Кіріспе
Соттың іс жүргізуші тарапқа қатысуға рұқсат беруі үшін сот тәртібі Заң бойынша, интервенция - бұл іс жүргізуші тарапқа қатысуға рұқсат беру тәртібі, оны интервентор (сонымен қатар интервентор деп те атайды) деп атайды. Шектеудің негізгі негіздемесі - белгілі бір іс бойынша шешім тараптар емес адамдардың құқықтарын бұза алады, олар әдетте тыңдалуға құқылы болуы керек.
In law, intervention is a procedure to allow a nonparty, called intervenor (also spelled intervener) to join ongoing litigation, either as a matter of right or at the discretion of the court, without the permission of the original litigants. The basic rationale for intervention is that a judgment in a particular case may affect the rights of nonparties, who ideally should have the right to be heard.
Ұлыбритания
Прокурор жеке сотқа араласуға құқылы, егер сот "тағаланың артықшылықтарына, оның ішінде шетелдік мемлекеттермен қарым-қатынасына" әсер етуі мүмкін болса. Сонымен қатар, "идаралық биліктің сотқа хабарлағысы келетін мемлекеттік тәртіпке қатысты кез келген мәселесі туындаған жағдайда" Бас прокурор соттың рұқсатымен араласа алады. Сот ісіне бірнеше "мүдделі тараптар" қатыса алады. Мысалы, Veolia ES Nottinghamshire Ltd v Nottinghamshire County Council (2009) ісі бойынша жергілікті салық төлеуші бірінші мүдделі тарап ретінде, ал Аудит комиссиясы екінші мүдделі тарап ретінде аталған. Соттың бақылауы кезінде мүдделі тарап - "талапкер мен жауапкерден басқа, талапқа тікелей қатысы бар кез келген адам". Мысалы, Bell v Tavistock ісінде жауапкер (Ұлттық денсаулық сақтау қызметінің мамандандырылған клиникасы) 18 жасқа толмаған науқастарға GnRHa дәрілік ем ұсынды. Жасөспірім кезінде осы емделуді сұраған шағымданушы 2020 жылы жасынан байланысты хабардар түрде келісім бере алмағанын айтты. Мамандандырылған клиника жалпы NHS-ті білдіре алмағандықтан, сот NHS-ті мүдделі тарап ретінде санады, өйткені оның клиниканы қадағалаудағы рөлі және нәтижелерді сотқа хабарлау қажет болғандықтан, мысалы, басқа клиникалар 16 жасқа дейінгі балаларға GnHRa дәрілерін жазып берген жағдайда. Бұл жағдайда Мэтт Хэнкок Бас прокурорға тапсырма бермеуді шешті, бірақ оған мүдделі тарап болғандықтан оны жасауға мүмкіндік болды.
Америка Құрама Штаттары
АҚШ-тың федералды соттарында интервенция Федералды азаматтық іс жүргізу ережелерінің 24-бабымен реттеледі. 24-баптың а) тармақшасы құқықпен араласуды реттейді. Әлеуетті тарап (өтініш беруші деп аталады) іс бойынша араласуға құқылы: 1) егер федералды заң өтініш берушіге сөзсіз араласуға шартсыз құқық берсе немесе 2) егер өтінші сот ісі нысанасы болып табылатын мүлікпен немесе мәмілемен байланысты мүдделерді талап етсе. Екінші жағдайда, өтініш берушіге іс-шараға араласу құқығына ие болу үшін, оның мүддесін қорғау мүмкіндігі іс қаралғаннан кейін шектелетінін және оның мүддесі іс бойынша қазіргі тараптармен тиісті деңгейде қорғалмағандығын дәлелдеу қажет. 24-баптың (b) тармақшасында рұқсат етілген араласу туралы ереже бар, ол іс қараған судьяның қалауы бойынша жүзеге асырылады. Сот өтініш берушіге 1) өтініш берушіге шартты түрде араласу құқығын беретін федералды заң немесе 2) өтініш берушінің талап етуі немесе қорғанысы негізгі іспен ортақ құқық немесе факті мәселесін бөліскен жағдайда, өтініш берушіге араласуға рұқсат беруі мүмкін. Сот сотқа қатысушының талап қоюы немесе қорғанысы үшін федералды немесе мемлекеттік заңға немесе атқарушы бұйрыққа немесе осыған сәйкес жарияланған кез келген ережеге сүйенген кезде, сот федералды немесе мемлекеттік үкімет агенттеріне араласуға рұқсат беруі мүмкін. Құқықты да, рұқсат етілген де араласу кезінде өтініш беруші уақтылы тыңдалу туралы өтінішті ұсынуы тиіс. Өтініш беруші өз құқықтарына ие бола алмайды, ол іс қозғалған сот ісінің нәтижесі оның мүддесіне кері әсер етуі мүмкін деп білуге негіз бар болған кезде араласуы керек. Өтініш беруші өзінің өтінішін іс қозғаушы тараптарға жеткізуі және өтініштің құжаттарымен оның өтінішін қозғаудың себептерін көрсетуі тиіс. Сонымен қатар, АҚШ-тың федералды заңдары интервенция процедурасының әртүрлілік төрелік талаптары бұзылуына жол бермейді. Соттың интервенттің талабы бойынша әртүрлілік немесе федералды сұрақ бойынша құзыреті болуы тиіс. Қосымша төрелік құзыреті (осыған қоса, егер бұл талаптардың бір-бірімен байланыстылығы бір іс немесе дауды құрайтын болса)
Техас
Техас штатының соттарында азаматтық іс жүргізу ережелері Федералдық азаматтық іс жүргізу ережелерінен айтарлықтай ерекшеленетін юрисдикцияда тарап емес тарап үкімді қарау үстінде тұрған сот ісіне араласа алады, ол әдетте "шағымдалу туралы өтініш" немесе "шағымдалу туралы өтініш" деп аталады. сот рұқсатынсыз, бірақ үкімді қарау үстінде тұрған кез келген тарап қарсылық білдіре алады және үкімді қарауды талап ете алады. Техастың азаматтық іс жүргізу қағидалары сот рұқсатын талап етпесе де, араласу мерзімі белгіленбесе де, жалпы заң бойынша тарап сот шешімін бұзғаннан кейін араласа алмайды. Осы себеппен, шағымдануға құқылы болу үшін, іс-қатысушы сотқа іс жүгінуді сот шешімі шығарылғанға дейін бастауы тиіс.