Кіріспе
Англияның оңтүстігіндегі өзен – Авон өзені. Ол Уилтширде басталып, Солсбери қаласы арқылы ағып, содан кейін Батыс Гэмпширге жетіп, Крайстчерч порты арқылы Англия арнасына құяды. Оны Ұлыбританиядағы басқа Авон өзендерінен ажырату үшін кейде Солсбери Эйвон немесе Гэмпшир Эйвон деп атайды. Бұл өзенде анкерлік мұз құбылысы байқалған Ұлыбританиядағы өзендердің бірі. Авон өзенінде Ұлыбританиядағы басқа өзендерге қарағанда балық түрлерінің саны көп деп саналады. Өзен аңғарының көп бөлігін ұзақ жылдар бойы пайдаланылған жайылымдар мен егістік алқаптар алып жатыр. Жер иелеріне осылар әкелген байлықты он ірі, заңмен қорғалатын саябақтары бар үйлер көрсетеді. Өзеннің екі жағасында көптеген тарихқа дейінгі орындар мен кең "ландшафттар" орналасқан, олардың ішіндегі ең ірісі – Стоунхендж, Эйвбери және олармен байланысты жерлердің Дүниежүзілік мұра аймағы, одан кейін Ескі Сарум төбелік бекінісі және Торнхэм Даунның тарихқа дейінгі және ортағасырлық ландшафты.
The River Avon ('/eɪ//v//ən/) is in the south of England, rising in Wiltshire, flowing through that county's city of Salisbury and then west Hampshire, before reaching the English Channel through Christchurch Harbour in the Bournemouth, Christchurch and Poole conurbation of Dorset. It is sometimes known as the Salisbury Avon or the Hampshire Avon to distinguish it from namesakes across Great Britain. It is one of the rivers in Britain in which the phenomenon of anchor ice has been observed. The Avon is thought to contain more species of fish than any other river in Britain. Long farmed pastures and planted, arable fields line much of the valley; an indication of the wealth these brought to landowners is in ten large listed houses with statutorily recognised and protected parks. Many prehistoric sites and broader "landscapes" are found on either side of the river, the largest being the World Heritage Site zone of Stonehenge, Avebury and Associated Sites, followed by the Old Sarum knoll fortification and the Thornham Down prehistoric and medieval landscape.
Этимология
Өзеннің атауы таутология болып табылады: Авон – протобритон тілінде "өзен" деген мағынаны білдіретін сөз.
Курс
Авон өзені екі жеке су арнасынан басталады. Батыс тармағы Девизес шығысынан басталып, Пьюси аңғарын суландырады және Бишопс Каннингс аймағында бастау алатын, Этчилхамптоннан оңтүстікке қарай ағып, Патни арқылы өтетін Этчилхамптон суымен қосылады. Шығыс тармағы Пьюсидің шығысындағы Истон Роялдан басталып, Алтон Приорста бастау алатын және Вудборо мен Солтүстік Ньютон арқылы оңтүстікке ағатын Вудборо ағысымен бірігеді. Екі тармақ Упавонда қосылады. Өзеннің кейбір бөліктерін түзу үшін каналдар қазылды, оның ішінде Солсбериден төмендегі Бритфорд ауданы арқылы; Лонгфорд қамалының жанында осы бөлігінде бір шлюз сақталған, ол 18-ші ғасырдың басында су тасқынынан зақымданғаннан кейін көп ұзамай кірпіштен қайта салынған.
Жол
Авон өзенінің жағалау жолы Солсбери мен Крайстчерч қалалары арасында өзен бойымен созылады.
Жол жүру құқығы
Солсбериге дейін заңды түрде өтуді көздеген каноэшілер өздерінің пайдасына 1644 жылғы Навигациялық заңды қолдануға тырысты. Алайда, Заңды іске асыру үшін қажетті жұмыстар жүргізілді, олардың көп бөлігі аяқталмады, сондықтан бұл құқық даулы болып табылады. Жеткізу жауапкершілігі Ходжес, Беннетт және Деннет аттарынан жеке кәсіпкерлерге берілді, олар осы жерлер арасындағы каналды салуды қаржыландыруға міндетті болды. Оларға инвестицияларын 10% пайызбен қайтаруға рұқсат берілді және 1684 және 1685 жылдарғы үшжақты келісімдерде көрсетілгендей, толық коммерциялық пайда алуға құқықтары болды. 1699 жылғы 31 қаңтардағы Парламент журналында Ибсли және Фордингбриджтің жер иелері, тұрғындары және азаматтары 1664 жылғы Заңға сәйкес келе алмайтындарын және болашақта да келе алмайтындарын Парламентке жеткізген петиция жазылған. Парламент олардың жағын алды және заңға қатысты өз пікірін білдірді. Патшалық бекітудің болмауы салдарынан, жол құқығы туралы заң бұл мәселеде нақтылықты қамтамасыз етпейді, бірақ Авон өзенін каналға айналдыру жұмыстары ешқашан жүзеге аспағандықтан, Заңның күшін жойту мүмкіндігін күшейтеді. 1737 және 1772 жылдары сотқа шағымдар түсті, бірақ олар (баржа иелеріне тиесілі болуға тиіс) деп мәлімделген, бірақ пайдаланылмаған құқықты күшіне енгізу мақсатында болды.
Тағайындаулар
1993 жылы Хэмпширдегі Эйвон аңғары, Биктон (Фордингбриджтен төмен ағысқа қарай) мен Крайстчерч аралығында, ерекше ғылыми маңызы бар аумақ (SSSI) деп жарияланды. 1996 жылы өзеннің дерлік барлық бөлігі, Патниден (Уилтшир) бастап Крайстчерчке дейін, сондай-ақ оның салалары – Уилли, Наддер, Борн және Докенс Уотер өзендері Авон өзені жүйесі SSSI ретінде жарияланды.
2000-шы жылдардағы табиғатты қорғау бастамалары
STREAM деп аталатын төрт жылдық жоба 2005 жылдың қыркүйегінде басталды. Бұл 1 миллион фунт стерлингтік жоба судағы құс аяғы, Атлантикалық лосось, өзен лампреясы, теңіз лампреясы, бұқа балық, Десмуленнің бұрылма шаяны, гадвал және Cygnus columbianus (Бервиктің аққуы) сияқты түрлердің тіршілік ортасына пайда келтіру үшін жоспарланған. 2006-2010 жылдар аралығында "Тірі өзен" деп аталған серіктес жоба жүзеге асырылды, оның мақсаты – жақсы қолжетімділік пен демалыс ұйымдастыру, сондай-ақ биоәртүрлілікті қолдау болды. Бұл екі жоба да 2009 жылғы Thiess халықаралық өзен сыйлығына үміткерлердің ішінен іріктелді, Қытайдағы Сары өзен, Канададағы Симко көлі, Гватемаладағы Полочич бассейні және АҚШ-тағы Төменгі Оуэнс өзені сынды төрт жобамен бәсекелесті. 2009 жылғы сыйлық Симко көліне табысталды.