Бенджамин Генри Латроб: Америка архитектурасының әкесі

Кіріспе

Ағылшын сәулетшісі (1764–1820) оның ұлы

Бенджамин Генри Боневал Латроб (1 мамыр 1764 – 3 қыркүйек 1820) – Америка Құрама Штаттарына көшіп келген ағылшын-американдық неоклассикалық сәулетші. Ол Италиядағы саяхаттарының, сондай-ақ Клод Николас Леду сияқты британдық және француздық неоклассикалық сәулетшілердің ықпалымен жаңа АҚШ-тағы алғашқы ресми білім алған, кәсіби сәулетшілердің бірі болды. Ол отыздан ассан шағында жаңа АҚШ-қа көшіп келіп, Вашингтондағы "Капитолий төбесіндегі" АҚШ Капитолийін, сондай-ақ Балтимордың ескі соборын немесе Балтимор базиликасын (кейіннен Батимор базиликасы деп аталды) жобалады. Бұл христиан дінінің кез келген конфессиясы үшін АҚШ-та салынған алғашқы собор. Латроб сол кездегі Америкадағы ең ірі құрылыс – Балтимордағы "Саудагерлер биржасын" да жобалады. Қанаттарында кең балкондары бар және қалаға үстемдік ететін төмен күмбез астындағы үлкен орталық ротондасымен, ол бес жылдық жұмыстан кейін 1820 жылы аяқталды және 20-шы ғасырдың басына дейін сақталды. Латроб 1796 жылы Англиядан Америкаға көшіп келді, бастапқыда Вирджинияда қоныстанды, онда Ричмондтағы Вирджиния штатының түрмесінде жұмыс істеді. Латроб кейін Филадельфияға көшіп, өз практикасын құрды. 1803 жылы ол АҚШ-тың мемлекеттік ғимараттарының инспекторы болып тағайындалды және келесі он төрт жылдың көп бөлігін жаңа ұлттық астана Вашингтонда (жаңадан жоспарланған Колумбия округінің федералды астанасында) Капитолийдің екінші сәулетшісі ретінде қызмет етті. Ол сонымен қатар Ақ үйдің кіреберіс галереясын жобалауға жауапты болды. Латроб өмірінің соңғы жылдарын Луизиана штатының Нью-Орлеан қаласында су жүйесі жобасында жұмыс істеп өткізді және 1820 жылы сары қызылшадан қайтыс болды. Латроб "американдық сәулеттің әкесі" деп аталады. Ол Австралиядағы Викторияның алғашқы вице-губернаторы Чарльз Ла Тробтың сіңілісі болды.

Benjamin Henry Boneval Latrobe (May 1, 1764 – September 3, 1820) was an Anglo American neoclassical architect who immigrated to the United States. He was one of the first formally trained, professional architects in the new United States, drawing on influences from his travels in Italy, as well as British and French Neoclassical architects such as Claude Nicolas Ledoux. In his thirties, he immigrated to the new United States and designed the United States Capitol, on "Capitol Hill" in Washington, D. C., as well as the Old Baltimore Cathedral or The Baltimore Basilica, (later renamed the Basilica of the National Shrine of the Assumption of the Blessed Virgin Mary). It is the first Cathedral constructed in the United States for any Christian denomination. Latrobe also designed the largest structure in America at the time, the "Merchants' Exchange" in Baltimore. With extensive balconied atriums through the wings and a large central rotunda under a low dome which dominated the city, it was completed in 1820 after five years of work and endured into the early twentieth century. Latrobe immigrated to America from England in 1796, initially settling in Virginia where he worked on the Virginia State Penitentiary in Richmond. Latrobe then moved to Philadelphia where he established his practice. In 1803, he was hired as Surveyor of the Public Buildings of the United States, and spent much of the next fourteen years working on projects in the new national capital of Washington, D. C., (in the newly laid out Federal capital of the District of Columbia) where he served as the second Architect of the Capitol. He also was responsible for the design of the White House porticos. Latrobe spent the later years of his life in New Orleans, Louisiana working on a waterworks project, and died there in 1820 from yellow fever. Latrobe has been called the "father of American architecture". He was the uncle of Charles La Trobe, who was the first Lieutenant Governor of Victoria in Australia.

Өмірбаян

Латроб 1764 жылғы 1 мамырда Англияның Йоркшир графтығының Батыс бөлігіндегі Лидс қаласына жақын Пудсидегі Фулнек моравиялық поселенісінде дүниеге келген. Оның ата-анасы – моравиялық шіркеудің жетекшісі, гугенот (француз протестанты) тегінен шыққан пастор Бенджамин Латроб және әкесі неміс, анасы голланд тегінен тарайтын Анна Маргаретта Антес. Антес Американың Пенсильвания колониясында туған, бірақ бай жер иесі болған әкесі оны Фулнектегі моравиялық мектепке оқуға Англияға жіберген. Латробтың әкесі Ұлыбританиядағы барлық моравиялық мектептер мен мекемелерге жауапты болған және қоғамның жоғары топтарында көптеген достары болған. Ол білімнің, ғылымның және әлеуметтік байланыстың маңыздылығын қадағалаған, ал Латробтың анасы ұлына Америкаға деген қызығушылық пен құштарлықты сіңірген. Бенджамин Генри Латроб кішкентай кезінен-ақ пейзаждар мен ғимараттарды салуды ұнатқан. Ол моравиялық көшбасшы және музыка композиторы Кристиан Игнатий Латробтың інісі болған. 1776 жылы, 12 жасында Латроб Саксония мен Польша шекарасына жақын Силезиядағы Ниескидегі моравиялық мектепке жіберілген. 18 жасында ол Германияны бірнеше ай бойы аралап, содан кейін Пруссия Корольдік армиясына қосылып, АҚШ армиясының көрнекті офицерімен жақын дос болған. Латроб Австрия Императорлық армиясында да қызмет еткен болуы мүмкін, соның салдарынан жарақат алған немесе ауырған. Сауыққаннан кейін ол континенттік "Ұлы саяхатқа" шығып, Шығыс Саксония, Париж, Италия және басқа да жерлерді аралаған. Білімі мен саяхаттары арқасында Латроб неміс, француз, ежелгі және жаңа грек, латын тілдерін меңгерген. Ол итальян және испан тілдерін жетік білген, сондай-ақ еврей тілінде де білімі болған. Латроб 1815 жылы Америкалық антикварлық қоғамның мүшесі болып сайланған. Оның ұлы Бенджамин Генри Латроб II (кейде "Кіші" деп аталады) да азаматтық инженер ретінде жұмыс істеген. 1827 жылы ол жаңадан құрылған Балтимор және Огайо темір жолына қосылып, оның алғашқы бағытындағы ең ұзын және қиын көпірді – қисық Томас виадугін (төрт көп аркалы "виадукттің" үшіншісі) жобалаған. Тағы бір ұлы Джон Хазлхерст Боневал Латроб (1803–1891) – белгілі қоғам қайраткері, заңгер, жазушы, тарихшы, суретші, өнертапқыш, кейде сәулетші, зиялы және Мэриленд штатындағы әлеуметтік белсенді болған. Балтимор қаласының парктері жөніндегі комиссар ретінде ол Балтимор хайуанат бағын құрған. Оның өнертабыстары мен патенттерінің арасында "Балтимор жылытқышы" деп те аталатын Латроб пеші болған – шойынмен жасалған, көмірмен қыздырылатын қонақ бөлмесіне арналған пеш. Немересі Чарльз Хазлхерст Латроб (1834–1902), Бенджамин Генри Латроб II-нің ұлы, Балтимор қаласы мен Балтимор және Огайо темір жолы үшін көпірлер салуды жалғастырған сәулетші және инженер дәстүрін жалғастырған. Чарльз Хазлхерст Азамат соғысы кезінде Конфедерация тарапында соғысқан. Тағы бір немересі Фердинанд Клейборн Латроб Балтимордың жеті мәрте қала басшысы болған. Балтимордың оңтүстігіндегі Латроб паркі, сондай-ақ Француз кварталындағы Жаңа Орлеандағы Латроб паркі отбасының құрметіне аталған.

Latrobe was born on May 1, 1764, at the Fulneck Moravian Settlement, near Pudsey in the city of Leeds, in the West Riding of Yorkshire, England. His parents were the Reverend Benjamin Latrobe, a leader of the Moravian Church who was of Huguenot (French Protestant) ancestry, and Anna Margaretta Antes whose father was German and whose maternal line was Dutch. Antes was born in the American colony of Pennsylvania, but was sent to England by her father, a wealthy landowner, to attend a Moravian school at Fulneck. Latrobe's father, who was responsible for all Moravian schools and establishments in Britain, had an extensive circle of friends in the higher ranks of society. He stressed the importance of education, scholarship, and the value of social exchange; while Latrobe's mother instilled in her son a curiosity and interest in America. From a young age, Benjamin Henry Latrobe enjoyed drawing landscapes and buildings. He was a brother of Moravian leader and musical composer Christian Ignatius Latrobe. In 1776, at the age of 12, Latrobe was sent away to the Moravian School at Niesky in Silesia near the border of Saxony and Poland. At age eighteen, he spent several months traveling around Germany, and then joined the Royal Prussian Army, becoming close friends with a distinguished officer in the United States Army. Latrobe also may have served briefly in the Austrian Imperial Army, and suffered some injuries or illness. After recovering, he embarked on a continental "Grand Tour", visiting eastern Saxony, Paris, Italy, and other places. Through his education and travels, Latrobe mastered German, French, ancient and modern Greek, and Latin. He had advanced ability in Italian and Spanish and some knowledge of Hebrew. Latrobe was elected a member of the American Antiquarian Society in 1815. His son, Benjamin Henry Latrobe, II, (sometimes referred to as "Junior"), also worked as a civil engineer. In 1827, he joined the newly organized Baltimore and Ohio Railroad and designed the longest, most challenging bridge on its initial route: the curving Thomas Viaduct, (the third of four multi arched "viaducts"). Another son, John Hazlehurst Boneval Latrobe (1803–1891), was a noted civic leader, lawyer, author, historian, artist, inventor, sometime architect, intellectual, and social activist in Maryland While Park Commissioner for the City of Baltimore he co founded the Baltimore Zoo. Among his inventions and patents, he invented the Latrobe Stove, also known as the "Baltimore Heater", a cast iron coal fired parlor heater. A grandson, Charles Hazlehurst Latrobe (1834–1902), Benjamin Henry Latrobe II's son, continued the tradition of architect and engineer building bridges for the city of Baltimore and for the Baltimore and Ohio Railroad. Charles Hazlehurst fought on the side of the confederacy during the Civil War. Another grandson, Ferdinand Claiborne Latrobe, was a seven term mayor of Baltimore. Latrobe Park in south Baltimore is named for the family, as is Latrobe Park, New Orleans, in the French Quarter.

Англия

1784 жылы Латроб Англияға оралды және Эддистон маяк үйін жобалаумен танымал инженер Джон Смитонның шәкірті болды. 1790 жылы Латроб Лондондағы мемлекеттік кеңселердің саршысы болып тағайындалды және 1791 жылы жеке практикасын ашты. 1792 жылы Латробқа Сассекс округындағы Шығыс Гринстед маңындағы Хаммервуд коттеджін жобалау тапсырылды, бұл оның алғашқы тәуелсіз жұмысы болды, ал 1793 жылы жақын жердегі Эшдаун үйін жобалады. Латроб инженерлер Джон Смитон және Уильям Джессоппен бірге Суррейдегі Бейсингстоук каналын салуға қатысты. 1793 жылдың көктемінде Латроб Малдоннан Билейге дейінгі Блэкуотер өзенін жақсарту жоспарын жасау үшін шақырылды, соның арқасында Малдон порты қаланы айналып өтетін Челмер және Блэкуотер су жолымен бәсекелесе алатын болды. Жоба 1795 жылдың басына дейін жалғасты, бірақ Парламент оның жоспарын бекітпеді. Латроб жоба бойынша еңбегі үшін төлем алуда қиындықтарға тап болды және банкротқа жақын қалды. 1790 жылдың ақпан айында Латроб Лидия Селлонға үйленді және олар Лондонда қарбалас әлеуметтік өмір сүрді. Олардың қызы (Лидия Селлон Латроб) және ұлы (Генри Селлон Боневал Латроб) дүниеге келді, бірақ Лидия 1793 жылдың қарашасында босанғанда қайтыс болды. Лидия әкесінен мұра ретінде байлық алған, ол өз кезегінде балалардың туыстары арқылы сенімгерлікке берілуі керек еді, бірақ балаларға ешқашан жеткен жоқ. 1795 жылы Латробтың денсаулығы нашарлап, Америкаға көшіп кетуге шешім қабылдады және 25 қарашада "Элиза" кемесімен сапарға шықты. Америкада Латроб топографиялық және пейзаждық акварельдер сериясымен танымал болды; серия Англияның оңтүстік жағалауындағы Ақ ұсақ тасты жартастардың "Элиза" кемесінен көрінісімен басталды. Бұл сериядан бұрын 1795 жылдың 8 қыркүйегінде салынған Шығыс Гринстедтің акварель суреті болды.

Вирджиния

Латроб 1796 жылғы наурыздың ортасында төрт айлық қиын сапардан кейін, азық-түлік тапшылығынан және ашаршылыққа ұқсас жағдайдан зардап шеккен кемемен Норфолкқа (Вирджиния штаты) келді. Латроб бастапқыда Норфолк қаласында болды, онда ол «Уильям Пеннок үйінің» жобасын жасады, содан кейін 1796 жылғы сәуірде Ричмондқа аттанды. Вирджинияға келгеннен кейін көп ұзамай Латроб президент Джордж Вашингтонның немере інісі Бушрод Вашингтонмен, Эдмунд Рэндольфпен және басқа да көрнекті тұлғалармен дос болып кетті. Бушрод Вашингтон арқылы Латроб 1796 жылдың жазында президентпен кездесу үшін Вернон тауына барып қайтты. Латробтың АҚШ-тағы алғашқы маңызды жобасы 1797 жылы қолданысқа берілген Ричмондтағы Мемлекеттік Түрме болды. Түрмеде жаңашыл идеялар көп болды, оларды Томас Джефферсон және басқа да түрлі тұлғалар қолдады, соның ішінде жартылай шеңберге орналастырылған камералар, олар қадағалауды жеңілдетті, сондай-ақ санитариялық және желдету жағдайларын жақсартты. Ол сонымен қатар Ричмонд түрмесінде жеке камераларды пайдалануды алғаш рет енгізді. Вирджинияда Латроб Уильямсбургке жақын орналасқан Грин-Спринг сарайында жұмыс істеді, оны он жетінші ғасырда губернатор сэр Уильям Беркли салған, бірақ Америка революциялық соғысынан кейін құлдырап қалған еді. Латроб 1798 жылы Вирджиниядағы Нельсон бекінісінің жобаларын жасады. Ол сондай-ақ Ричмонд маңындағы «Милл Хилл» плантациясының үйі сияқты бірнеше салынбаған үйлердің суреттерін дайындады. Вирджинияда бір жыл өткен соң, жаңа орында болудың қызығы басылды, Латроб Вирджинияда жалғыздық пен мазасыздыққа толы болды. Оның досы Джанбатиста Сканделла оған Филадельфияны идеалды орын ретінде ұсынды. 1798 жылғы сәуірде Латроб алғаш рет Филадельфияға сапар шекті, Пенсильвания банкінің президенті Сэмюэл Дж. Фокспен кездесіп, оған жаңа банк ғимаратының жобасын ұсынды. Ол кезде Филадельфиядағы саяси ахуал Вирджиниядан мүлдем өзгеше болды, федералистер мен Джефферсонның Демократиялық-республикалықтары арасындағы қақтығыс, французға қарсы көңіл күймен бірге, қала Латробты толығымен қабылдамады. Филадельфияға жол тартқанда Латроб сол кезде салынып жатқан ұлттық астана Вашингтоннан өтті (конгресс пен президент 1800 жылға дейін келмейтін), онда ол Капитолийдің алғашқы архитекторы Уильям Торнтонмен кездесіп, АҚШ Капитолиін алғаш рет көрді. Ричмондқа қайтып бара жатқанда ол тағы да Вашингтонда тоқтады. Латроб 1798 жылғы қарашаға дейін Вирджиния штатының Ричмонд қаласында болды, содан кейін оның жобасы Пенсильвания банкі үшін таңдалды. Ол құрылысты бақылау үшін Филадельфияға көшті, бірақ Вирджиниядағы клиенттер үшін кейде жобалар жасауды жалғастырды.

Latrobe arrived in Norfolk, Virginia, in mid March 1796 after a harrowing four month journey aboard the ship, which was plagued with food shortages under near starvation conditions. Latrobe initially spent time in Norfolk, where he designed the "William Pennock House," then set out for Richmond in April 1796. Soon after arriving in Virginia, Latrobe became friends with Bushrod Washington, nephew of President George Washington, along with Edmund Randolph and other notable figures. Through Bushrod Washington, Latrobe was able to pay a visit to Mount Vernon to meet with the president in the summer of 1796. Latrobe's first major project in the United States was the State Penitentiary in Richmond, commissioned in 1797. The penitentiary included many innovative ideas in penal reform, then being espoused by Thomas Jefferson and various other figures, including cells arranged in a semicircle, that allowed for easy surveillance, as well as improved living conditions for sanitation and ventilation. He also pioneered the use of solitary confinement in the Richmond penitentiary. While in Virginia, Latrobe worked on the Green Spring mansion near Williamsburg, which had been built by Governor Sir William Berkeley in the seventeenth century but fell into disrepair after the American Revolutionary War. Latrobe created designs for Fort Nelson in Virginia in 1798. He also made drawings for a number of houses that were not built, including the "Mill Hill" plantation house near Richmond. After spending a year in Virginia, the novelty of being in a new place wore off, and Latrobe was lonely and restless in Virginia. Giambattista Scandella, a friend, suggested Philadelphia as an ideal location for him. In April 1798, Latrobe visited Philadelphia for the first time, meeting with Bank of Pennsylvania president Samuel J. Fox, and presented to him a design for a new bank building. At the time, the political climate in Philadelphia was quite different than Virginia, with a strong division between the Federalists and Jefferson's Democratic Republicans, along with anti French sentiment, thus the city was not entirely welcoming for Latrobe. On his way to Philadelphia, Latrobe passed through the national capital city of Washington, D. C., then under construction (congress and the president would not arrive until the year 1800), where he met with the first architect of the capitol, William Thornton, and viewed the United States Capitol for the first time. He stopped by Washington again on his way back to Richmond. Latrobe remained in Richmond, Virginia, until November 1798, when his design was selected for the Bank of Pennsylvania. He moved to Philadelphia, so that he could supervise the construction, although he continued to do occasional projects for clients in Virginia.

Филадельфия

Филадельфияға келген кезде Латробтың екі досы Сканделла мен Вольни «Шет елдік және бүлік актілеріне» қатысты алаңдаушылықтарынан кейін кетіп қалды, бірақ Латроб олардың таныстарының бірімен Америка философиялық қоғамында дос болып кетті. Латроб геология және табиғат тарихы бойынша байқаулары туралы бірнеше мақалаларын қоғамға ұсынды және 1799 жылы қоғам мүшесі болды. Латробтың сүйкімді мінезінің арқасында ол Филадельфиядағы ықпалды қаржы және бизнес отбасыларымен тез арада дос болып, су құбыры жобаларында көмектесетін талантты бу машинасы жасаушысы Николас Рузвельтпен жақын қарым-қатынас орнатты. Филадельфиядағы Латробтың алғашқы маңызды жобасы Пенсильвания банкін жобалау болды, ол АҚШ-тағы грек тіршілігінің архитектурасының алғашқы үлгісі болды. Ол 1870 жылы бұзылды. Осы тапсырма оны Филадельфияда өз ісін ашуға ынталандырды, онда ол өзінің беделін қалыптастырды. Латроб сондай-ақ Филадельфиядағы Орталық алаңдағы су құрылысын жобалауға шақырылды. Broad және Market көшелерінің қиылысындағы (қазір Филадельфия қалалық әкімдігі орналасқан) жалпыға ортақ жерде орналасқан Pump House Латроб грек тіршілігі стилінде жобалады. Ол бір шақырым қашықтықтағы Скуилкил өзенінен су алып, мұнарасындағы ағаштан жасалған резервуарларға құятын екі бу машинасынан тұрды. Содан кейін су тартылыс күшімен ағаштан жасалған құбырлар арқылы үйлерге және кәсіпорындарға жеткізілді. Филадельфия су құрылысы жобасындағы жұмысынан кейін Латроб Чесапик және Делавэр каналының инженері болып жұмыс істеді. Латробтың 1807 жылы салынған және 1836 жылы бұзылған Филадельфия банкінің ғимаратының дизайнында готикалық тіршілік стилі де қолданылды. Жас сәулетші Роберт Миллс 1803 жылдан 1808 жылға дейін Латробтың көмекшісі болып жұмыс істеді, содан кейін ол өз ісін бастады. Филадельфияда Латроб 1800 жылы Мэри Элизабет Хейзлхерстке (1771–1841) үйленді. Латроб Томас Джефферсонның досы болды және Джефферсонның Вирджиния университетінің жобасына әсер етті. Латроб Джеймс Монроны, сондай-ақ Нью-Орлеан сәулетшісі және қарақшы Бартелеми Лафонды білді, ол Аарон Беррдің сүйікті сәулетшісі болды және сәулетші Уильям Стриклендті оқытты. Капитолийдің құрылысы жүргізіліп жатқандықтан, Латробқа Уильям Торнтонның жоспарларымен жұмыс істеу тапсырылды, бірақ Латроб оны сынға алды. 1803 жылы вице-президент Аарон Беррге жазған хатында ол жоспарлар мен атқарылған жұмысты «қателі құрылыс» деп сипаттады. Дегенмен, президент Томас Джефферсон Латробтың Торнтонның Капитолий жобасына сәйкес келуін талап етті. Латробтың негізгі жұмысы АҚШ Капитолийінің құрылысын бақылау болғанмен, ол Вашингтондағы көптеген басқа жобаларға да жауапты болды. 1804 жылы АҚШ Әскери-теңіз флотының бас инженері болды. Латроб канал ісіне кірісуде бюрократиялық кедергілерге тап болды, компания директорлары оның тас құлыптар туралы өтінішін қабылдамады. Оның орнына канал ағаш құлыптармен салынды, олар 1811 жылы қатты дауыл кезінде қирады. Латроб сондай-ақ Вашингтон Әскери-теңіз кемесінің басты қақпасын жобалады. Латроб Вашингтондағы басқа көлік жобаларында жұмыс істеді, оның ішінде Вашингтон мен Александрияны байланыстыратын Вашингтон және Александрия жолдары, сондай-ақ Фредерик, Мэрилендпен және үшінші жолмен байланыстыратын Колумбия жолдары арқылы Балтиморға баратын жолдар. Латроб сондай-ақ Джорджтаунға кеме қатынасы мен саудаға кедергі келтірмейтін Потомак өзені арқылы Вашингтон көпірінің құрылысына кеңес берді. Бенджамин Латроб Лафайетт алаңының айналасында орналасқан бірнеше басқа жобаларға жауапты болды, соның ішінде Сент-Джон епископтық шіркеуі, Декатур үйі және Ақ үйдің портиктері. Латроб жобалаған жеке үйлерге Джон П. Ван Несс пен Питер Касаноувтың тапсырыстары кірді. 1812 жылдың маусым айында 1812 жылғы соғыс басталып, Америка Құрама Штаттарының бірінші банкі құлдырағаннан кейін Капитолийдің құрылысы тоқтады. Соғыс кезінде Латроб Питтсбургке көшіп, 1815 жылы Вашингтонға Капитолийдің сәулетшісі ретінде оралды, оған соғыста қираған Капитолийді қайта құру міндеті жүктелді. Латробқа Капитолийді қайта құруда, оның ішкі дизайны элементтерін қолдануға көбірек еркіндік берілді. 1817 жылы Латроб президент Джеймс Монроға бүкіл ғимараттың толық сызбаларын ұсынды. Ол 1817 жылдың 20 қарашасында Капитолийдің архитекторы лауазымынан кетті, ал осы үлкен тапсырмасыз Латроб қиындықтарға тап болды және банкротқа мәжбүр болды. Латроб 1818 жылдың қаңтар айында Вашингтоннан Балтиморға кетті. Латроб Вашингтондан пессимизммен кетті, қаланың дизайны оның көптеген идеалдарына қайшы келді. Латроб қаланың жоспарына барокко стиліндегі жоспарды және Л’Энфан жоспарының басқа аспектілерін ұнатпады, сондай-ақ Капитолий ғимараттарының Торнтонның жоспарларына сәйкес келуге мәжбүр болғанына наразы болды. Латробтың пікірінше, қала жоспарының ең үлкен мәселесі – оның ішкі қашықтықтарының өте үлкендігі болды, ал Вашингтон каналы осы мәселені шешуге көмектесетін маңызды фактор деп есептеді. Латроб қаланың экономикалық әлеуетіне де алаңдады және Вашингтон арқылы экономикалық сауданы арттыру үшін Вашингтонды Фредерикпен байланыстыратын жол салуды ұсынды. Нью-Орлеан 1811 жылы су құбыры жобасын тапсыруға келісті, бірақ Латроб жобаны бірден бастауға дайын болмады және жобаға жеткілікті инвесторларды тартуда қаржылық қиындықтарға тап болды. Оның АҚШ Капитолийіндегі жұмысы 1812 жылғы соғыс басталғанға дейін аяқталды, осылайша оның тұрақты табысының көзі тоқтады. Соғыс кезінде Латроб соғыс кезінде ақша табу үшін бірнеше сәтсіз жобаларды жасады, оның ішінде бірнеше бу кеме жобалары бар еді. 1814 жылы Латроб Питтсбургте Роберт Фултонмен бу кемесін құруға серіктестік құрды. Питтсбургте болғанда Латроб Пепин мен Брешардың циркі үшін театр жобалап салды. АҚШ Капитолийі мен Ақ үйді британ армиясы өртегеннен кейін Латроб Вашингтонда қайта құруға көмектесу үшін қалды, ал оның ұлы Нью-Орлеан су құбыры жобасының көп бөлігін өз мойнына алды. Ол Нью-Орлеандағы Сен-Луи зиратының протестант бөлігіне жерленді, онда оның үлкен ұлы, сәулетші Генри Селлон Боневаль Латроб (1792–1817) үш жыл бұрын, сары жегішке шалдығып қайтыс болған еді. Латроб Германияда болғанда Карл Готтхард Лангханс және басқалар басшылығымен классикалық немесе Витрувиандық дизайнға оралумен жаңа архитектуралық қозғалыс пайда болды. 1784 жылы Латроб Еуропа бойынша үлкен саяхатқа шықты, онда ол Париждегі Сен-Женевке арналған шіркеу, Пантеон аяқталуға жақын болды. Париждегі Жак Жермен Суфло мен Жан Батист Ронделет жобалаған Пантеон неоклассицизмнің алғашқы мысалы болды. Осы кезде Клод Никола Леду Францияда неоклассикалық стильде көптеген үйлерді жобалап жатты. Латроб Римге де барды, онда ол римдік Пантеон мен грек әсері бар басқа көне құрылыстарға әсерленді. Латробтың елге оралған кездегі британдық әйгілі сәулетшілер әртүрлі стильдерді ұстанды. Сэр Уильям Чемберс Палладиан стилінде жобалаудың алдында болды, ал Чемберстің қарсыласы Роберт Адамның жобалары римдік әсерге ие болды, бұл Адам стилі деп белгіленді. Латроб Палладиан немесе Адам стиліне қызығушылық танытпады, бірақ неоклассицизм сол кезде Джордж Дэнс кішісі арқылы Ұлыбританияға да енгізілді. Латроб Лондон болғанда Джон Соан және Генри Холланд сияқты басқа британдық сәулетшілер де неоклассикалық стильде жобалады. Еуропалық саяхаты барысында Латроб американ қалалары қалай жобалануы керек екені туралы идеяларды жинады. Ол қалалық блоктардың жұқа тіктөртбұрыштар ретінде орналасуын ұсынды, блоктардың ұзын жағы шығыс-батысқа бағытталған, осылайша мүмкіндігінше көп үйлер оңтүстіске қарап тұруы мүмкін. Қаланың сәтті болуы үшін, оның пікірінше, жақсы коммерциялық перспективалары бар жерлерде ғана құрылуы керек еді...

By the time he arrived in Philadelphia, Latrobe's two friends, Scandella and Volney, had left due to concerns regarding the Alien and Sedition Acts, but Latrobe made friends with some of their acquaintances at the American Philosophical Society. Latrobe submitted several papers to the society, on his geology and natural history observations, and became a member of the society in 1799. With his charming personality, Latrobe quickly made other friends among the influential financial and business families in Philadelphia, and became close friends with Nicholas Roosevelt, a talented steam engine builder who would help Latrobe in his waterworks projects. Latrobe's first major project in Philadelphia was to design the Bank of Pennsylvania, which was the first example of Greek Revival architecture in the United States. It was demolished in 1870. This commission is what convinced him to set up his practice in Philadelphia, where he developed his reputation. Latrobe also was hired to design the Center Square Water Works in Philadelphia. The Pump House, located on the common at Broad and Market Streets (now the site of Philadelphia City Hall), was designed by Latrobe in a Greek Revival style. It drew water from the Schuylkill River, a mile away, and contained two steam engines that pumped it into wooden tanks in its tower. Gravity then fed the water by wooden mains into houses and businesses. Following his work on the Philadelphia water works project, Latrobe worked as an engineer of the Chesapeake and Delaware Canal. The Gothic Revival style was used in Latrobe's design of the Philadelphia Bank building as well, which was built in 1807 and demolished in 1836. As a young architect, Robert Mills worked as an assistant with Latrobe from 1803 until 1808 when he set up his own practice. While in Philadelphia, Latrobe married Mary Elizabeth Hazlehurst (1771–1841), in 1800. Latrobe was a friend of Thomas Jefferson, influencing Jefferson's design for the University of Virginia. Latrobe also knew James Monroe, as well as New Orleans architect and pirate, Barthelemy Lafon, was Aaron Burr's preferred architect, and he trained architect William Strickland. As construction of the capitol was already underway, Latrobe was tasked to work with William Thornton's plans, which Latrobe criticized. In an 1803 letter to Vice President Aaron Burr, he characterized the plans and work done as "faulty construction". Nonetheless, President Thomas Jefferson insisted that Latrobe follow Thornton's design for the capitol. Although Latrobe's major work was overseeing construction of the United States Capitol, he also was responsible for numerous other projects in Washington. In 1804, became chief engineer in the United States Navy. Latrobe faced bureaucratic hurdles in moving forward with the canal, with the directors of the company rejecting his request for stone locks. Instead, the canal was built with wooden locks, which were subsequently destroyed in a heavy storm in 1811. Latrobe also designed the main gate of the Washington Navy Yard. Latrobe worked on other transportation projects in Washington, D. C., including the Washington and Alexandria Turnpike, which connected Washington with Alexandria, as well as a road connecting with Frederick, Maryland, and a third road, the Columbia Turnpike going through Bladensburg to Baltimore. Latrobe also provided consulting on the construction of the Washington Bridge across the Potomac River in a way that would not impede navigation and commerce to Georgetown. Benjamin Latrobe was responsible for several other projects located around Lafayette Square, including St. John's Episcopal Church, Decatur House, and the White House porticos. Private homes designed by Latrobe include commissions by John P. Van Ness and Peter Casanove. In June 1812, construction of the Capitol came to a halt with the outbreak of the War of 1812 and the failure of the First Bank of the United States. During the war, Latrobe relocated to Pittsburgh, and returned to Washington in 1815, as Architect of the Capitol, charged with responsibility of rebuilding the capitol after it was destroyed in the war. Latrobe was given more freedom in rebuilding the capitol, to apply his own design elements for the interior. By 1817, Latrobe had provided President James Monroe with complete drawings for the entire building. He resigned as Architect of the Capitol on November 20, 1817, and without this major commission, Latrobe faced difficulties and was forced into bankruptcy. Latrobe left Washington, for Baltimore in January 1818. Latrobe left Washington with pessimism, with the city's design contradicting many of his ideals. Latrobe disliked the Baroque style plan for the city, and other aspects of L'Enfant's plan, and resented having to conform to Thornton's plans for the Capitol Building. One of the greatest problems with the overall city plan, in the view of Latrobe, was its vast interior distances, and Latrobe considered the Washington Canal as a key factor that, if successful, could help alleviate this issue. Latrobe also had concerns about the city's economic potential, and argued for constructing a road connecting Washington with Frederick to the northwest to enhance economic commerce through Washington. New Orleans agreed to commission the waterworks project in 1811, although Latrobe was not ready to take on the project immediately and faced financial problems in securing enough investors for the project. His work on the United States Capitol was completed shortly before the War of 1812 started, ending his source of steady income. During the war Latrobe unsuccessfully tried several wartime schemes to make money, including some steamboat projects. In 1814, Latrobe partnered with Robert Fulton in a steamship venture based at Pittsburgh. While in Pittsburgh, Latrobe designed and built a theater for the Circus of Pepin and Breschard. After the U. S. Capitol and White House were burned by the British Army, Latrobe remained in Washington to help with rebuilding, and Latrobe's son took on much of the work for the New Orleans waterworks project. He was buried in the Protestant section of the Saint Louis Cemetery in New Orleans, where his eldest son, architect Henry Sellon Boneval Latrobe (1792–1817), had been buried three years earlier, having also succumbed to yellow fever. While Latrobe was in Germany, a new architectural movement, led by Carl Gotthard Langhans and others, was emerging with return to more Classical or Vitruvian designs. In 1784, Latrobe set off on a Grand Tour around Europe, visiting Paris where the Panthéon, a church dedicated to St. Genevieve, was nearing completion. The Panthéon in Paris, designed by Jacques Germain Soufflot and Jean Baptiste Rondelet, represented an early example of Neoclassicism. At that time, Claude Nicolas Ledoux was designing numerous houses in France, in Neoclassical style. Latrobe also visited Rome, where he was impressed by the Roman Pantheon and other ancient structures with Greek influence. Influential architects in Britain, at the time when Latrobe returned in 1784, adhered to a number of different styles. Sir William Chambers was at the forefront, designing in Palladianism style, while Chambers' rival, Robert Adam's designs had Roman influence, in a style known as Adam style. Latrobe was not interested in either the Palladian nor Adam style, but Neoclassicalism also was being introduced to Great Britain at the time by George Dance the Younger. Other British architects, including John Soane and Henry Holland, also designed in the Neoclassical style while Latrobe was in London. During his European tour, Latrobe gathered ideas on how American cities should be designed. He suggested city blocks be laid out as thin rectangles, with the long side of the blocks oriented east west so that as many houses as possible could face south. For a city to succeed, he thought it needed to be established only in places with good prospects for commerce and industrial growth, and with a good water supply. Public health was another key consideration of Latrobe, who believed that the eastern shores of rivers were unhealthy, due to prevailing direction of the wind, and recommended cities be built on the western shores of rivers.

Америкадағы грек қайта өркендеуі

Латроб Англиядан британдық неоклассицизмнің ықпалын әкелді және оны Томас Джефферсон енгізген стильдермен үйлестіріп, американдық грек қайта жандану стилін жасады. Джон Саммерсон Пенсильвания банкін Латробтың «ағылшын неоклассицизмін Джефферсон неоклассицизмімен біріктіргенінің» мысалы ретінде сипаттады және сол сәттен бастап Америкадағы классикалық қайта жандану ұлттық сипатқа ие болды. Латроб дамытқан грек қайта жандану архитектурасының американдық түрі демократияның саяси идеалдарымен байланысты болды – бұл мағына Ұлыбританияда осылай айқын емес еді.

Үйлер

Латроб Англияда жеке практикасын бастаған кезде, оның алғашқы жобалары қолданыстағы үйлерді өзгерту, Хаммервуд паркін жобалау және Шығыс Сассекстегі Эшдаун үйін жобалау болды. Карьерасының басында аяқталған өзгерістерге Тэнтон Холл, Шеффилд Парк, Фримли және Тестон Холл кірген болуы мүмкін, бірақ бұл үйлер уақыт өте келе өзгертілген, сондықтан қазіргі дизайндарда Латробтың жұмысын анықтау қиын. Оның жобаларындағы ерекшеліктер көбінесе алдыңғы портиктердің бөлігі ретінде Ашдаун үйінде қолданылған грек иондық бағаналары немесе Хаммервуд паркінде көрінетін дориялық бағаналары болды. Бенджамин Генри Латробтың «Тұрғын үй архитектурасы» кітабында Англияда ол жобалаған ғимараттар тізімделген, соның ішінде Уилтширдегі ІІ дәрежелі* Алдербери үйі (1800-ші жылдардың соңы). Бұл құрылыс бұрын Джеймс Уайаттқа дұрыс емес жатқызылған. Ол «Уилтширдегі ең әсем грузиндік ауылдық үйлердің бірі» деп сипатталған. Латроб АҚШ-қа көшіп келгеннен кейін де үйлерді жобалауды жалғастырды, көбінесе грек қайта жаңғыру стилін қолданды. Латроб жобалаған төрт үй бүгінге дейін сақталған: Вашингтондағы Декатур үйі; Огайо штатының Чиликоте қаласындағы Адена; Кентукки штатының Лексингтон қаласындағы Поп вилласы; және Филадельфиядағы Седджили Портер үйі. Латробтың ең авангардтық жобаларының бірі саналатын Поп вилласы, өзінің ерекше дизайнымен ұлттық маңызға ие. Ол сондай-ақ Седджилиді жобалау арқылы Америка Құрама Штаттарына готикалық жаңғыру архитектурасын әкелді. Маңдай 1799 жылы салынған және 1857 жылы бұзылған; алайда, Седджилидегі Портердің тас үйі Филадельфиядағы оның жалғыз сақталған құрылысы болып табылады. Латробтың көптеген жобаларында байқалатын бір тақырып – төртбұрышты пішінді жоспарлар және жарық беру үшін куполмен жабдықталған орталық, көп қабатты зал, бұл сол кездегі үйлерді ұзын, тар жоспармен салудың танымал әдетіне қайшы келді.