Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Лимонад шырыны, лимонад жидегі немесе лимонад жидегі деп те аталатын Rhus integrifolia бұтасының түрі - бұтадан кіші ағашты құрайды. Ол Трансверс және Пенинсулярлік тау жоталарында және Оңтүстік Калифорнияның Оңтүстік жағалауы аймақтарында өседі. Бұл Санта-Барбара округі мен Норманд аралдарынан Сан-Диего округіне дейін және Бая-Калифорнияның солтүстік-орталық Тынық мұхит жағалауына және оның Седрос аралы сияқты оффшорлық аралдарына дейін созылады. Ол биіктікте, кең өсіп тұрған формада және шапарраль өсімдіктер қауымдастығының мүшесі, көбінесе каньондарда және Rhus integrifolia-ның биіктіктерінен төменгі солтүстікке қарай жатқан беткейлерде кездеседі.
Species of shrub
Rhus integrifolia, also known as lemonade sumac, lemonade berry, or lemonadeberry, is a shrub to small tree. It is native to the Transverse and Peninsular Ranges and the South Coast regions of Southern California. This extends from Santa Barbara County and the Channel Islands to San Diego County and extending into north central Pacific coastal Baja California and its offshore islands such as Cedros Island. It is in height, with a sprawling form, and is a member of the chaparral plant community often found in canyons and on north facing slopes below elevations of Rhus integrifolia often hybridizes with Rhus ovata.
Сипаттама
Rhus integrifolia жапырақтары қарапайым (көптеген түрлері үш жапырақты тұқымда ерекше), кезектесіп, мәңгі жасыл және былғары, қызғылт бұтақтарда ені екіден төрт сантиметрге дейін; жапырақтың ұзындығы бестен жеті сантиметрге дейін. Жапырақтары тісті, үстіңгі жағы - шымшықтай, төменгі жағы - ақшыл түсті. Ақпаннан мамырға дейін гүлдері кішкентай, бір-біріне жақын орналасқан, екі жынысты немесе пішінді болуы мүмкін. Бұл иіс шығатын гүлдер радиалды симметриялы, бес жасыл сепальді, бес ақтан қызғылт қызғылт түсті жапырақшалы және бес тұқымдық гүлдер. Кішкентай гүлдерінің ені 6 миллиметр. Жұмыртқалық жоғары және әдетте бір жұмыртқадан тұрады; гәрі пистиллдік гүлдерде тұқымшалар кішкентай және тұқымсыз. Rhus integrifolia тұқымдасының піскен жемісі жабысқақ, қызғылт түсті, түкпен қапталған, диаметрі шамамен жеті-он миллиметр. Эллипстік жемісі сабақтарының ұшында тығыз шоғырлар болады. Жас өсімдіктерде қызғылт түсті тегіс қабық пайда болады, ал толысқанда олар жарылып, тіпті қабыршақты, сұрғылт қабықпен, оның астында тегіс қызыл қабық пайда болады. Қалқандары қатты және иілгіш, ал қызғылт түстес бұтақшаларының ұштары ұсақ және тік. Өсімдіктің түбінен көбінесе көп бұтақты тармақталған құрылым пайда болады. Ересекті өсімдік үлкен және қалың болады.
Rhus integrifolia leaves are simple (unusual in a genus where most species are trifoliate), alternating, evergreen and leathery, ranging from two to four centimeters wide on reddish twigs; length of leaves is five to seven centimeters. Leaves are toothed with a waxy smooth appearance above and a paler tone below. The flowers which appear from February to May are small, clustered closely together, and may be either bisexual or pistillate. These fragrant flowers exhibit radial symmetry with five green sepals, five white to rosy pink petals, and five stamens. The small flowers are only six millimeters across. The ovary is superior and usually has a single ovule; although in pistillate flowers, the stamens are small and infertile. The mature fruit of Rhus integrifolia is sticky, reddish, covered with hairs, and about seven to ten millimeters in diameter. The elliptical fruit presents tight clusters at the very ends of twigs. Young plants manifest smooth reddish bark, while more mature individuals have cracked, even scaly, grayish bark with the smooth red bark displayed underneath. Twigs are rather stout and flexible, and reddish bud ends are diminutive and pointed. There is often a multi furcate branching structure from the base of the plant. A mature plant is large and thicket like with a sprawling arrangement.
Экология
Лимонадты жидек өсімдігі Оңтүстік Калифорния мен Баха Калифорнияның солтүстік жағалауындағы солтүстік және шығысқа қараған беткейлер мен каньондық едендерде кездеседі; алайда, бір колония тіпті солтүстікке қарай Санта-Круз округіне дейін байқалды. Лимонад жидегі шапарральды және жағалаудағы сальвия шөптесін қауымдастықтарда кездеседі. Бұл өсімдік жақсы сусатылған топырақта өсіп, ыстық пен желге төзімді. Бұл өсімдік құмды және орташа балшықты топыраққа төзімді, тіпті қоректік заттар жетіспейтін топырақта да өседі. Бұл өсімдік кішкене қышқылдан кішкене сілтілі топыраққа дейін төзімді, солтүстікке және шығысқа қарай қарайтын беткейлерде көлеңкелі, ылғалды жағдайлар кең таралған. Көбейту тұқым немесе тамырша арқылы жүргізіледі. Құстар түрлерінің жемісі жемістерді жақсы көреді және олар ірі таратылым ретінде әрекет етеді. Лимонад жидегі суыққа төзімді емес, бірақ олардың аумағы бір-бірімен жапсарласқан Калифорния мен Мексиканың етегінде суыққа төзімді Rhus ovata (шуар бұтасы) гибридтейді.
The lemonade berry plant is found on north and east facing slopes and canyon floors in coastal areas of southern California and northern Baja California; however, one colony has even been observed as far north as Santa Cruz County. The lemonade berry occurs in both chaparral and coastal sage scrub communities. This plant thrives on well drained soils and endures heat and windy conditions well. The species tolerates sandy as well as medium loam soils, and it can even thrive in nutrient deficient soil. This plant tolerates mildly acid to mildly alkaline soils, and is common on north and east facing slopes with where shady, moist conditions are prevalent. Propagation is by seed or by rhizome. Bird species enjoy the fruits and act as a major disperser. Lemonade berry is not frost tolerant, but will hybridize with the frost tolerant Rhus ovata (sugarbush) in the foothills of California and Mexico where their ranges overlap.
Қолданылуы
Бұл тұқымға жататын көптеген өсімдіктер улы болып саналады, дегенмен кейбір есептерде бұл түрдің жидектерін лимонад дәмді сусындар жасауға қолдануға болатыны айтылған (осыдан оның жалпы атауы). Аллергиялық реакциялар кейбір тұқымдардың шырынымен терімен байланыста болғаннан да пайда болуы мүмкін. Лимонадты жидектің жапырақтарында танин көп. Бұл түр әрқашан жасыл болса да, күзде жапырақтар құлайды, бұл кезде құлаған жапырақтарды қоңыр бояу немесе мортент ретінде қолдануға болады. Лимонад жидегінің тұқымынан май алуға болады; сонымен қатар, бұл май тұрақтай қалдырылған кезде сұйықтық консистенциясына ие болады. Мұнайдан шамдар жасалып, олар қатты иіскейді, бірақ жарық береді. Ежелгі өсімдіктердің ағашы тығыз және қатты, сондықтан отынға арналған отқа өте бағалы.
Many plants within this genus are considered toxic, although some reports indicate the berries of this species can be used to make lemonade flavored drinks (hence its common name). Allergic reactions may also result from skin contact with sap from some of the genera. Lemonade berry leaves are rich in tannins. Even though the species is evergreen, there is some leaf fall in autumn, at which time the fallen leaves may be used as a brown dye or mordant. An oil can be extracted from lemonade berry seeds; moreover, this oil achieves a tallow consistency when left to stand. Thereafter the oil can be employed to manufacture candles, which burn brightly, albeit emitting a pungent scent. The wood of mature plants is dense and hard, making it prized for wood burning fireplace kindling.
Өсіру
Rhus integrifolia сонымен қатар ландшафт бұтасы ретінде де қолданылуы мүмкін және қоршау мен эспалиерге жарамды. Өсімдік мұздауға бейім, бірақ көбінесе өсімдік қысқы суықтан өлгеннен кейін жазға дейін қайта өседі. Өсу әдеті баяу немесе орташа және бау-бақша өсімдігі ретінде бұл түр елендерге өте төзімді, құстарға нектар және жеміс, көбелектерге нектар береді. Оның мәдени талаптары табиғи ортаны едәуір сумен және аз жазғы сумен көшіреді.
Rhus integrifolia can also be used as a landscape shrub and is suitable for hedging and espalier. The plant is vulnerable to frost, but often the plant will regrow by summer, after it appears to have died from cold. The growth habit is slow to moderate and, as a garden plant, this species is quite resistant to deer, and supplies nectar and fruit for birds and nectar for butterflies. Its cultural requirements mimic its natural environment with ample drainage and little summer water.