Józef Kozłowski

Кіріспе

Польшалық орыс композиторы Йозеф Козловский (О́сип Анто́нович Козло́вский, Иосиф немесе Юзеф; 1757/1759 11 наурыз 1831 [O. S. 27 ақпан 1831]) - поляк тектес орыс композиторы.

Өмірбаян

Өмірінің басым бөлігінде Юзеф Козловский Ресей императорлық сотына қосылды, ол өзінің музыкасының көп бөлігін соған арнады. Ресейде ол әсіресе патриоттық полякшалары үшін танымал болды. Козловскийдің туған уақыты мен жері туралы деректер әртүрлі. Польшаның академиялық қауымы оны дәстүрлі түрде Варшаваның тумасы деп санайды, ол 1759 жылы 10 қыркүйекте туған. Беларусь әдебиеті мен өнерінің энциклопедиясы (1985) бойынша, ол 1757 жылы Пропойск (қазіргі Славярад, Беларусь) маңындағы Козловичи усадьбасында дүниеге келген. Энциклопедиялық жазбаның авторы В. Д. Бобровский өзінің мәлімдемесін Славхарад ауданы Соколоводан тапқан метрикалық кітаптан алынған деректерге негіздеді. Түнгі Bee басылымының некрологында, болжам бойынша, Таддеус Булгарин жазған, Козловскийді "Белоруссияның ақсүйек әулетінің ұрпағы" деп сипаттады. Козловскийдің ағасы Василий Федорович Трутовский (өз заманында әйгілі музыкант) немере інісінің музыкалық қабілеттерін байқап, оны Варшавадағы Иоанн шіркеуіне оқуға алып барды. Көп жылдар бойы Козловский поляк магнаты Огинскийлер отбасымен байланысты болды, онда ол өзінің балаларын музыкаға үйретті: үлкен қызы Жозефа және кіші ұлы Михал Клеофас, болашақ белгілі поляк Pożegnanie Ojczyzny (Отанмен қоштасу) авторы. Козловский Огинскийге 16 жасында келді, оның шәкірті Клеофас 8 жаста еді. Сабақ шамамен 6 жыл бойы жалғасты: 1773 жылдан 1778 жылға дейін. Михал Клеофас Огинскийдің өзі 1778 жылы сабақтардың аяқталғанын еске алуларында атап өткен. Козловскийдің Огинскиймен достық қарым-қатынасы өмір бойы жалғасты, 1786 жылға дейін. Козловский Огинскийдің фортепианосын, кейін композицияны үйретті. Клеопа скрипканы танымал скрипкашы Иван Мане Ярновичтен үйренді, оның жерлеу рәсіміне 1804 жылы Козловскийдің "Реквиемін" орындады. Өзінің шәкіртімен бірге Козловский Клеофастың ағасы Михаил Казимир Огинскийдің егістігіне Слонимге барды. 1786 жылы Ресейге көшіп барып, Түркияға қарсы соғысқа қатысады. Ол әскерге Долгорукий ханзадасының көмекшісі болып кірді. Көп ұзамай ол 1774 және 1776 жылдар аралығында премьер-министр (және Екатерина II-нің сүйіктісі) болған принц Григорий Потемкинге танылды. Козловскийдің музыкалық талантына таңғалған Потемкин оны соттың алдына әкеледі. Ресейде жүргенде Санкт-Петербургтегі поляк қауымымен байланыс орнатқан. Ол Санкт-Петербургте король Станислав Август Пониатовскийдің резиденциясында өткен музыкалық кештерге қатысқан болуы мүмкін, ол Козловскиден Missa pro defunctis es moll (1798) -ді тапсырған, ол Реквием деп аталады. Граф Николай Шереметьевтің жеке театры Кусководан Останкиноға көшірілген кезде Козловскийдің операсы (лирикалық драма) "Зелмира мен Смелон" немесе Павел Потемкиннің мәтініне Измайлдың тұтқындалуы" 1795 жылы 22 шілдеде премьераланды. Белгілі сопрано Прасковья Жемчугова тұтқынға алынған түрік әйелінің рөлін орындады. Опера қайта жаңғыртылып, 2004 жылы 28 тамызда Останкинодағы сол жерде қайта орындалды. 1799-1819 жылдары Козловский Санкт-Петербургтегі театр оркестрлері мен театр колледжін басқарады. Козловский Польша королі Станислав Август Пониатовскийдің (17321798) өліміне арналған Мисса про дефунктис е флатовый минордағы атақты Реквием массасын жазды. Оны корольдің өзі өлімінен бұрын тапсырған және 1798 жылы 25 ақпанда Санкт-Петербургте орындаған. Екінші нұсқа (1825), бұрыштар оркестрі (әлдекімде, сондай-ақ орган, 1988 жылы Ресейде жасалған осы опустың жалғыз жазбасы бойынша) композитор Ресей императоры Александр I-нің жерлеу рәсіміне дайындады. Әрине, соңғысы православиелік христиан болған, бірақ Реквием оның өліміне бір ресми себеппен қажет болды: Александр I Польша Корольдігінің монархы (1815-1825) деген атақты да иеленді. Реквиемді соңғы рет Санкт-Петербургте 1804 жылы түпнұсқа түрінде орындады. Ол 2023 жылы Азияда тұсаукесері үшін Сингапур симфониялық оркестрінің музыка директоры Ханс Графтың ауқымды зерттеулері мен жаңа Urtext басылымынан кейін қайта жаңғыртылды. Екінші нұсқаның соңғы қойылымы 2004 жылы (Санкт-Петербург филармониясының Большой залында) болды. Оның едәуір шығармашылығына Эдип пен Афинахтың сахналық музыкасы (Эдип Афинахта, 1804), Финал (В. Озеровтың трагедиясы, 1805), Царь Эдип (Эдип Рекс) (1816), Эстер (Расин 1816), литургиялық музыка, соның ішінде Те-Диум, кантаталар, хорлар, әндер (оның ішінде 28 орыс әндері), 70 - ге жуық поляналар және басқа да би музыкасы соттың билері үшін және т.б.

For the most part of his life Józef Kozłowski was attached to the Russian Imperial Court, for which he wrote most of his music. In Russia he became popular especially for his patriotic polonaises. Sources vary as to Kozłowski's time and place of birth. The Polish academia traditionally considers him as a native of Warsaw, born on 10 September 1759. According to the Encyclopedia of Literature and Art of Belarus (1985), he was born in 1757 in Kozlovichi manor near Propoysk (modern Slawharad, Belarus). Author of encyclopedia entry V. D. Bobrovsky based his claim on the data from a metric book he found in Sokolovo, Slawharad District. An obituary in Northern Bee, presumably written by Thaddeus Bulgarin, described Kozłowski as a "descendant of Belarusian nobility." Kozłowski's uncle, Vasily Fyodorovich Trutovsky (a famous hussler in his time), noticing his nephew's musical abilities, took him to study in St. John's Church in Warsaw, where the young musician received a musical education and underwent practice as a chanter, violinist and organist. For many years Kozlowski was associated with the Polish magnate family of the Oginskys, where he taught music to his children: his eldest daughter Jozefa and his youngest son Michal Kleofas, the future author of the famous polonaise Pożegnanie Ojczyzny (Farewell to the Homeland). Kozlowski came to the Oginsky's at the age of 16, his pupil Cleophas was then 8 years old. The lessons lasted about 6 years: from 1773 to 1778. Michal Cleophas Oginsky himself mentioned the completion of the lessons in 1778 in his memoirs. Kozlowski's friendly contacts with Oginsky lasted all his life, more closely until 1786. Kozlowski taught the little Oginsky piano and later composition. Cleophas learned to play the violin from the famous violinist Ivan Mane Jarnowicz, at whose funeral in 1804 Kozlowski's Requiem was also performed. Together with his pupil, Kozlowski visited Slonim the estate of Mikhail Kazimir Oginsky, Cleophas' uncle. He moved to Russia in 1786, where he became involved in the war against Turkey. He entered the army as aide de camp to Prince Dolgoruky. Soon he became known to Prince Grigory Potemkin, the prime minister (and accredited lover of Catherine II) between 1774 and 1776. Impressed by the musical talent of Kozłowski, Potemkin introduced him to the Court. While in Russia, he maintained contacts with the St Petersburg Polish community. He probably took part in the musical evenings held at the St Petersburg residences of King Stanisław August Poniatowski, who commissioned from Kozłowski the Missa pro defunctis es moll (1798), known as the Requiem. When the private theatre of Count Nikolai Sheremetev was transferred from Kuskovo to Ostankino, Kozłowski's opera (lyrical drama) Zelmira and Smelon, or the Capture of Izmail to a text by Pavel Potemkin, was premiered on 22 July 1795. The famous serf soprano Praskovya Zhemchugova acted the role of the captive Turkish woman Zelmira. The opera was revived and performed again on 28 August 2004 at the same place in Ostankino. Between 1799 and 1819 Kozłowski supervised the theatre orchestras and the theatrical college at St Petersburg. Kozłowski composed a famous Requiem Mass in E flat minor Missa pro defunctis for the death of Stanisław August Poniatowski, the King of Poland (1732–1798), commissioned by the King himself before his death and performed on 25 February 1798 in St Petersburg. The second version (1825), already without horn orchestra (and most probably also organ, judging by the only recording of this opus made in Russia in 1988 by «Melody») was prepared by the composer for the funeral of Russian Emperor Alexander I. Naturally the latter was an orthodox Christian, but the Requiem was needed for his death for one apparently formal reason: Alexander I also held the title of monarch of the Kingdom of Poland (1815 1825). The last time the Requiem was performed in its original form in St Petersburg was in 1804; it was revived following extensive research and a new Urtext edition by Hans Graf, Music Director of the Singapore Symphony Orchestra for its Asian premiere in 2023. The last performance of the second version was in 2004 (Bolshoi Hall of the St Petersburg Philharmonic). His considerable production included stage music for Edip v Afinakh (Oedipus in Athens, 1804), Fingal (tragedy by V. Ozerov, 1805), Tsar Edip (Oedipus Rex) (1816), Esther (by Racine 1816), liturgical music including the Te Deum, cantatas, choruses, songs (including 28 Russian songs), about 70 polonaises and other dance music for the court balls, etc.

Цитаталар

"Григорий Потемкин өзінің Санкт-Петербургтегі сарайында үлкен балды ұйымдастырып, жеңісті атап өтті. Суворовтың музыкалық жағынан дарынды офицерлерінің бірі Йозеф Козловскийге Потемкин осы музыкалық арнауды жазуды тапсырды, ол оны уақытында орындады". Музыкалық әңгімелер: Әскери музыка