Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Швейцариялық мүсінші және суретші (1901–1966)
Swiss sculptor and painter (1901–1966)
Альберто Джакометти (,/dʒ//æ//k//ə/'/m//ɛ//t//i/, /USalso/,/dʒ//ɑː//k// /, alˈbɛrto dʒakoˈmetti; 10 қазан 1901 – 11 қаңтар 1966) – швейцариялық мүсінші, суретші, сызбашы және гравюра шебері. 1922 жылдан бастап ол негізінен Парижде тұрып жұмыс істеді, бірақ отбасын көру және өнерімен айналысу үшін туған қаласы Боргоновоға үнемі қайтатын. Джакометти 20-ғасырдың ең маңызды мүсіншілерінің бірі болды. Оның туындыларына кубизм және сюрреализм сияқты көркемдік стильдердің ықпалы зор болды. Адамның жағдайы туралы философиялық сұрақтар, сондай-ақ экзистенциализм және феноменологиялық пікірталастар оның шығармашылығында маңызды рөл атқарды. Шамамен 1935 жылы ол сюрреализмнен бас тартып, бейнелі композицияларды тереңірек талдауға бет бұрды. Джакометти мерзімдік басылымдар мен көрме каталогтарына мәтіндер жазды және ойлары мен естеліктерін дәптерлер мен күнделіктерге түсірді. Оның сыншылдығы өзінің жұмысына күмән келтіріп, көркемдік көзқарасына толыққанды ортақ бола алмады. Дегенмен, оның осы қасиеті өмір бойы оның шығармашылығына қуатты серпін берді. 1938-1944 жылдар аралығында Джакометтидің мүсіндерінің биіктігі ең көп жеті сантиметрді құрады. Олардың кішкентай мөлшері суретші мен модель арасындағы нақты қашықтықты бейнеледі. Осыған байланысты ол өзі сын тұрғысынан былай деді: «Бірақ мен көріп қалғандарымды есте сақтап шығаруға тырысқанда, мүсіндерім қорқынышпен бірге кішірейе берді». Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Джакометти ең танымал мүсіндерін жасады: өте биік және нәзік тұлғалар. Бұл мүсіндер оның жеке көру тәжірибесінен туды – көзге көрінбейтін, бірақ сезімтал, қолға тигізуге болатын, бірақ қол жеткізе алмайтын кеңістік. Джакометтидің барлық туындыларында сурет өте шағын бөлігін құрайды. Алайда, 1957 жылдан кейін оның бейнелі суреттері мүсіндерімен бірдей деңгейде танымал болды. Оның кейінгі жұмыстарындағы монохромды суреттері қазіргі заманның басқа көркемдік стильдеріне сілтеме жасамайды.
Alberto Giacometti (,/dʒ//æ//k//ə/'/m//ɛ//t//i/, /USalso/,/dʒ//ɑː//k// /, alˈbɛrto dʒakoˈmetti; 10 October 1901 – 11 January 1966) was a Swiss sculptor, painter, draftsman and printmaker. Beginning in 1922, he lived and worked mainly in Paris but regularly visited his hometown Borgonovo to see his family and work on his art. Giacometti was one of the most important sculptors of the 20th century. His work was particularly influenced by artistic styles such as Cubism and Surrealism. Philosophical questions about the human condition, as well as existential and phenomenological debates played a significant role in his work. Around 1935 he gave up on his Surrealist influences to pursue a more deepened analysis of figurative compositions. Giacometti wrote texts for periodicals and exhibition catalogues and recorded his thoughts and memories in notebooks and diaries. His critical nature led to self doubt about his own work and his self perceived inability to do justice to his own artistic vision. His insecurities nevertheless remained a powerful motivating artistic force throughout his entire life. Between 1938 and 1944 Giacometti's sculptures had a maximum height of seven centimeters (2.75 inches). Their small size reflected the actual distance between the artist's position and his model. In this context he self critically stated: "But wanting to create from memory what I had seen, to my terror the sculptures became smaller and smaller". After World War II, Giacometti created his most famous sculptures: his extremely tall and slender figurines. These sculptures were subject to his individual viewing experience—between an imaginary yet real, a tangible yet inaccessible space. In Giacometti's whole body of work, his painting constitutes only a small part. After 1957, however, his figurative paintings were equally as present as his sculptures. The almost monochrome paintings of his late work do not refer to any other artistic styles of modernity.
Ерте өмір
Джакометти Швейцарияның Боргоново қаласында, танымал пост-импрессионист суретші Джованни Джакометти мен Аннетта Джакометти Стампаның төрт баласының үлкені ретінде дүниеге келді. Ол инквизициядан қашқан протестант босқындарының ұрпағы еді. Өнерге ерте жасынан қызығушылық танытып, әкесі мен тәрбиешісінің ықпалымен оған үлкен қолдау көрсетілді. Альберто Женева көркемсурет мектебінде білім алды. Оның інілері Диего (1902–1985) мен Бруно (1907–2012) де суретші және сәулетші болып өсті. Сонымен қатар, оның туысы Закария Джакометти, кейіннен конституциялық құқық профессоры және Цюрих университетінің канцлері, 1905 жылы 12 жасында жетім қалғандықтан олармен бірге өсті.
Giacometti was born in Borgonovo, Switzerland, the eldest of four children of Giovanni Giacometti, a well known post Impressionist painter, and Annetta Giacometti Stampa. He was a descendant of Protestant refugees escaping the inquisition. Coming from an artistic background, he was interested in art from an early age and was encouraged by his father and godfather. Alberto attended the Geneva School of Fine Arts. His brothers Diego (1902–1985) and Bruno (1907–2012) would go on to become artists and architects as well. Additionally, his cousin Zaccaria Giacometti, later professor of constitutional law and chancellor of the University of Zurich, grew up together with them, having been orphaned at the age of 12 in 1905.
Мансап
1922 жылы ол мүсінші Антуан Бурделлдің шәкірті болу үшін Парижге көшті, ол Роденнің серігі болған. Джиометти сол жерде кубизм және сюрреализммен тәжірибе жасап, жетекші сюрреалистік мүсіншілердің бірі саналды. Оның достастарының арасында Миро, Макс Эрнст, Пикассо, Брор Хьорт және Бальтус болды. 1936-1940 жылдар аралығында Джакометти мүсіндерін адам басына, оның үңілуіне шоғырландырды. Ол өзіне жақын адамдарды – қарындасын және суретші Изабел Роусторнды (кейін Изабел Дельмер деп аталды) модель ретінде таңдауды ұнатты. Одан кейін Изабелдің мүсіндері созылып, дене мүшелері ұзарып кетті. Өзінің ерекше көзқарасымен қабылдаған шындықты мүсінінде дәл бейнелеуге құмар болған ол, мүсіндерін тырнақтай жұқа болып, темекі қорабының көлеміне дейін кесіп тастауға жиі мәжбүр болды, бұл оны қынжырды. Бір досы айтқандай, егер Джакометти сізді мүсінге айналдырса, "сіздің басыңыз пышақ жүзі сияқты болар еді". Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Джакометти Швейцарияға қашып кетті. 1946 жылы ол Қызыл Крест ұйымының хатшысы Аннет Арммен танысты. Олар 1949 жылы үйленді. Ол үйленгеннен кейін оның кішкентай мүсіндері үлкейді, бірақ олар неғұрлым үлкен болса, соғұрлым жұқа болып кетті. Анет Джакометтидің өмірінің соңына дейін оның басты әйел моделі болды.
In 1922, he moved to Paris to study under the sculptor Antoine Bourdelle, an associate of Rodin. It was there that Giacometti experimented with Cubism and Surrealism and came to be regarded as one of the leading Surrealist sculptors. Among his associates were Miró, Max Ernst, Picasso, Bror Hjorth, and Balthus. Between 1936 and 1940, Giacometti concentrated his sculpting on the human head, focusing on the sitter's gaze. He preferred models he was close to—his sister and the artist Isabel Rawsthorne (then known as Isabel Delmer). This was followed by a phase in which his statues of Isabel became stretched out; her limbs elongated. Obsessed with creating his sculptures exactly as he envisioned through his unique view of reality, he often carved until they were as thin as nails and reduced to the size of a pack of cigarettes, much to his consternation. A friend of his once said that if Giacometti decided to sculpt you, "he would make your head look like the blade of a knife". During World War II, Giacometti took refuge in Switzerland. There, in 1946, he met Annette Arm, a secretary for the Red Cross. They married in 1949. After his marriage his tiny sculptures became larger, but the larger they grew, the thinner they became. For the remainder of Giacometti's life, Annette was his main female model.
Кейінгі жылдар
1958 жылы Джакометтиден Нью-Йорктегі Chase Manhattan Bank ғимаратының құрылысы басталғанда, монументалды мүсін жасауды сұрады. Биографы Джеймс Лордтың айтуынша, ол көп жылдар бойы "қоғамдық алаңға арналған жұмыс жасауға ниеттенгенімен", "ешқашан Нью-Йоркке бармаған және қарқынды дамып жатқан мегаполистің өмірі туралы білмеген. Сондай-ақ ол ешқашан нағыз аспан қызыл ғимаратты көрген емес". Джакометтидің осы жобадағы жұмысы нәтижесінде төрт тұрған әйелдің мүсіні – оның ең ірі мүсіндері, Grande femme debout I–IV (1960) атты туындылары жарыққа шықты. Дегенмен, Джакометти мүсін мен оның орналасқан жері арасындағы үйлесімділіктен қанағаттанбағандықтан тапсырыс толыққандай аяқталмады және ол жобадан бас тартты. 1962 жылы Джакометти Венеция биенналесінде мүсіншілік саласындағы бас жүлдеге ие болды, бұл жүлде оған бүкіл әлемге танымал атақ әкелді. Ол үлкен танымалдылыққа қол жеткізгенімен және оның туындыларына сұраныс жоғары болғанымен, ол модельдерді жиі қайта өңдеп, тіпті жойып та жіберіп, немесе кейін жылдар өткен соң қайта жұмыс істеу үшін жинап қоятын. Джакометти жасаған графикалық туындылары көбінесе назардан тыс қалады, бірақ Герберт Ласттың "Giacometti – The Complete Graphics and 15 Drawings" (Tudor, 1970) атты каталогы олардың әсеріне түсініктеме береді және әр графикалық туындының қанша данасы басылғанын көрсетеді. Оның ең маңызды туындыларының кейбіреулері тек 30 данадан ғана шығарылды, ал көптегені 1970 жылы сирек кездесетін туындылар деп танылды. Өмірінің соңғы жылдары Джакометтидің туындылары Еуропа бойынша көптеген ірі көрмелерде көрсетілді. Халықаралық танымалдылыққа ие болған және денсаулығы нашарлап бара жатқан күйіне қарамастан, ол 1965 жылы Нью-Йорктегі Заманауи өнер мұражайындағы көрмесіне қатысу үшін АҚШ-қа сапар шекті. Соңғы жұмысы ретінде ол өзінің өмір сүрген барлық жерлері туралы естеліктерді қамтитын 150 литографиядан тұратын "Paris sans fin" кітабының мәтінін дайындады.
In 1958 Giacometti was asked to create a monumental sculpture for the Chase Manhattan Bank building in New York, which was beginning construction. Although he had for many years "harbored an ambition to create work for a public square", he "had never set foot in New York, and knew nothing about life in a rapidly evolving metropolis. Nor had he ever laid eyes on an actual skyscraper", according to his biographer James Lord. Giacometti's work on the project resulted in the four figures of standing women—his largest sculptures—entitled Grande femme debout I through IV (1960). The commission was never completed, however, because Giacometti was unsatisfied by the relationship between the sculpture and the site, and abandoned the project. In 1962, Giacometti was awarded the grand prize for sculpture at the Venice Biennale, and the award brought with it worldwide fame. Even when he had achieved popularity and his work was in demand, he still reworked models, often destroying them or setting them aside to be returned to years later. The prints produced by Giacometti are often overlooked but the catalogue raisonné, Giacometti – The Complete Graphics and 15 Drawings by Herbert Lust (Tudor 1970), comments on their impact and gives details of the number of copies of each print. Some of his most important images were in editions of only 30 and many were described as rare in 1970. In his later years Giacometti's works were shown in a number of large exhibitions throughout Europe. Riding a wave of international popularity, and despite his declining health, he traveled to the United States in 1965 for an exhibition of his works at the Museum of Modern Art in New York. As his last work he prepared the text for the book Paris sans fin, a sequence of 150 lithographs containing memories of all the places where he had lived.
Өлім
Джакометти 1966 жылы Швейцарияның Чур қаласындағы Кантон ауруханасында жүрек ауруынан (перикардит) және созылмалы тыныс алу жолдарының обструктивті ауруынан қайтыс болды. Оның денесі туған жері Боргоновоға қайтарылып, ата-анасының қасына жерленді. Балалары жоқ Аннет Джакометти оның мүліктік құқықтарының жалғыз иесі атанды.
Giacometti died in 1966 of heart disease (pericarditis) and chronic obstructive pulmonary disease at the Kantonsspital in Chur, Switzerland. His body was returned to his birthplace in Borgonovo, where he was interred close to his parents. With no children, Annette Giacometti became the sole holder of his property rights.
Көркемдік талдау
Джакометтидің мүсіндік техникасы туралы және Метрополитен өнер мұражайының мәлімдемесінше: "1949 жылғы «Үш адамның жүрісі (II)» мүсінінің кедір-бүдыр, тозған, көп жұмыс істелген беттері оның техникасын көрсетеді. Өз өзегіне дейін қысқартылған бұл суреттер, қыста жапырағын қалдырған жалғыз ағаштарды еске түсіреді. Осы стильде Джакометти оны мазалаған үш тақырыптан – жүріп бара жатқан адам, тік тұрған, жалаңаш әйел және бюст – немесе осы үшеуінің әртүрлі топтамаларынан сирек ауытқыды". Пьер Матисске жазған хатында Джакометти: "Фигуралар ешқашан тығыз масса болған емес, олар мөлдір құрылым сияқты еді", - деп жазды. Хатта Джакометти жастық шағындағы реалистік, классикалық бюстерді сағынышпен еске алғанын және оның танымал болған стиліне әкелген өмірлік дағдарыс туралы айтады. "[Мен] фигуралармен композиция жасауға деген ниетімді қайтадан сезіндім. Осы үшін мен (тез, ойладым, асығыс) табиғаттан бір-екі эскиз жасауым керек еді, тек бас пен бүкіл фигураның құрылымын түсіну үшін жеткілікті. 1935 жылы мен модель алдым. Бұл эскизді екі аптада аяқтаймын деп ойладым, содан кейін композицияларды іске асыра аламын. Мен 1935 жылдан 1940 жылға дейін модельмен жұмыс істедім. Бас мен үшін мүлдем беймәлім және өлшемсіз нысанға айналды".
Regarding Giacometti's sculptural technique and according to the Metropolitan Museum of Art: "The rough, eroded, heavily worked surfaces of Three Men Walking (II), 1949, typify his technique. Reduced, as they are, to their very core, these figures evoke lone trees in winter that have lost their foliage. Within this style, Giacometti would rarely deviate from the three themes that preoccupied him—the walking man; the standing, nude woman; and the bust—or all three, combined in various groupings." In a letter to Pierre Matisse, Giacometti wrote: "Figures were never a compact mass but like a transparent construction". In the letter, Giacometti writes about how he looked back at the realist, classical busts of his youth with nostalgia, and tells the story of the existential crisis which precipitated the style he became known for. "[I rediscovered] the wish to make compositions with figures. For this I had to make (quickly I thought; in passing), one or two studies from nature, just enough to understand the construction of a head, of a whole figure, and in 1935 I took a model. This study should take, I thought, two weeks and then I could realize my compositions I worked with the model all day from 1935 to 1940 Nothing was as I imagined. A head, became for me an object completely unknown and without dimensions."
Жүретін адам және басқа да адам фигуралары
Джакометти ең белгілісі 1945-1960 жылдары жасалған, биік, жіңішке адамдардың қоладан құйылған мүсіндерімен танылады. Джакометтиге үлкен қалада асығысқан адамдардың қалдырған әсері күшті ықпал етті. Ол қозғалыстағы адамдарды "тыныш сәттердің тізбегі" деп есептеді. Бұл әлсіз денелі мүсіндер көбінесе адамзаттың өмірлік қорқынышын, маңызсыздығын және жалғыздығын көрсетеді. 1940-шы жылдардағы қорқыныш сезімі мен Ұлы Суық Соғыс кезеңінің көңіл-күйі осы мүсінде бейнеленген. Ол қасіретті, жалғыздыққа толы және онымен байланыс орнату қиын.
Giacometti is best known for the bronze sculptures of tall, thin human figures, made in the years 1945 to 1960. Giacometti was influenced by the impressions he took from the people hurrying in the big city. People in motion he saw as "a succession of moments of stillness". The emaciated figures are often interpreted as an expression of the existential fear, insignificance and loneliness of mankind. The mood of fear in the period of the 1940s and the Cold War is reflected in this figure. It feels sad, lonely and difficult to relate to.
Көрмелер
Джакометтидің туындылары көптеген жеке көрмелерде көрсетілді, оның ішінде Атлантадағы Жоғары өнер мұражайы (1970); Париждегі Помпиду орталығы (2007–2008); Мәскеудегі Пушкин мұражайы, «Альберто Джакометти студиясы: Альберто және Аннет Джакометти қорының коллекциясы» (2008); Роттердамдағы Кунсталь (2008); Базельдегі Бейлер қоры (2009); Буэнос-Айрес (2012); Гамбургтегі Кунсталь (2013); Стамбулдағы Пера мұражайы (2015); Лондонның Тейт Модерн галереясы (2017); Ванкувер өнер галереясы, «Альберто Джакометти: Уақыт арқылы жүрген сызық» (2019); Дублин қаласындағы Ирландия Ұлттық галереясы (2022). Лондонның Ұлттық портреттер галереясында Джакометтидің алғашқы жеке көрмесі «Pure Presence» 2015 жылдың 13 қазанында бес жұлдызды рецензиялармен ашылды (суретшінің қайтыс болғанына 50 жыл толуына орай, 2016 жылдың 10 қаңтарына дейін). 2019 жылдың сәуір айынан бастап Мадридтегі Прадо мұражайы Джакометтиге арналған көрме ұйымдастырды.
Giacometti's work has been the subject of numerous solo exhibitions including the High Museum of Art, Atlanta (1970); Centre Pompidou, Paris (2007–2008); Pushkin Museum, Moscow "The Studio of Alberto Giacometti: Collection of the Fondation Alberto et Annette Giacometti" (2008); Kunsthal Rotterdam (2008); Fondation Beyeler, Basel (2009); Buenos Aires (2012); Kunsthalle Hamburg (2013); Pera Museum, Istanbul (2015); Tate Modern, London (2017); Vancouver Art Gallery, "Alberto Giacometti: A Line Through Time" (2019); National Gallery of Ireland, Dublin (2022). The National Portrait Gallery, London's first solo exhibition of Giacometti's work, Pure Presence opened to five star reviews on 13 October 2015 (to 10 January 2016, in honour of the fiftieth anniversary of the artist's death). From April 2019, the Prado Museum in Madrid, has been highlighting Giacometti in an exhibition.
Өнер қорлары
Альберто Джакометти мен Аннет Джакометти қоры, Альберто Джакометтидің жесірі Аннеттен мұрагерлік алғаннан кейін, әлемде жиі көрмелер мен ұзақ мерзімді несиелер арқылы көрсетілетін шамамен 5000 туындыдан тұратын жинаққа ие. Қоғамдық мүддедегі мекеме ретінде, қор 2003 жылы құрылған және Альберто Джакометтидің туындыларын насихаттау, тарату, сақтау және қорғауды мақсат етеді. 1965 жылы Цюрихте құрылған Альберто Джакометти қоры Питтсбург өнеркәсіпшісі Г. Дэвид Томпсонның коллекциясынан алынған, кішігірім туындылар жинағын қамтиды.
The Fondation Alberto et Annette Giacometti, having received a bequest from Alberto Giacometti's widow Annette, holds a collection of circa 5,000 works, frequently displayed around the world through exhibitions and long term loans. A public interest institution, the Foundation was created in 2003 and aims at promoting, disseminating, preserving and protecting Alberto Giacometti's work. The Alberto Giacometti Stiftung established in Zürich in 1965, holds a smaller collection of works acquired from the collection of the Pittsburgh industrialist G. David Thompson.
Елеулі сатылымдар
Жазбаларға сәйкес, Джакометти тарихтағы ең қымбат екі мүсінді сатқан. 2000 жылдың қарашасында Джакометтидің қола мүсіні Grande Femme Debout I 14,3 миллион долларға сатылды. Grande Femme Debout II 2008 жылдың 6 мамырында Нью-Йорктегі Christie's аукционында Гагосян галереясы 27,4 миллион долларға сатып алды. L'Homme qui marche I, адамның нақты өлшемдегі қола мүсіні, ең қымбат өнер туындыларының біріне айналды және сол кезде аукционда сатылған ең қымбат мүсін болды. 2010 жылдың ақпанында ол Лондонның Sotheby's аукционында 65 миллион фунт стерлинг (104,3 миллион АҚШ доллары) сатылды. Үлкен қола бюсті Grande tête mince үш айдан кейін 53,3 миллион долларға сатылды. L'Homme au doigt (Саусақты адам) 2015 жылдың мамырында Нью-Йорктегі Christie's аукционында өткен "Looking Forward to the Past" сатылымында 126 миллион долларға (81,314,455.32 фунт стерлинг) немесе комиссиялық төлемдермен бірге 141,3 миллион долларға сатылды. Бұл туынды 45 жыл бойы жеке коллекцияда сақталған. Қазіргі таңда аукционда сатылған ең қымбат мүсін осы. BBC-нің "Fake or Fortune" бағдарламасында көрсетілгеннен кейін, "Gazing Head" деп аталатын гипстен жасалған мүсін 2019 жылы жарты миллион фунтқа сатылды. 2021 жылдың сәуірінде Джакометтидің кішкентай қола мүсіні Nu debout II (1953) жапондық жеке коллекциядан сатылып, 1,5 миллион фунт стерлинг (2 миллион доллар) сатылды, бұл бағалау бойынша 800 000 фунт стерлинг (1,1 миллион доллар) болатын.
According to record Giacometti has sold the two most expensive sculptures in history. In November 2000 a Giacometti bronze, Grande Femme Debout I, sold for $14.3 million. Grande Femme Debout II was bought by the Gagosian Gallery for $27.4 million at Christie's auction in New York City on 6 May 2008. L'Homme qui marche I, a life sized bronze sculpture of a man, became one of the most expensive works of art, and at the time was the most expensive sculpture ever sold at auction. It was in February 2010, when it sold for £65 million (US$104.3 million) at Sotheby's, London. Grande tête mince, a large bronze bust, sold for $53.3 million just three months later. L'Homme au doigt (Pointing Man) sold for $126 million (£81,314,455.32), or $141.3 million with fees, in Christie's May 2015, "Looking Forward to the Past" sale in New York City. The work had been in the same private collection for 45 years. As of now it is the most expensive sculpture sold at auction. After being showcased on the BBC programme Fake or Fortune, a plaster sculpture, titled Gazing Head, sold in 2019 for half a million pounds. In April 2021, Giacometti's small scale bronze sculpture, Nu debout II (1953), was sold from a Japanese private collection and went for £1.5 million ($2 million), against an estimate of £800,000 ($1.1 million).
Басқа мұра
Джакометти Герда Тароның қабірінде Père Lachaise зиратында ескерткіш жасады. Майкл Пеппиаттың 2010 жылғы 8 шілдедегі Кембридж университетіндегі лекциясына сәйкес, автор және драматург Сэмюэл Беккетпен достық қарым-қатынаста болған Джакометти 1961 жылы Парижде «Годоны күту» қойылымының декорациясы үшін ағаш жасады. Джакометти және оның «Жолаушы адам I» мүсіні бұрынғы 100 швейцариялық франк банкнотасында бейнеленген. 2001 жылы ол Лондонның Ұлттық портрет галереясында өткен «Painting the Century: 101 Portrait Masterpieces 1900–2000» көрмесіне қосылды. Джакометтидің мүсіндік стилі әртүрлі қаржы институттарының жарнамаларында пайда болды, 1987 жылы Джерри Андерсон режиссерлік еткен Шотландия Корольдік банкінің аяқ киім жарнамасынан бастап. 2017 жылы шыққан «Соңғы портрет» фильмі оның өмірбаяншысы Джеймс Лордпен достығының оқиғасын баяндайды. Джакометти рөлін Джеффри Раш ойнайды.
Giacometti created the monument on the grave of Gerda Taro at Père Lachaise Cemetery. According to a lecture by Michael Peppiatt at Cambridge University on 8 July 2010, Giacometti, who had a friendship with author/playwright Samuel Beckett, created a tree for the set of a 1961 Paris production of Waiting for Godot. Giacometti and his sculpture L'Homme qui marche I appear on the former 100 Swiss franc banknote. In 2001 he was included in the Painting the Century: 101 Portrait Masterpieces 1900–2000 exhibition held at the National Portrait Gallery, London. Giacometti's sculptural style has featured in advertisements for various financial institutions, starting in 1987 with the Shoes ad for Royal Bank of Scotland directed by Gerry Anderson. The 2017 movie Final Portrait retells the story of his friendship with the biographer James Lord. Giacometti is played by Geoffrey Rush.