мен өнер мұражайы ретінде пайдаланылды. 1960 жылдан бастап ансамбль Gamtos tyrimų centro Botanikos institutas-қа тиесілі, қазір ол Табиғат зерттеу орталығының бөлігі. Веркай сарайы кешені Веркай аймақтық паркіне жататын маңызды мәдени және тарихи ескерткіш болып табылады.