Кіріспе

Нгуен Фук Нгуен (福源; 16 тамыз 1563 - 19 қараша 1635) - 1613-1635 жылдары Фу Сюань (қазіргі Хуэ) қаласынан Оңтүстік Вьетнамды басқарған ертедегі Нгуен лорды. Нгуен билігі кезінде қазіргі Сайгон қаласында қала құрылды. Кейіннен Ханойдағы соттың алдындағы құрмет көрсетуден бас тартуы Тринь Нгуен соғысын тудырды.

Өмірбаян

Нгуен Фук Нгуен Нгуеннің алтыншы ұлы. Әкесі қайтыс болғаннан кейін Нгуен Фук Нгуен Вьетнамның оңтүстік провинцияларының билігін қолға алды. Ол әкесі ұстаған саясатты жалғастырды. Ол Ханойдағы соттың билігіне мойынсұнудан бас тартты. Әкесі сияқты ол Вунг атағын алмады, бірақ өзін Нхон Куок Конг деп атады (түсті провинциялардың герцогы).

Сыртқы сауданы ынталандыру

1615 жылы Нгуен Фук Нгуен португал саудагерлеріне Файфода (қазіргі Hội An) сауда бекеті құруға рұқсат берді. Нгуендер португалдардан еуропалық озық қаруларды сатып ала бастады және еуропалық кемелердің құрылысын біраз үйренді. Бұл оларға кейінгі жылдары зор көмек бола алады. Уақыт өте келе Файфо Тынық мұхиттың оңтүстік-батысындағы ірі сауда портына айналды, онда аймақтағы саудагерлер тауарлар сатып алуға және сатуға келді. Қытай, жапон, еуропалықтар мен Оңтүстік Азиядан келгендер Файфоға сауда-саттыққа келіп жатты. Бастапқыда жердің өзінде жоғары құнды өнімдер болмаған, алайда кейін Нгуен иелері шетелге экспорттау үшін тауар өндіруді мақсат еткен түрлі қант шаңырағы мен мылға плантацияларын құрды. Жапониядан саудагерлер Вьетнамға дейін келді, өйткені Мин және Маньчжу императорлары Жапониямен сауда жасауға тыйым салды. Жапондықтар қытайлық жібек пен керамикаға ие болу үшін Файфоға келу керек болды. Жапондық саудагерлер жыл сайынғы сапалы жібек өнімдерін бірнеше ай бұрын сатып алатын. Жергілікті жібек бағасы да Жапония нарығындағы кез келген өзгерістерді көрсетті. Керісінше, Джан Тронг алтын мен мыс сияқты бағалы металдардың жетіспеушілігін бастан кешірді, сондықтан Нгуен иелері жапон монеталарын айналма үшін немесе олардың оқ құю зауыттарында пайдалану үшін импорттады.

Тринь Нгуен таласы

1623 жылы Трин Тунг қайтыс болғаннан кейін және оның ұлы Трин Трангтың жаңа билігі кезінде Ханойдағы соттың Нгуенге алым-салық төлеу туралы тағы бір ресми талабы болды. 1624 жылы Нгуен Фук Нгуен ресми түрде бас тартты. Үш жылдан кейін Корольдік (Тrịnh) әскері оңтүстікке қарай жүріп, Нгуенге шабуыл жасады. Бірінші шайқастар төрт айға созылды, бірақ Нгуен әскерлері жеңілмеді және Фу Сюань алынбады. Патша әскері қайта топтасу үшін солтүстікке қарай шегінді. Нгуендер дереу өз жерлерін қорғау үшін үлкен қабырғалар салуды бастады. Бұл қабырғалар Линь өзенінің оңтүстігінде орналасқан, олар теңізден тауларға дейін созылып, 11 мильге дейін өсті. Қабырғалардың әрқайсысының биіктігі 6 метрге жетіп, көптеген еуропалық үлгідегі оқ-дәрілер орнатылған. 1633 жылы Тринг қабырғаларды қос жақты шабуылмен басып алуға тырысты, бірақ Нгуен флотилиясы Нхат Ле шайқасында Корольдік (Тринь) флотилиясын жеңе алды.

Өлім

Нгуен Фук Нгуен 1635 жылы соғыстың жалғасуымен қайтыс болды. Дегенмен, Нгуенге оның қолдаған қорғаныс шаралары жақсы әсер етті. Фу Сюаньды 1774 жылға дейін Тринг қолға алмады. Оның үстіне, оның алғашқы шайқастардағы қорғаныс жетістіктері оның талантты адамдарды өзіне тарту қабілеті мен басқа елден келген болса да, тәжірибелі әскери кеңестерді қолдану қабілеті.