Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Clarkson v R, [1986] 1 S. C. R. 383 - Канаданың Жоғарғы Сотының Канада Құқықтар және бостандықтар туралы хартиясының 10 бөліміндегі (b) тармағына сәйкес адвокатты ұстап алу және оқыту құқығы туралы шешім. Сотта сотталушының адвокатты тарту және оған нұсқау беру құқығынан бас тартуы үшін, олар айқын және анық болуы керек, ал айыпталушы бас тартудың салдарын білуі керек деп шешті.
Clarkson v R, [1986] 1 S. C. R. 383 is a leading Supreme Court of Canada decision on the right to retain and instruct counsel under section 10(b) of the Canadian Charter of Rights and Freedoms. The Court held that in order for an accused to waive their right to retain and instruct counsel, they must be clear and unequivocal, and the accused must be aware of the consequences of the waiver.
Өмірбаян
1982 жылдың 8 желтоқсанында Лана Луиза Кларксон мас күйінде әпкесіне күйеуінің атылып өлтірілгенін хабарлау үшін телефон соғыпты. Отбасының бірнеше мүшесі Кларксонды истерикалық күйде тауып алды. Күйеуі қонақ бөлмеде, бас жағында оқпен жараланған күйі отырды. Полиция келген кезде, олар Кларксонды тұтқындады, оған адвокатты ұстап алуға құқығы бар екенін айтты, содан кейін оны мистер Кларксонды өлтіргені үшін айыптап отырды. Кларксонның әпкесі Лорна Эстимен бірге ауруханаға жеткізілді. Жол бойында полиция Кларксонның әпкесін бірнеше рет айыптап сөйлегенін естіді. Кейін полиция Кларксонды полиция бөлімшесіне алып барып, оның құқықтары туралы тағы да хабардар етті. Алайда ол заңгермен байланыс жасаудан бас тартты. Тергеу кезінде Эсти болған және Кларксонның жауап беруіне кедергі келтіруге бірнеше рет тырысқан және оның адвокатты алуына талап еткен. Дегенмен, Кларксон бірнеше айыптау мәлімдемелерін жасады. Сотта бұл мәлімдемелер Хартияның 10 (b) бөліміне қайшы келіп, 24 (2) бөліміне сәйкес жоққа шығарылды. Апелляциялық шағымда шешімнің күші жойылып, Кларксон айыпты деп танылды. Жоғарғы Сотта полиция 10 баптың б) тармақшасында көрсетілген құқықтарды бұзды ма, егер бұлай болса, онда 24 баптың 2) тармақшасында көрсетілген мәлімдемелерді алып тастау керек пе деген мәселе қаралды.
On December 8, 1982, Lana Louise Clarkson, in an intoxicated state, called to her sister to tell her that her husband, Mr. Clarkson, had been shot. Several members of the family came over to find Clarkson in a hysterical state. Her husband was in the living room slumped in a chair with a bullet hole in his head. When the police arrived, they arrested Clarkson, informed her of her right to retain and instruct counsel, and then charged her with the murder of Mr. Clarkson. Clarkson was taken to the hospital along with her aunt, Lorna Estey. Along the way, the police overheard Clarkson make several inculpatory statements to her aunt. Afterwards, the police took Clarkson to the station where she was informed of her rights again. However, she refused to contact a lawyer. During interrogation, Estey was present and made several attempts to stop Clarkson from answering and insisted that she get a lawyer. Nevertheless, Clarkson made several incriminating statements. At trial, the court found that the statements were made in violation of section 10(b) and excluded under section 24(2) of the Charter. On appeal, the decision was overturned, and Clarkson was convicted. The issue before the Supreme Court was whether the police violated her rights under section 10(b) and if so whether the statements should be excluded under section 24(2).
Соттың пікірі
Сотталғандардың басым көпшілігі үшін жазған судья Уилсон сот төрешісінің дұрыс деген пікірін білдірді және Кларксонды ақтауға тиіс. Вильсон заңгерге жүгіну құқығынан бас тартудың жарамды болуы үшін, "осы құқықтан бас тартудың салдарын шын мәнінде бағалауға негізделуі керектігін" атап өтті. Ол бұл құқықтың мақсаты - айыпталушыны әділ сотқа тарту. Ол айыпты адамның өз құқықтарын дұрыс бас тарту үшін "сұғыныстылық сынағын" қанағаттандыруы керектігін ұсынды. Факті бойынша, Кларксонның мас болғандықтан, оның бас тартуының салдарын толық түсінбейтіндігі дәлелденді. Полиция тергеу кезінде 10 (b) тармақты бұзды, ал 24 (2) бап бойынша олардың мәлімдемесін алып тастау керек.
Justice Wilson, writing for the majority, held that the trial judge was correct, and that Clarkson should be acquitted. Wilson noted that in order for a waiver of right to counsel to be valid, it "must be premised on a true appreciation of the consequences of giving up that right." She identified the purpose of the right is to ensure that the accused will be treated fairly. She proposed that an accused must satisfy an "awareness of the consequences test" to properly waive their rights. On the facts, there was evidence that due to her intoxication, Clarkson was not entirely aware of the consequences of her waiver. The police, in their questioning, violated 10(b) and the statements should be excluded under section 24(2).