Кіріспе

1804 жылы Атлантикада болған 2-ші санатты дауыл 1804 жылғы Жаңа Англия дауыл (Октябрь дауыл деп те аталады) - бұл қар жауған деп танылған тарихтағы алғашқы тропикалық циклон. 1804 жылы маусымның соңында болған ерекше дауыл АҚШ-тың солтүстік-шығысында қар, жаңбыр және күшті жел әкелді. АҚШ-тың шығыс жағалауына жақындағанға дейін, 4 қазанда Кариб теңізі арқылы өтіп, кейінірек Оңтүстік Каролина штатының Джорджтаун қаласының маңында пайда болды. 9 қазанның басында Вирджиния түбегінің маңындағы су тасқыны Жаңа Англияға қарай бұрылды. Көп ұзамай, дауылдың мол ылғалы Канаданың суық ауа ағынымен соқтығысып, нәтижесінде қысым градиенті тереңдейді және ішкі аймақтың күшеюіне әкеледі. Массачусетс штатының үстінде орналасқан кезде, ол экстратропикалық ауысудан өтіп, сағатына 175 км жылдамдыққа жетті. Канада теңіздеріне қарай жылжып, біртіндеп әлсіреп бара жатқанда, жауын-шашын тағы екі күн бойы жалғасты, содан кейін 11 қазанда қар дауылы басылды. Оның ерекше табиғатына байланысты, қатты қар жаууы мен қатты желдер Атлантиканың ортасындағы штаттардан Солтүстік Жаңа Англияға дейін созылып кеткен апатты жағдайға әкелді. Атлантиканың орта бөлігінде теңізде орташа залал болған, бірақ ішкі аймақта аз болған. Жаңа Англияда қатты жел көптеген шіркеулерге елеулі залал келтірді. Ал тұрғын үйлерге келтірілген зиянның көпшілігі елеусіз және ұзаққа созылмайтын. Мыңдаған ағаштар құлап, жолдар бұзылып, бүкіл аймақта ағаш өңдеу өнеркәсібіне қаржылық зиян келтірілді. Салқын ауа райы, қар жауып, қатты жел соққанда, жеміс бақтарындағы көптеген бұталар құлап, картоп өсірілімдері қатып қалды, ондаған қоралар қирап, жүзден астам мал өліп қалды. Жалпы, ауыл шаруашылығы, кеме қатынасы, ағаш және мал шаруашылығы саудалары дауылдан кейін қатты зардап шекті, ал құрылымдық зақым кең таралған, бірақ жалпы алғанда маңызды емес. Дауылдың ең ауыр зардаптары теңізде шоғырланды және дауылдың көпшілігіне әкелді. Желде бірнеше кеме жағаға ұшып, судың көтерілуі көптеген кемелерді батып кетті. Бірнеше кемежайлар қираған, содан кейін жергілікті кеме қатынасы бизнесіне зиян келтірілген. Қар мен жауын-шашынның жалпы мөлшері штаттар арасында айтарлықтай өзгерді, мұздатылған жауын-шашын мен Солтүстік-шығыстағы жауын-шашынды алған аймақтар арасында айқын шекаралар болды. Массачусетс штатының кейбір аудандарында жаңбыр жауды, ал Вермонт штатында қар жауды. Жалпы, дауыл теңізде 15 адамнан және бір адамнан өлімге әкелді, сондай-ақ кем дегенде 100 000 доллар (1804 АҚШ доллары) шығынға әкелді. 1804 жылғы дауыл, әдетте, 200 жыл бұрын 1635 жылғы Ұлы отарлау дауылдан бері АҚШ-тағы ең ауыр дауыл ретінде сипатталады, содан бері тек сирек қайталанатын бірнеше маңызды прецедент орнатылды. Бұл қар жауған алғашқы тропикалық циклон болды, оның алғашқы және кең көлемді жинақталуы Жаңа Англияда бұрын-соңды болмаған, сонымен қатар ерекше ауыр болды.

Метеорологиялық тарих

Үркіннің Жаңа Англияға жақындағанға дейінгі шығу тегі көбінесе белгісіз. 2006 жылы жүргізілген қазіргі заманғы зерттеу оның шығу тегін Пуэрто-Риконың солтүстігіне 1804 жылдың 4 қазанында іздестірді, ал хабарламалар сол күні Доминик пен Гвадалупадан өткенін көрсетті. Құрманғазының Америка Құрама Штаттарының шығыс жағалауына жақындап, Оңтүстік Каролинаға жақын жерлерден өткеніне дейін оның жағдайы туралы көп мәлімет жоқ еді. Ауа райы тарихшысы Дэвид Лудлум дауылдың күш-қуаты мен оның ерекше суық ортасы солтүстіктен келетін ауа ағынынан пайда болды деп қорытындылады. Ол сондай-ақ, дауыл Атлант жағалауына келгенге дейін оңтүстік Аппалачи тауларынан тропикалық емес қалыптасқан болуы мүмкін деп болжады, бірақ метеорологиялық жағдайларды, сипаттамаларды және уақытты ескере отырып, дауыл тропикалық шығу тегі деп бағаланды. Құрама Штаттар маңында бұзылыстың алғашқы дәлелі 8 қазанда Нью-Йорк штатының солтүстігінде жаңбыр жауған кезде байқалды, бұл дауылдың батыс шетінде, жақындап келе жатқан төменгі деңгейінен бұрын. Келесі күні таңертең Вирджиния мысық аймағы маңындағы құйықтың қозғалысы желдің күшеюімен және олардың бағытының өзгеруімен бірге болды; бастапқыда оңтүстік-батыста 3 күшпен (1805 жылы жасалған Бофорт шкаласы негізінде ретроактивті түрде бағаланды), кіретін дауылдың желдері тез батысқа, солтүстік-батысқа қарай бұрылды, ал түстен кейін 6 күшке дейін көтерілді. Тарихи деректерде дауылдың АҚШ-тың шығыс жағалауындағы қалған жолы туралы жазылған. 9 қазанда түскі уақытта Генри мысығының маңында "үркітті дауыл" болды, және тарихи құжаттар оның сол күні таңертең Чесапик шығанағына тез жеткенін растайды, батыстан солтүстікке қарай жел соғады. Нью-Йорктегі дауыл сол түстен кейін келіп жеткенде, бастапқыда оңтүстік-шығысқа қарай соққан, олар көп ұзамай солтүстік-солтүстік-батысқа қарай ауысты және атмосфералық қысымның тез төмендеуімен сәйкес келді, ол түстен кейін 977 мбар (28.87 дБ) деңгейіне жетті. Метеорологиялық станцияның барометрі түстен кейін көп уақыт сол жерде тұрса да, ауа температурасы сол уақытта тез төмендеді. Батыстан келген күшті жел ағыны құлақтың солтүстік бөлігінің шығысқа қарай жылдам қозғалуына ықпал етіп, дауылдың бағытын Солтүстік-шығысқа қарай Жаңа Англияға қарай бағыттады. Кешке қарай дауыл АҚШ-тың солтүстік-шығысын толықтай аралап өтті, онда дауыл көзі өткенін көрсетті. Массачусетс штатының үстінен 1 минут ішінде шамамен 175 км/сағ жылдамдықпен жел соғады, бұл Саффир-Симпсон дауыл желінің шкаласы бойынша 2-ші санаттағы дауылға тең. Дауылдың ең үлкен диаметрі оның ең үлкен нүктесінде деп есептелді. Түнде дауыл әлсіреп, тропикалық аймақтан тыс аймаққа айналды. Оның көзі солтүстікке қарай Канадаға қарай бұралып, бұрмаланды, содан кейін ол жоғары қысымды аймаққа тап болды;

Тиімділік және жазбалар

Бұл дауыл Нью-Англия мен Атлантиканың орта бөлігінде қатты жел, қар жауды. 1841 жылы болған дауыл мен 1963 жылы Гинни дауылымен бірге, солтүстік және орталық Мэн аймақтарында қар жауды. Қазан айындағы ерекше кең таралған және қатты қар 2011 жылы Нов-Англияда бірнеше фут төмен түскен Хэллоуин түнгі мейрамына дейін бірнеше рет, егер бұрын-соңды болмаған болса, көрінді. Сонымен қатар, қазіргі зерттеулер 1804 жылғы дауыл Жаңа Англияны оңтүстік-батыс желдерімен соққан жалғыз дауыл деп қорытындылады. Бостонда 9 қазанның түстен кейін қаланың "тарихына көрінбеген" деп сипатталған күшті желдер тіркелген. Сол кезде Король шіркеуінің шатыры бастапқы орнынан 200 фут (61 м) қашықтықта орналасқан, көрші үйге құлап, екі вагондарды қиратып тастады. Сондықтан оны қирату керек еді. Шал-шұңқырдың әсерінен бүкіл штатта ғимараттар қираған, көптеген кемежайлар қираған. Дайтон мен Милтон қалаларында бірнеше үй қираған, Глостерде дауыл кеме қатынасына әсер етті. Салемде күндіз шамамен бір жаңбыр жауды, ал кешке тағы бір жаңбыр жауды, бұл "бір уақытта бұрын-соңды болмаған жаңбыр". Басқа жерлерде де кемелер дауылдың күшті желдеріне көп жетістіксіз төтеп берді. Ханнаның капитаны Кохасетте суға батып, Мэри кемесі де жағаға шығып, бірақ соңғы кеме экипажы аман қалды. Кейп-Кодта "Протектор" "Хайленд Лайт" маңында ішкі теңізге ұшып, 100 000 доллар (1804 АҚШ доллары) тауар жоғалтып, бір адамның өліміне әкелді. Салем, Энн мысығы мен Марблхедке ондаған кемелер тоқтап, едәуір залал келтірді. Нью-Бедфорд порты тығыз жұмыс істегеніне қарамастан, кемелер мен қайықтар жоғалмайды. Абингтон қаласында дауыл тек кеме қатынасы саласына ғана әсер етпей, сонымен қатар емен мен қарағай ормандарына да қатты залал келтірді. Жапырақ үйінділері қираған. және бірнеше өлім тіркелді. Осыған ұқсас жағдайлар 2012 жылы Сэнди даулымен болған, оның траекториясы 1804 жылғы қарлы дауылмен салыстырмалы, бірақ ол құрлыққа жеткен кезде экстратропикалық болған. Бұл дауыл 1841 жылы болған дауылға дейін тропикалық циклоннан басталған қардың алғашқы белгілі оқиғасы болды. Сол уақыттан бері тропикалық циклонның салдарынан тағы бір ғана расталған қар жауған оқиға болды, ол әлі де тропикалық деп саналады, ол 1963 жылы Гинни дауылынан туындап, Мэнде қар жиналды. Сонымен қатар, дауылдың ауа райы ерекшеліктері дәстүрлі түсінікке қайшы келген. Жел оңтүстік-батысқа қарай соғады, солтүстік-шығыс дауылдары сол бағытта жел соғады; әдетте оңтүстік-шығыс желдері болады. Сонымен қатар, ол ішкі аймақта күшейген екі жүйенің бірі болды, екіншісі 1869 жылғы Саксби Гейл.