Монако саясаты және халықаралық қатынастарлары

Кіріспе

Монако княздігі – 1918 жылғы шілдедегі келісім арқылы Франциямен тығыз байланысты, 1919 жылғы Версаль келісімінің 436-бабында ресми түрде тіркелген егеменді және тәуелсіз мемлекет. Монаконың сыртқы саясаты осы келісімнің бір мысалы: Франция Монаконың тәуелсіздігі мен егемендігін қорғауға келісім берді, ал Монако үкіметі өз егемендік құқықтарын француз мүдделеріне сәйкес пайдалануға келісті, сонымен бірге толық тәуелсіздігін сақтап тұрды. Одан бері Франция мен Монаконың егемен мемлекеттері арасындағы қарым-қатынастар 1945 жылғы шарт және 1963 жылғы келісімде одан әрі нақтыланды. Еуропалық Одақтың (ЕО) мүшесі болмаса да, Монако Франциямен кедендік одақ арқылы және евроны ресми валюта ретінде пайдалану арқылы ЕО-ның экономикалық жүйесімен тығыз байланыста. Монако 1993 жылы Біріккен Ұлттар Ұйымына (БҰҰ) белсенді түрде қатысады. Монако 2004 жылғы 4 қазанда Еуропа Кеңесіне қосылды. Монако көптеген халықаралық және үкіметаралық ұйымдардың мүшесі болып табылады, оның ішінде Интерпол, ЮНЕСКО және Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы (ДДҰ). Халықаралық гидрографиялық ұйымның (ХХҰ) бас кеңсесі Монакода орналасқан. Сыртқы қатынастарды Сыртқы істер департаменті басқарады.

Азия

1995 жылғы 16 қаңтарда ресми қарым-қатынастар басталды. Қытай Франциядағы Париждегі елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелген. Монаконың Пекин, Гонконг және Шанхай қалаларында құрметті консулдықтары бар. 2007 жылғы 21 қыркүйекте Үндістан Франциядағы Париждегі елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелді. 2006 жылғы 30 қарашада Израиль Франциядағы Париждегі елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелді және Монакода құрметті консулдығы бар. Монаконың Рамат-Ган қаласында құрметті консулдығы бар. 2006 жылғы 14 желтоқсанда Жапония Франциядағы Париждегі елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелді. Монаконың Токиода құрметті консулдығы бар. 2009 жылғы 24 қаңтарда Пәкістан Париждегі елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелді және 2012 жылы Монакода құрметті консулдық ашылды. Монаконың Карачиде құрметті консулдығы бар. Монаконың Сеулде құрметті консулдығы бар. Оңтүстік Корея Франциядағы Париждегі елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелген. 2008 жылғы 16 қыркүйекте Монаконың Стамбулда құрметті консулдығы бар. Түркия Франциядағы Париждегі елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелген және Монакода құрметті консулдығы бар.

Еуропа

Елдер Ресми қарым-қатынастар 2006 жылғы 7 шілдеде басталды. Андорра Монакода өзінің Париждегі (Франция) елшілігі арқылы аккредиттелген. Монако Андорраға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген. 2 қазан 1931 Бельгия Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген. Монаконың Брюссельде елшілігі бар. Монако Франциямен өзара іс-қимыл арқылы Еуропалық Одақтың бірқатар саясатына қатысады. Монако Еуропалық Одақтың кедендік және ҚҚС аймағында орналасқан, Франциямен ашық шекарасы болғандықтан Шенген аймағының де-факто мүшесі және оның жалғыз валютасы ретінде еуроны қолданады. 29 сәуір 1873 1918 жылы ресми қарым-қатынастар орнатылды. Франция Монаконың тәуелсіздігі мен егемендігін қорғауға келісті, ал Монако үкіметі өзінің егемендік құқықтарын француз мүдделеріне сәйкес жүзеге асыруға келісті. Содан бері Франция мен Монаконың егемен мемлекеттері арасындағы қарым-қатынастар 1945 жылғы шарт пен 1963 жылғы келісімде нақтыланды. 2002 жылы Монако Франциямен 1918 жылғы келісімді қайта қарастырды. 2005 жылы екі тарап та оны ратификациялап, күшіне енді. Келісімнің шарттары Франция өкілдігін Монакода бас консулдығынан елшілікке дейін көтерді; бірінші рет басқа елдерге Монакода елшілерді аккредиттеуге рұқсат берді; және 1962 жылғы Конституцияда белгіленген мұрагерлік схемасын ресми түрде мойындады, бұл принстің қыздарына және басқа да отбасы мүшелеріне құқық береді. Францияның Монте-Карлода елшілігі бар. Монаконың Парижде елшілігі бар. 16 қазан 1951 Германия Францияның Париждегі елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелген. Монаконың Берлинде елшілігі бар. 21 маусым 1875 Монаконың жалпы қабылданған мәдени және саяси тарихының бір бөлігі - Монако мен Киелі Тақ княздық құрылғаннан бері католик дінімен байланысты дипломатиялық достықты сақтап келеді. Монако Конституциясының 1962 жылғы 17 желтоқсандағы 9-бабында католик дінін егемен мемлекеттің ресми діні ретінде бекітеді, бұл католик конституциялық монархия, оны католик Гримальди әулеті басқарады. Паптық жылнамасы - Annuario Pontificio-ға сәйкес, Монако 1915 жылдан бері Киелі Таққа толық өкілетті министр дәрежесімен басқаратын дипломатиялық өкілін ұстап келеді. 1982 жылы Монако мен Киелі Тақ арасындағы тығыз католик достығын және католик княздығы мен Киелі Тақ арасындағы дипломатиялық қарым-қатынастарды растайтын жаңа конвенцияға қол қоюдан кейін Монаконың дипломатиялық делегациясының дәрежесі министрлік дәрежесінен елшілікке дейін көтерілді. 1982 жылы маусымда Сесар Шарль Соламито толық өкілетті министр дәрежесінен төтенше және толық өкілетті елшіге көтерілді. Елші Соламито 1997 жылға дейін Монаконың Киелі Тақ алдындағы алғашқы елшісі болды. 1999 жылы Монаконың Киелі Тақ алдындағы елшісі лауазымын Монаконың елшісі Жан-Клод Мишель алды. Киелі Таққа қатысты, Киелі Тақ Монакода тек 2006 жылдан бері дипломатиялық делегациясын ұстап келеді. Монаконың Франциямен 2002 жылы қайта қаралған және 2005 жылы ратификацияланған келісімшарты қайта қаралғаннан кейін, Монакода папаның дипломатиялық өкілі тағайындалды. Бұл қайта қаралған келісім Княздыққа басқа егемен мемлекеттермен дипломатиялық қарым-қатынас орнатудың жоғары дипломатиялық деңгейдегі ерекше және өкілетті елшілігін берді. Бұл қасиетті орын үшін нунцориалды деңгейде, яғни апостолдық нунциаттураның басшылығымен апостолдық нунциус (апостольдық нунциустар әдетте архиепископтың шіркеулік дәрежесін алады). Брюссельдегі ЕО-ға резиденциясы мен аккредитациясымен бірге Монакодағы Киелі Тақты білдіретін бірінші апостолдық нунций - архиепископ Андре Дюпю. Архиепископ Дюпю 2006 жылғы 26 қыркүйекте өзінің сенім грамотасын Ұлыбританияның ханзадасы Альберт ІІ-ге тапсырды. Киелі Тақ Монакода Париждегі апостолдық нунциатурасынан аккредиттелген. Монаконың Римде орналасқан Киелі Тақ алдында елшілігі бар. 25 сәуір 1875 Италияны қараңыз. Италияның Монте-Карлода елшілігі бар. Монаконың Римде елшілігі бар. 19 наурыз 2008 Ресми қарым-қатынастар 2008 жылғы 19 наурызында орнатылды. Косово Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген. Монаконың Косовода аккредитациясы жоқ. 16 қараша 2010 Норвегия Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген және Монакода құрметті консулдығын ұстайды. Монаконың Ослода құрметті консулдығы бар. 27 қыркүйек 2007 Монаконың Варшавада құрметті консулдығы бар. Польша Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген. 13 қараша 2008 Монаконың Лиссабонда елшілігі бар. Португалия Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген. 31 мамыр 2007 Монако мен Ресей 1858 жылдан бері екітаралы қарым-қатынас орнатып келген, осы жылы Ресей мен Монако қылмыскерлерді экстрадициялау, өзара құқықтық көмек көрсету, жеке тұлғалардың азаматтық жағдайын тану және медициналық көмек көрсету туралы келісімдер мен келісімдерге қол қойды. Алайда дипломатиялық қарым-қатынас 1917 жылы тоқтатылды. Дипломатиялық қарым-қатынас 2002 жылғы сәуірде қайта орнатылды. Монако Монакодағы Сыртқы істер министрлігі арқылы Ресейге аккредиттелген және Мәскеу, Ростов-на-Дон және Санкт-Петербургте құрметті консулдықтарды ұстайды. Ресей Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген және Монакода құрметті консулдығын ұстайды. 12 шілде 2007 Екі елдің дипломатиялық қарым-қатынасы 2007 жылдың қараша айында орнатылды. Монаконың Сербияға аккредитациясы жоқ. Сербия Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген және Монакода құрметті консулдығын ұстайды. 2 маусым 1876 Монаконың Мадридте елшілігі бар. Испания Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген. 27 мамыр 1959 Монаконың Бернде елшілігі бар. Швейцария Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген. 26 шілде 2007 Екі елдің дипломатиялық қарым-қатынасы 2007 жылғы 26 шілдеде орнатылды. Монаконың Украинаға аккредитациясы жоқ. Украина Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген және Монакода құрметті консулдығын ұстайды. 21 қыркүйек 2007 Монаконың Лондонда елшілігі бар. Ұлыбритания Монакоға Париждегі елшілігі арқылы аккредиттелген.

Country Formal relations began on Notes7 July 2006 Andorra is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France. Monaco is accredited to Andorra from its embassy in Paris, France.2 October 1931 Belgium is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France. Monaco has an embassy in Brussels. Monaco participates in a number of European Union policies through its interaction with France. Monaco is in the EU's customs and VAT area, is a de facto member of the Schengen Area due to its open border with France and uses the euro as its sole currency.29 April 1873Formal relations were established in 1918. France has agreed to defend the independence and sovereignty of Monaco, while the Monegasque Government has agreed to exercise its sovereign rights in conformity with French interests. Since then, the relations between the sovereign states of France and Monaco have been further defined in the Treaty of 1945 and the Agreement of 1963. In 2002, Monaco renegotiated its 1918 treaty with France. In 2005, it was ratified by both parties and entered into force. The terms of the treaty upgrade France's representation in Monaco from Consulate General to that of an embassy; permit, for the first time, other countries to accredit ambassadors to Monaco; and formally recognize the succession scheme set out in the 1962 Constitution, which extends eligibility to the Prince's daughters and other family members. France has an embassy in Monte Carlo. Monaco has an embassy in Paris.16 October 1951 Germany is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France. Monaco has an embassy in Berlin.21 June 1875It is part of Monaco's generally accepted cultural and political history that Monaco and the Holy See have maintained a diplomatic friendship bound by the Catholic faith since the founding of the Principality. Article 9 of the Monegasque Constitution, dated 17 December 1962, and modified in 2002, establishes the Catholic religion as the official religion of the sovereign state, which is a Catholic constitutional monarchy ruled by the Catholic Grimaldi dynasty. According to the Annuario Pontificio, the official yearbook of the Holy See, Monaco has maintained a diplomatic representative to the Holy See with the rank of minister plenipotentiary since 1915. In 1982, following the July 1981 signing of a new convention between Monaco and the Holy See reaffirming the close Catholic friendship and diplomatic relations which exists between the Catholic Principality and the Holy See, the rank of Monaco's diplomatic legation was elevated from that of a ministerial rank diplomatic legation to that of an embassy, with Cesar Charles Solamito, being elevated from the rank of minister plenipotentiary to ambassador extraordinary and plenipotentiary in June 1982. Ambassador Solamito served as Monaco's first ambassador to the Holy See until 1997. In 1999, the position of ambassador of Monaco to the Holy See was assumed by Monegasque ambassador Jean Claude Michel. With respect to the Holy See, the Holy See has only maintained a diplomatic legation in Monaco since 2006. The appointment of a papal diplomatic representative to the Principality was subsequent to the revision of Monaco's treaty with France which was revised in 2002 and ratified in 2005. This revised treaty granted the Principality the sovereign prerogative of establishing formal diplomatic relations with other sovereign states at the highest diplomatic level, that of ambassador extraordinary and plenipotentiary—for the Holy See this means at the nunzorial level, i. e., that of an apostolic nunciature headed by an apostolic nuncio (apostolic nuncios normally hold the ecclesiastical rank of archbishop). The first, apostolic nuncio to represent the Holy See to Monaco, with residence and coterminous accreditation to the EU in Brussels, is Archbishop Andre Dupuy. Archbishop Dupuy presented his credentials to HSH Prince Albert II on 26 September 2006. The Holy See is accredited to Monaco from its apostolic nunciature in Paris. Monaco has an embassy to the Holy See based in Rome.25 April 1875See Italy–Monaco relations

Italy has an embassy in Monte Carlo. Monaco has an embassy in Rome.19 March 2008 Formal relations were established on 19 March 2008. Kosovo is accredited to Monaco from its embassy in Paris. Monaco does not have an accreditation to Kosovo.16 November 2010 Norway is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France and maintains an honorary consulate in Monaco. Monaco maintains an honorary consulate in Oslo.27 September 2007 Monaco has an honorary consulate in Warsaw. Poland is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France.13 November 2008 Monaco has an embassy in Lisbon. Portugal is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France.31 May 2007 Monaco and Russia had bilateral relations since 1858, when Russia and Monaco signed treaties and agreements of extradition of criminals, of mutual legal assistance, on recognition of civil status of natural persons and of medical aid. However diplomatic relations were suspended in 1917. Diplomatic relations were re established in April 2002. Monaco is accredited to Russia from its Ministry of Foreign Affairs based in Monaco and maintains honorary consulates in Moscow, Rostov on Don and in Saint Petersburg. Russia is accredited to Monaco from its embassy in Paris and maintains an honorary consulate in Monaco.12 July 2007 Both countries have established diplomatic relations in November 2007. Monaco does not have an accreditation to Serbia. Serbia is accredited to Monaco from its embassy in Paris and maintains an honorary consulate in Monaco.2 June 1876 Monaco has an embassy in Madrid. Spain is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France.27 May 1959 Monaco has an embassy in Bern. Switzerland is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France.26 July 2007 Both countries have established diplomatic relations 26 July 2007. Monaco does not have an accreditation to Ukraine. Ukraine is accredited to Monaco from its embassy in Paris and maintains an honorary consulate in Monaco.21 September 2007 Monaco has an embassy in London. United Kingdom is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France.

Океания

Ел Ресми қарым-қатынастар 2007 жылғы 3 мамырда басталды. Австралия Францияның Париж қаласындағы елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелген. Монаконың Мельбурн қаласында құрметті консулдығы бар. 22 қазан 2015 жыл Жаңа Зеландия Францияның Париж қаласындағы елшілігі арқылы Монакоға аккредиттелген.