Кіріспе
Ордсалл Холл – Ұлы Манчестердегі Солфорд қаласының (Англия) бөлігі болып табылатын Ланкашир тарихи округіндегі бұрынғы ірі әулеттік үй. Оның тарихы 750 жылдан астам, бірақ қазіргі ғимараттың ең көне бөліктері 15 ғасырда салынған. Ордсалл Холл тарихындағы ең маңызды кезең – 300 жылдан астам уақыт бойы осы үйде тұрған Радклифтер отбасының отаны болғандығы. Бұл зал Уильям Харрисон Эйнсворттың 1842 жылғы «Гай Фокс» романының оқиға орыны болды, ол 1605 жылғы оқ-дәрі заговордың осы үйде жоспарланғаны туралы нақты дәлелдемесі жоқ, бірақ сенімді жергілікті әңгімелерге негізделген. 1662 жылы Радклифтер сатқаннан бері, зал түрлі мақсаттарда қолданылды: жұмысшылар клубы, дін қызметкерлері мектебі және радиостанция. 1959 жылы Ескі Солфорд Кеңесі үйді сатып алып, 1972 жылы оны кезеңдік үй және жергілікті тарих мұражайы ретінде жұртшылыққа ашты. Зал I санаттағы ескерткіш болып табылады және кіру ақысыз.
Ordsall Hall is a large former manor house in the historic parish of Ordsall, Lancashire, now part of the City of Salford, in Greater Manchester, England. It dates back more than 750 years, although the oldest surviving parts of the present hall were built in the 15th century. The most important period of Ordsall Hall's life was as the family seat of the Radclyffe family, who lived in the house for more than 300 years. The hall was the setting for William Harrison Ainsworth's 1842 novel Guy Fawkes, written around the plausible although unsubstantiated local story that the Gunpowder Plot of 1605 was planned in the house. Since its sale by the Radclyffes in 1662, the hall has been put to many uses: a working men's club, a school for clergy, and a radio station among them. The house was bought by the old Salford Council in 1959 and opened to the public in 1972, as a period house and local history museum. The hall is a Grade I listed building, and entrance is free.
Тарих
Ордсолл Холл – бұрын қоршалған Тюдор особняғы, оның ең көне бөліктері 13 ғасырда салынған, бірақ бұл жерде 750 жылдан астам уақыттан бері үй болған. 1251 жылы Дәуіт де Хултон алғашқы залдың иесі ретінде тіркелген. Ордсалл иелігі шамамен 1335 жылы Радклифтер отбасының меншігіне өтті, бірақ сэр Джон Радклиф мұрагерлік құқығын 1354 жылы ғана бекітті. 1351 жылы осы иелік жер, шалғын және орманнан тұратын үй-жай ретінде сипатталған.
Кейінгі пайдалану
1666 жылы ошақ салығын тексеру кезінде Ордсалл Холл 19 ошақпен Салфордтағы ең үлкен үй болды. Солтүстіктегі Лефтвичтен Олдфилдтер отбасы 17 ғасырдың соңында мүлікті сатып алды, ал 1704 жылы ол Крос-стрит шіркеуінің сенімдісі Джон Стокқа қайта сатылды. Оның отбасы бұл үйдің соңғы тұрғын иелері болды. Стоктар үйдің орталық бөлігінде тұрды, онда "үлкен зал, қонақ бөлмесі, шіркеу, бір қабатта алты бөлме, сырахана, үлкен аулалар, тұрақтар және т.б." болды, ал екі қанаты 1700 жылдан бастап жалға берілді. 1756 жылы зал Стаффордширдегі Шенстоннан Самуэль Хиллге сатылды. Екі жылдан кейін, Хилл қайтыс болғаннан соң, үй оның жүрек туысы Сэмюэл Эгертонға өтті. Зал 1871 жылға дейін пайдаланылды, соңғы тұрғындары 1814 жылы ғимаратты жалға алған Джон Маркендейлдің ұрпақтары болды. Залды қоршаған жерді мал өсіруші және ет сатушы Маттер отбасы көп жылдар бойы пайдаланды. 19 ғасырдың соңғы тоқсанында Ордсалл Холл "қанағаттандырмас көшелер мен өнеркәсіпке" тоңды. 1875 жылдан бастап Хавортс Милл залды жалдап, жұмысшылар клубы ретінде пайдаланды. Үлкен зал еден мен кейінгі бөлмелерді тазартқаннан кейін спорт залына айналдырылды, ал басқа жерде бильярд, скиттл алаңы және боулинг алаңы жасалды. 1883 жылы залды Тэттон графы Эгертон сатып алды және 1896-98 жылдары Манчестер сәулетшісі Альфред Дарибшир 6000 фунт стерлинг (1898 жылғы 6000.0 фунт стерлинг бүгінгі күнгі шамамен <есептелген сомаға> тең) жұмсап, қалпына келтірді. Қайта жаңарту графқа зал ішінде дін қызметкерлерін даярлайтын мектеп ашуға мүмкіндік берді. Мектеп үшін жасалған жабдықтарға солтүстік ауладағы Кипрдің қасиетті атына арналған шіркеудің құрылысы және оңтүстік жағындағы жаңа қызметшілер қанаты кірді. 1908 жылы мектеп Егертон Холлға көшіріліп, Манчестер теологиялық колледжі болып аталды. Ордсалл Холлдағы жұмысшылар клубы 1940 жылға дейін сақталды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде зал радиостанция ретінде пайдаланылды. 1960 жылдары дін қызметкерлері мектебі үшін салынған шіркеу мен қанат бұзылды. Солфорд корпорациясы 1959 жылы Тэттон бароны Эгертонның мұрагерлерінен Ордсалл Холлды сатып алды. Үлкен жөндеу жұмыстарынан кейін, ол 1972 жылдың сәуір айында халыққа ашылды, ол кезеңдік үй және жергілікті тарих мұражайы ретінде жұмыс істеді. Көптеген ескі ғимараттар сияқты, Ордсалл Холлда да әңгімелер бар. Ұлы залда немесе Жұлдыздық бөлмеде пайда болады делінетін Ақ ханым – Маргарет Радклифф, ол 1599 жылы ағасы Александрдың Ирландияда қайтыс болғаннан кейін жүрегі ауырып қайтыс болды. 2007 жылдың наурыз айында Арнайы Ордсалл кампаниясы Ордсалл Холлды жаңарту және оның болашағын қамтамасыз ету үшін Heritage Lottery Fund (HLF) -тан 5,1 миллион фунт стерлинг грант алуға өтініш берді. 2008 жылдың қыркүйегіне дейін жақтастары 1 миллион фунт стерлинг жинағаннан кейін, HLF қалған 4,1 миллион фунт стерлингті ұсынды. Ол кезде ғимараттың 40 пайызы ғана жұртшылыққа ашық болды, бірақ жөндеу жұмыстарынан кейін қосымша бөлмелер ашылатыны күтілуде. Ғимарат 2009 жылдың басында жөндеуге жабылды және 2011 жылдың 15 мамырында көпшілікке қайта ашылды. 2013 жылы жаңадан қалпына келтірілген ғимарат VisitEngland туристік ұйымы ұйымдастырған Кіші туристік тартымдылықтар санатында қола жүлдесін алды, бұл ел бойынша 320 үміткердің бірі болды.
Сәулет
Қазіргі үйдің екі бөлек құрылымы бар: 15 ғасырда салынған ағаш қаңқалы оңтүстік қанат және 1639 жылы салынған кірпіштен жасалған батыс қанат. Зал бастапқыда орталық төртбұрышқа орналасқан, бірақ сол кеңістікті құрайтын басқа қанаттар қазір жоқ. Сальфорд қалалық кеңесі 1380 жылғы үйдің ең алғашқы сипаттамасына сүйене отырып, оның "зал, бес бөлме, ас үй және шағын шіркеуден" тұрғанын айтады. Оған екі жылқы сарайы, үш амбар, екі мал шарабы, астық сақтау қоймасы, көгершін үйі, жеміс бағы және жел тегірмені, сондай-ақ егістік жер және шабындық жататын еді.