Кіріспе
Индианаполис 500 жарысының 83-ші жарысы Индианаполис моторлы жүріс жолында 1999 жылы 30 мамырда Индиана штатының Спидвей қаласында өтті. Жарыс Инди-рейсинг лигасы тарапынан бекітілді және 1999 жылғы Pep Boys Инди-рейсинг лигасының маусымның бөлігі болды. IRL чемпионы Кенни Брек 8-ші орынды иеленіп, Инди 500-де жеңіске жеткен алғашқы швед жүргізушісі болды. Инди машинасының ардагері Робби Гордон, Менард командасының жүргізушісі, 164-ші айналымда ескерту кезінде боксқа шықты, ол соңғы 36 айналымда отынды созып алуды көздеді. Гордон 174 айналымда алдыңғы орынға шықты және ыңғайлы басымдыққа ие болды. Алайда, Гордонның жетекшілігі азая бастады, өйткені ол отынды үнемдеуге мәжбүр болды. Екі айналым қалғанда ол екінші орынды иеленген Кенни Брекке екі секундқа жетпей алдыға шықты. Төртінші бұрыштан шыққанда ақ жалауды (бір айналымға белгі беру) қабылдап, Гордонның көлігі шыбылып, оның жанармай қоры бітті. Кенни Брек соңғы бір айналымнан кейін көш бастап, автокөлік иесі А. Дж. Фойттың атынан жеңіске жетті. Жарыс жеңісі ұзақ күткен "бесінші" Инди 500 жеңісін білдірді А. Дж. Фойт, ол бұрын төрт рет рекордтық жеңіс жеңіп алған еді (1961, 1964, 1967, 1977). Бұл сонымен қатар A. J. Foyt Enterprises үшін ең сәтті жарыстардың бірі болды, жеңімпаз Брек, үшінші орынды команда машиналары Билли Боат, ал алтыншы орынды Робби Буль алды. Артист және екі мәрте "Инди 500" жеңімпазы Арий Люендик жарыстың соңында зейнетке шығуын мәлімдеді. Ол бірінші орынды иеленіп, бірінші таймның басым бөлігінде маңызды рөл атқарды. Алайда, 63 айналымнан кейін ол артқа қарай жүгіріп бара жатқанда, жолға түсіп кетті. Кейінірек Люендик зейнетке шығу жоспарын қайтарып, 2001-2003 жылдары Индиге қысқа уақытқа оралды. 2023 жылы бұл Goodyear шиналарының 29-шы және соңғы Инди жеңісінің белгісі болып табылады және 33 стартер әлі де тірі ең көне Индианаполис 500 ретінде тұр.
The 83rd Indianapolis 500 was held at the Indianapolis Motor Speedway in Speedway, Indiana, on Sunday, May 30, 1999. The race was sanctioned by the Indy Racing League, and was part of the 1999 Pep Boys Indy Racing League season. Defending IRL champion Kenny Bräck started 8th and became the first Swedish driver to win the Indy 500. Indy car veteran Robby Gordon, driving for Team Menard, pitted during a caution on lap 164, looking to stretch his fuel over the final 36 laps. Gordon shuffled to front on lap 174, and pulled out to a comfortable lead. In the waning laps however, Gordon's lead began to dwindle, as he was forced to save fuel. With two laps to go, he led second place Kenny Bräck by just under two seconds. Coming out of turn four to receive the white flag (the signal for one lap to go), Gordon's car sputtered and he ran out fuel. Kenny Bräck took the lead with just over one lap to go and won for car owner A. J. Foyt. The race victory represented the long awaited "fifth" Indy 500 win for A. J. Foyt, who had previously won a record four times as a driver (1961, 1964, 1967, 1977). It was also one of the most successful races for A. J. Foyt Enterprises, with Bräck the winner, and team cars Billy Boat third, and Robbie Buhl sixth. Popular veteran and two time Indy 500 winner Arie Luyendyk announced his plans to retire at the end of the event. He won the pole position and was a factor most of the first half. After leading 63 laps, however, he crashed while leading after he tangled with a backmarker. Luyendyk would later retract his retirement plans, and made a brief return to Indy from 2001–2003. As of 2023, this stands as the 29th and final Indy victory for Goodyear tires and stands as the oldest Indianapolis 500 with all 33 starters still living.
CART-тен бөлінуді жалғастыру
IRL/CART-тың бөлінуі төртінші жылы жалғасты. Үшінші жыл қатарынан CART сериясының ірі командалары Индианаполиске қатыспады. CART сериясы Сент-Луиске жақын Gateway-дегі Motorola 300-де Memorial Day демалыс күнінің сенбісінде жарысты. Алайда 1999 жылғы жарыс CART командаларының қалмауының соңғы жылы болды. 2000 жылы Ганасси қайта оралды, ал келесі жылдары басқалары да қайта оралды. Екі тұрақты CART жүргізушісі Gateway және Индиде бір демалыс күндері жарысуға тырысты. Робби Гордон, CART-те өзінің командасын толық уақыт жүргізген, Gateway-те өткен CART-тің сенбілік жарысына да, жексенбідегі Индианаполис 500-ге де қатысты. Гордонның толық уақытты IRL командасы Джон Менардпен байланысы бәсекеге қабілетті Инди 500-ге қатысуға маңызды болды. Сондай-ақ, ашық дөңгелекті "қос міндет" ардагер Роберто Мореноға ұнады. Морено 1996 жылдан бері CART-те үнемі жарысып келеді, ал 1986 жылы Индиде жарысқа шықты. Уолт Дисней әлемінде IRL ашылу ойынын өткізіп алғаннан кейін, Морено 1999 жылы Феникс, Шарлотта (жойылды) және Truscelli Racing-пен Инди 500-де IRL жарыстарында жарысты. Сонымен қатар, Мореноны мамыр айының басында PacWest Racing CART-те жарақат алған Марк Бланделлдің орнын толтыру үшін алды және олар үшін сегіз турда жарысты. Осылайша, Морено күтпеген екі реттік демалыс күнін өткізді. Содан кейін Морено келесі алты CART жарысына жарақат алған Кристиан Фиттипальдидің орнын толтыру үшін Ньюман Хаас жарысына жұмысқа қабылданды. Екеуі де 1999 жылғы маусымда IRL-де жарысқа шықпады.
Қос міндет
Үшінші рет "Инди/Шарлотта" "Екі еселік" жарысына қатысуға тырысқан жүргізуші. 1999 жылы NASCAR-ға толық уақыт ауысқан Тони Стюарт та Индиде автокөлікке қатысты. Оның тұрақты депоны "Home Depot" және оның машина иесі Джо Гиббстің қолдауымен Стюарт бір күнде 1100 шақырымды аяқтаған алғашқы жүргізуші болуға тырысты. Джон Андретти (1994) мен Робби Гордонның (1997) бұрынғы сынақтарында екі жүргізуші де толық қашықтықты аяқтаған жоқ. Ол екі жарысты да аяқтап, осы жарыста тоғызыншы, Шарлотта төртінші орынды иеленді.
Команда мен жүргізушілердің ауысуы
Менард командасы 1997 жылғы маусым чемпионы Тони Стюарт NASCAR-ға кеткен кезде ең үлкен маусымды көрді. Грег Рей бос орынға тағайындалды. Роби Буль де Менардтан шығып, Инди үшін Фойт Ресингке қосылды. "Тредвей" жарысында Арий Люендик өзінің соңғы жарысына қатысты.
Ережелер өзгерісі
Шасси мен қозғалтқыш ережелері 1998 жылдан бері өзгермеген. Барлық жарыстарда 4,0 литрлік, әдеттегідей сорғыш қозғалтқыштар қолданылды, айналым шектері 10 300 айналым/мин. Бұл 1997 жылы енгізілген бірінші буын IRL шассиін пайдаланудың соңғы жылы болды. 1999 жылы жолдың жылдамдық шегі 80 миль/сағ. дейін төмендетілді. 1992-1998 жылдар аралығында жылдамдық 100 миль/сағатта болды. Жарысқа дейін дөңгелектерді байлау керек болды, сонда жарыстар кезінде дөңгелектердің ұшып кетуіне жол берілмеді және көрермендер мен жүргізушілерді жарақаттауға мүмкіндік болды. Ал тағы сегіз адам (екісі бала) трибуналарға құлаған үйіндіден жарақат алды. 61-ші айналымда Стен Уоттлс төртінші бұрылыста құлап, оң жақ дөңгелектерінің екеуін де кесіп тастады. Джон Полдың кіші ұшағы дөңгелектердің біріне соғылып, трибунаға құлап түседі. Куәгерлердің айтуынша, дөңгелектің ілгегі орындықтарға ұшып түскен. Оқиға Индианаполис автокөлік айлағының жаттығулар басталар алдында екі апта бұрын орын алды. 1999 жылдың 10 мамырында Sports Illustrated журналының басылымында Эд Хинтон қайғылы оқиға туралы мақала жазып, автоспорттағы қауіпсіздік тақырыбы туралы әңгімеледі. Журналдың Нью-Йорктегі редакторлары Журнал шығарылғаннан кейінгі аптада IMS / IRL президенті Тони Джордж мақала мен фотосуретке қатты наразылығын білдіріп, оның сезімсіз және орынсыз екенін айтып, Хинтонға 1999 жылғы Индианаполис 500-ге және болашақ жарыстарға қатысуға рұқсат берілмейтінін мәлімдеді. 1999 жылы жарыстың жексенбісінде Индианаполис қаласында COPS-тың үш сериясы түсірілді. 500-ші фестиваль парадтың бейнесі көрсетілді, сондай-ақ жарыстың алдындағы күндері жолдың сыртындағы полиция әрекеті көрсетілді. Маусымнан тыс уақытта 1957 жылдан бері негізгі жол бойында тұрған болат және шыныдан жасалған бақылау мұнарасы жаңа Пагода құрылысына жол ашу үшін ішінара бөлшектеліп тасталды. Жарыс басшыларын орналастыру үшін ескі мұнараның уақыт пен ұпай жинауға арналған едені сақталып қалды, бірақ жоғарғы қабаттар бұзылған болатын. Жаңа Пагоданың құрылымы мен лифт шахталары орнатылған, бірақ ол 2000 жылға дейін аяқталмады. Пагода жағының оңтүстігіндегі Tower Terrace трибуналары да Formula One гараждарына арналған аумақты тазарту үшін бұзылған. Бұл жерде уақытша трибуналар орнатылды, ал гараждар 2000 жылғы жарысқа дайын болады.
In the week following the magazine's release, IMS/IRL president Tony George issued a letter stating his extreme displeasure with the article and the photo, describing that it was insensitive and inappropriate, and declared that Hinton was to be denied credentials to the 1999 Indianapolis 500 and future events at the track. Three episodes of COPS were filmed in the city of Indianapolis during race weekend of 1999. Footage of the 500 Festival Parade was shown, as well as police action outside the track the days leading up to the race. During the offseason, the steel and glass Master Control Tower, which had stood along the mainstretch since 1957, had been partially dismantled in order to make way for construction of the new Pagoda. The timing and scoring floor from the old tower was left intact to house the race officials, but the upper floors were already demolished. The framework and elevator shafts for the new Pagoda had been erected, but it would not be completed until 2000. The Tower Terrace grandstands south of the Pagoda side had also been demolished, in order to clear the area for the new Formula One garages. Temporary bleachers were installed in that location, and the garages would be complete in time for the 2000 race.