Мекленбург – Германияның тарихи аймағы, Росток, Шверин қалаларын қамтиды. «Үлкен қамал» деген мағына беретін Mikilenburgтен шыққан. Тарихы, географиясы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Германияның тарихи аймағы
Historical region of Germany
Мекленбург () – Германияның солтүстігіндегі тарихи аймақ, Мекленбург-Алдыңғы Померания федералды штатының батыс және ірі бөлігін құрайды. Аймақтың ең ірі қалалары – Росток, Шверин, Нойбранденбург, Висмар және Гюстров. Мекленбург атауы Микиленбург (көне саксон тілінде «үлкен қамал» деген мағынаны білдіреді, сондықтан нео-латын және грек тілдеріне «Мегалополис» деп аударылған) деп аталған қамалдан шыққан, ол Шверин мен Висмар қалаларының арасында орналасқан. Славян тілдерінде бұл қала «Велиград» деп белгілі болған, ол да «үлкен қамал» дегенді білдіреді. Бұл Мекленбург әулетінің бастау орны болды; бір кезде аймақ осы әулеттің ішінде Мекленбург-Шверин және Мекленбург-Штрелицке бөлінген. Мекленбургтіктер төменгі неміс тілінің сөздік қоры мен дыбысталу ерекшеліктерін сақтап, қолданады. Аймаққа қатысты сын есім – Мекленбургтік немесе Мекленбургша (мекленбургisch); ал тұрғындары Мекленбургтіктер (Mecklenburger) деп аталады.
Mecklenburg (; ) is a historical region in northern Germany comprising the western and larger part of the federal state Mecklenburg Western Pomerania. The largest cities of the region are Rostock, Schwerin, Neubrandenburg, Wismar and Güstrow. The name Mecklenburg derives from a castle named Mikilenburg (Old Saxon for "big castle", hence its translation into Neo Latin and Greek as Megalopolis), located between the cities of Schwerin and Wismar. In Slavic languages it was known as Veligrad, which also means "big castle". It was the ancestral seat of the House of Mecklenburg; for a time the area was divided into Mecklenburg Schwerin and Mecklenburg Strelitz among the same dynasty. Linguistically Mecklenburgers retain and use many features of Low German vocabulary or phonology. The adjective for the region is Mecklenburgian or Mecklenburgish (mecklenburgisch); inhabitants are called Mecklenburgians or Mecklenburgers (Mecklenburger).
География
Мекленбург көбінесе жазық даласымен танымал. Жер бедерінің көп бөлігі батпақты, көлдер, батпақтар мен егістіктер жиі кездеседі, арасында шағын ормандар орналасқан. Жер бедері солтүстікке қарай, Балтық теңізіне қарай өзгереді. Мекленбургтің құнарлы топырағының астында кейде ежелгі лава ағындарының қалдықтары табылады. Дәстүр бойынша, әсіресе ауылдық жерлерде, осы лавадан алынған тас кесіліп үй салуға қолданылады, көбінесе цемент, кірпіш және ағашпен бірге пайдаланылып, шаруа үйлеріне ерекше сыртқы көрініс береді. Мекленбургте өнімді шаруашылық дамыған, бірақ жер мал өсіруге және жайылымға көбірек қолайлы.
Mecklenburg is known for its mostly flat countryside. Much of the terrain is boggy, with ponds, marshes and fields as common features, with small forests interspersed. The terrain changes as one moves north towards the Baltic Sea. Under the peat of Mecklenburg are sometimes found deposits of ancient lava flows. Traditionally, at least in the countryside, the stone from these flows is cut and used in the construction of homes, often in joint use with cement, brick and wood, forming a unique look to the exterior of country houses. Mecklenburg has productive farming, but the land is most suitable for grazing for livestock.
Ерте тарих
Мекленбургте көптеген тас дәуірінен қалған обалы қабірлер бар. Оның ең алғашқы ұйымдасқан халқының келттік тегі болуы мүмкін. Б.з.д. 100 жылға дейін бұл аймақты христиан дінін қабылдағанға дейінгі герман тайпалары мекендеген. Мекленбургтің дәстүрлі символы – күлімсіреп тұрған бұқаның басы (Төменгі неміс тілінде: Ossenkopp, мағынасы: «бұқаның басы», орта төменгі неміс тілінде «osse» сөзі бұқа мен наразының синонимі), оған жабысқан терісі және үстінде тәжі бар – осы кезеңде пайда болған болуы мүмкін. Ол ертедегі адамдар киген нәрсені бейнелейді, яғни бұқаның басын қару ретінде, ал терісін мойынды күннен қорғау үшін арқасына ілген, сондай-ақ жауды қорқыту үшін қолданылған. 7-12 ғасырларда Мекленбургке қазіргі Польшаның шығысы мен Украинаның солтүстік-батысынан көшіп келген батыс славян тайпалары қоныстанды. Олардың арасында оботриттер және франк деректерінде «вендтер» деп аталған басқа да тайпалар болды. 11 ғасырда Мекленбург герцогтарының және кейіннен 1918 жылға дейін жалғасқан үлкен герцогтардың әулетін құрған Ныклот оботрит болды. 12 ғасырдың соңында Саксония герцогы Генрих Арыстан аймақты қайта басып алып, жергілікті билеушілерден адал анты алды және оның халқын христиан дініне өткізіп, Солтүстік крест жорықтарының алғы күресін жасады. 12-14 ғасырларда көптеген немістер мен фламандтар бұл аймаққа қоныстанды (Ostsiedlung), неміс заңдарын және жақсартылған егіншілік тәсілдерін әкелді. Бұрынғы ғасырлардағы соғыстар мен қиратулардан аман қалған вендтер, соның ішінде Саксония, Дания және лютиц аймақтарына жасалған шабуылдар мен жорықтар, сондай-ақ ішкі жанжалдар, кейінгі ғасырларда ассимиляцияланды. Дегенмен, Мекленбургте қолданылатын кейбір аттар мен сөздердің элементтері славян тілінің әсерінің қалдығын көрсетеді. Мысалы, Шверин қаласы бастапқыда славян тілінде Зуарин деп аталған. Тағы бір мысал – Брезегард қаласы, қала атының «гард» бөлігі славян тіліндегі «град» сөзінен шыққан, ол қала немесе қалашық дегенді білдіреді. 12 ғасырдан бері аймақ тұрақты және көршілерінен салыстырмалы түрде тәуелсіз болды, бұл Германияның сирек аумақтарының бірі. Реформация кезінде Шверин герцогы протестантизмге көшті, ал 1549 жылы Мекленбург герцогтігі де соны істеді.
Mecklenburg is the site of many prehistoric dolmen tombs. Its earliest organised inhabitants may have had Celtic origins. By no later than 100 BC the area had been populated by pre Christian Germanic peoples. The traditional symbol of Mecklenburg, the grinning steer's head (Low German: Ossenkopp, lit. : 'oxen's head', with osse being a synonym for steer and bull in Middle Low German), with an attached hide, and a crown above, may have originated from this period. It represents what early peoples would have worn, i. e. a steers's head as a helmet, with the hide hanging down the back to protect the neck from the sun, and overall as a way to instill fear in the enemy. From the 7th through the 12th centuries, Mecklenburg was inhabited by Western Slavs who migrated there from what is now eastern Poland and north western Ukraine. Among them were the Obotrites and other tribes that Frankish sources referred to as "Wends". The 11th century founder of the Mecklenburger dynasty of Dukes and later Grand Dukes, which lasted until 1918, was Nyklot of the Obotrites. In the late 12th century, Henry the Lion, Duke of the Saxons, reconquered the region, took oaths from its local lords, and Christianized its people, in a precursor to the Northern Crusades. From the 12th to 14th centuries, large numbers of Germans and Flemings settled the area (Ostsiedlung), importing German law and improved agricultural techniques. The Wends who survived all warfare and devastation of the centuries before, including invasions of and expeditions into Saxony, Denmark and Liutizic areas as well as internal conflicts, were assimilated in the centuries thereafter. However, elements of certain names and words used in Mecklenburg speak to the lingering Slavic influence. An example would be the city of Schwerin, which was originally called Zuarin in Slavic. Another example is the town of Bresegard, the 'gard' portion of the town name deriving from the Slavic word 'grad', meaning city or town. Since the 12th century, the territory remained stable and relatively independent of its neighbours; one of the few German territories for which this is true. During the Reformation, the Duke in Schwerin would convert to Protestantism and so would follow the Duchy of Mecklenburg in 1549.
Тарих, 16211933 жыл
Көптеген неміс аймақтары сияқты, Мекленбург те кейде билік құрған әулеттің әртүрлі мүшелері арасында бөлініп, қайта бөлінген. 1621 жылы ол Мекленбург-Шверин және Мекленбург-Гюстров герцогтықтарына бөлінді. 1701 жылы Гюстров әулетінің таусылуымен Гюстров жерлері қайта бөлінді, бір бөлігі Мекленбург-Шверин герцогіна, ал екінші бөлігі Мекленбург-Штрелиц әулетінің жаңа тармағына берілді. 1815 жылы екі Мекленбург герцогтығы Ұлы герцогтықтарға дейін көтерілді – Мекленбург-Шверин және Мекленбург-Штрелиц Ұлы герцогтықтары, және содан кейін 1918 жылғы революцияға дейін Германияда ағартушылық бірақ абсолюттік билікпен (Конституциялар Бірінші дүниежүзілік соғыстың алдында қабылданды) жеке-жеке өмір сүрді. Мекленбургтегі өмір қиын болуы мүмкін еді. Мысалы, үйлену үшін Ұлы герцогтан рұқсат сұрау немесе эмиграциялауға рұқсат алу үшін өтініш беру сияқты әдеттер Мекленбург тарихында (яғни 1918 жылға дейін) ұзақ сақталды, тіпті басқа неміс аймақтарында одан бұрын тоқтатылғаннан кейін де. XIX ғасырдың соңына қарай Ұлы герцогтың жеке меншігінде елдің жартысы болды. Соңғы герцог 1918 жылы, Еуропа бойынша монархиялар құлаған кезде тақтан бас тартты. Герцогтың билеуші үйі Мекленбургке қатысқаннан бастап 1918 жылға дейін (екі жылды қоспағанда) үздірілмей билік етті. 1918 жылдан 1933 жылға дейін герцогтықтар Веймар Республикасындағы еркін штаттар болды. Дәстүрлі түрде Мекленбург әрқашан Германияның ең кедей аймақтарының бірі болып келген. Мұның себептері әртүрлі болуы мүмкін, бірақ бір фактор ерекше көзге түседі: ауыл шаруашылығы жағынан жер өнімді емес және Германияның басқа бөліктерімен салыстырғанда бірдей деңгейде өнім бере алмайды. Екі Мекленбург 1918 жылдан кейін тәуелсіз мемлекеттер болуға тырысты, бірақ ақырында Германияның қалған бөліктеріне тәуелділігі анықталғандықтан сәтсіз аяқталды.
Like many German territories, Mecklenburg was sometimes partitioned and re partitioned among different members of the ruling dynasty. In 1621 it was divided into the two duchies of Mecklenburg Schwerin and Mecklenburg Güstrow. With the extinction of the Güstrow line in 1701, the Güstrow lands were redivided, part going to the Duke of Mecklenburg Schwerin, and part going to the new line of Mecklenburg Strelitz. In 1815, the two Mecklenburgian duchies were raised to Grand Duchies, the Grand Duchy of Mecklenburg Schwerin and the Grand Duchy of Mecklenburg Strelitz, and subsequently existed separately as such in Germany under enlightened but absolute rule (constitutions being granted on the eve of World War I) until the revolution of 1918. Life in Mecklenburg could be quite harsh. Practices such as having to ask for permission from the Grand Duke to get married, or having to apply for permission to emigrate, would linger late into the history of Mecklenburg (i. e. 1918), long after such practices had been abandoned in other German areas. Even as late as the later half of the 19th century the Grand Duke personally owned half of the countryside. The last Duke abdicated in 1918, as monarchies fell throughout Europe. The Duke's ruling house reigned in Mecklenburg uninterrupted (except for two years) from its incorporation into the Holy Roman Empire until 1918. From 1918 to 1933, the duchies were free states in the Weimar Republic. Traditionally Mecklenburg has always been one of the poorer German regions. The reasons for this may be varied, but one factor stands out: agriculturally the land is poor and can not produce at the same level as other parts of Germany. The two Mecklenburgs made attempts at being independent states after 1918, but eventually failed as their dependence on the rest of the German lands became apparent.
1934 жылдан бері
Үш ғасырлық бөлінуден кейін Мекленбург 1934 жылдың 1 қаңтарында Германия үкіметі тарапынан біріктірілді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Вермахт Мекленбург пен Померанияны генерал-лейтенант Вернер Киництің басқаруындағы Штатинде орналасқан Веркрайс II-ге қарастырды. Мекленбург Шверинде штаб-пәтері орналасқан аймаққа бекітілді, ол Шверин, Росток, Пархим және Нойстрелиц қалаларындағы әскери бөлімшелерге жауапты болды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Шығыс Германияны оккупациялаған Кеңес үкіметі Мекленбургті көршілес Батыс Померания (неміс тілінде Vorpommern) аймағымен біріктіріп, Мекленбург-Ворпомерн штатын құрды. Мекленбург жаңа штаттың географиялық аумағының үштен екі бөлігіне және халқының көп бөлігіне үлес қосты. Сонымен қатар, жаңа штат соғыстан кейін Кеңес Одағы мен Польша басып алған бұрынғы неміс территорияларынан қуылған көптеген босқындар үшін уақытша немесе тұрақты мекенжайға айналды. Кеңес үкіметі 1947 жылы "Мекленбург-Батыс Померания" атауын "Мекленбург" деп өзгертті. 1952 жылы Шығыс Германия үкіметі Мекленбургтің тәуелсіздігін жойып, оның аумағында үш округ ("Bezirke") құрды: Росток, Шверин және Нойбранденбург. 1990 жылы Германияның қайта бірігуі кезінде Мекленбург-Ворпомерн штаты қайта құрылды және қазір Германия Федеративтік Республикасының 16 штатының бірі болып табылады.
After three centuries of partition, Mecklenburg was united on 1 January 1934 by the German government. During World War II the Wehrmacht assigned Mecklenburg and Pomerania to Wehrkreis II under the command of General der Infanterie Werner Kienitz, with the headquarters at Stettin. Mecklenburg was assigned to an Area headquartered at Schwerin, which was responsible for military units in Schwerin, Rostock, Parchim, and Neustrelitz. After World War II, the Soviet government occupying eastern Germany merged Mecklenburg with the smaller neighbouring region of Western Pomerania (German Vorpommern) to form the state of Mecklenburg Vorpommern. Mecklenburg contributed about two thirds of the geographical size of the new state and the majority of its population. Also, the new state became temporary or permanent home for many refugees expelled from former German territories seized by the Soviet Union and Poland after the war. The Soviets changed the name from "Mecklenburg Western Pomerania" to "Mecklenburg" in 1947. In 1952, the East German government ended the independent existence of Mecklenburg, creating three districts ("Bezirke") out of its territory: Rostock, Schwerin and Neubrandenburg. During German reunification in 1990, the state of Mecklenburg Vorpommern was revived, and is now one of the 16 states of the Federal Republic of Germany.
Мекленбург герцогтігінің гербі
Мекленбург әулетін Балтық теңізіндегі оботриттер, чиццинилер және цирципанилердің әміршісі Никлот құрды, ол 1160 жылы қайтыс болды. Оның христиан ұрпағы 1170 жылы Киелі Рим империясының ханзадасы және 8 шілде 1348 жылы Мекленбург герцогы болып танылды. 1658 жылғы 27 ақпанда герцогтық үй екі тармаққа бөлінді: Мекленбург-Шверин және Мекленбург-Штрелиц. Екі Мекленбург герцогтығының туы дәстүрлі түрде көк, сары және қызыл түстерден тұрады. Дегенмен, соңғы 300 жылда осы түстердің реті бірнеше рет өзгерді. 1813 жылы герцогтықтар сары, қызыл, көк түстерін қолданды. 23 желтоқсан 1863 жылы Шверин үшін, ал 4 қаңтар 1864 жылы Штрелиц үшін көк, сары, қызыл түстерде ту жасау бұйырылды. Алайда, Мекленбург-Шверин 1855 жылғы 24 наурыздағы заң бойынша теңіздегі тулар үшін сары емес, ақ түсті қолданды. Siebmachers Wappenbuch осыған байланысты (?) көк, ақ, қызыл – Шверин, көк, сары, қызыл – Штрелиц дейді. Бұл дереккөзге сәйкес, Швериннің ұлы герцогтық үйі ортасында ақ төртбұрышпен (1.75 м) және орталық қаруы бар 3.75-тен 5.625 м-ге дейінгі туды қолданды. Орталық қаруында 17 ғасырдағы Мекленбургтың гербы бейнеленген. Ортасында Шверин округі, ал төрт бөлігінде Мекленбург (мүйізді бұқаның басы), Росток (гриф), Шверин княздығы (жасыл тіктөртбұрыш үстінде гриф), Ратцебург (тәжбен белгіленген крест), Старгард (сақина ұстаған қол) және Венден (бұқаның басы) бейнеленген. Гербтың үстінде бұқа мен гриф тұр, ал басында патшалық тәж орналасқан. Штрелиц герцогтары Siebmachers дерегінше, көк, сары, қызыл туды тек сары жолақта Мекленбургтың (овалды) гербымен қолданды. Ströhl 1897 жылы және Болгария басқа реттеме ұсынады: Мекленбург-Швериннің ұлы герцогы гербтағы бейнелердің қаруларымен (4:5) туды қолданады. Бұрынғы Шверин стандарты, ақ төртбұрышпен, қазір Штрелицтің ұлы герцогтарына тиесілі. Ströhl 1863 жылғы 23 желтоқсандағы заң бойынша Ұлы герцогтық үйдің сары жолақтағы орталық қаруы бар туын атап көрсетеді. Ол сондай-ақ ортасында ақ жолағы бар арнайы теңіз туын атайды. "Berühmte Fahnen" сонымен қатар, Ханновер ханшайымы (1882–1963), Мекленбургтың Александра швериндік герцогинясының гербын, оның гербы мен Мекленбург гербын Вендик тәжінің орденімен ақ овалда біріктірілген күйде көрсетеді. Теңізде оның туының сары жолағы ақ болды. Осы дереккөзге сәйкес, Мекленбург-Швериннің князьдері (герцогтары) Росток грифінін бейнелейтін өздерінің байрағына ие болды.
The House of Mecklenburg was founded by Niklot, prince of the Obotrites, Chizzini and Circipani on the Baltic Sea, who died in 1160. His Christian progeny was recognized as prince of the Holy Roman Empire 1170 and Duke of Mecklenburg 8 July 1348. On 27 February 1658 the ducal house divided in two branches: Mecklenburg Schwerin and Mecklenburg Strelitz. The flag of both Mecklenburg duchies is traditionally made of the colours blue, yellow and red. The sequence however changed more than once in the past 300 years. In 1813 the duchies used yellow red blue. 23 December 1863 for Schwerin and 4 January 1864 for Strelitz blue yellow red was ordered. Mecklenburg Schwerin however used white instead of yellow for flags on sea by law of 24 March 1855. Siebmachers Wappenbuch gives therefore (?) blue white red for Schwerin and blue yellow red for Strelitz. According to this source, the grand ducal house of Schwerin used a flag of 3.75 to 5.625 M with the middle arms on a white quadrant (1.75 M) in the middle. The middle arms show the shield of Mecklenburg as arranged in the 17th century. The county of Schwerin in the middle and in the quartering Mecklenburg (bull's head with hide), Rostock (griffin), principality of Schwerin (griffin surmounting green rectangle), Ratzeburg (cross surmounted by crown), Stargard (arm with hand holding ring) and Wenden (bull's head). The shield is supported by a bull and a griffin and surmounted by a royal crown. The dukes of Strelitz used according to Siebmachers the blue yellow red flag with just the (oval) shield of Mecklenburg in the yellow band. Ströhl in 1897 and Bulgaria show another arrangement: The grand duke of Mecklenburg Schwerin flows a flag (4:5) with the arms of the figures from the shield of arms. The former Schwerin standard with the white quadrant is now ascribed to the grand dukes of Strelitz. Ströhl mentions a flag for the grand ducal house by law of 23 December 1863 with the middle arms in the yellow band. And he mentions a special sea flag, the same but with a white middle band. 'Berühmte Fahnen' shows furthermore a standard for grand duchess Alexandra of Mecklenburg Schwerin, princess of Hannover (1882–1963), showing her shield and that of Mecklenburg joined by the order of the Wendic Crown in a white oval. On sea the yellow band in her flag was of course white. The princes (dukes) of Mecklenburg Schwerin had according to this source their own standard, showing the griffin of Rostock.
Ауыл шаруашылығы
Мекленбург – жазық далалы аймақ. Ол өсірілетін киноа, бидай, арпа және жүгері егістіктерімен, сондай-ақ мал шаруашылығымен, әсіресе ірі қара мал және мекленбургтік жылқы тұқымымен танымал. Жақында жаһанданудың салдарынан туындаған ауыртпалықтар мен қоршаған ортаның бұзылуына байланысты, неміс шаруалары үлкен рея және азиялық шеріштесі сияқты жауапсыз түрлерге қатысты алаңдаушылық білдіріп отыр.
A flat landscape, Mecklenburg is known for its farmlands—which produces quinoa, wheat, barley and maize—and its animal husbandry, notably its cattle and the Mecklenburger breed of horse. Recently, given the upheavals and environmental disruptions created by globalisation, German farmers have become concerned about potentially invasive species such as the Greater rhea and the Asian hornet.
Туризм
Мекленбург 1990 жылы Германияның қайта бірігуінен бері туризмнің үлкен өсуін бастан өткерді, әсіресе Балтық теңізіндегі жағажайлары мен теңіз жағалауындағы курорттары ("Герман Ривьерасы", Варнемюнде, Болтенхаген, Хейлигендамм, Кюлунгсборн, Рерик және тағы да басқалары), Мекленбург көлдері (Mecklenburgische Seenplatte) және Мекленбург Швейцариясы (Mecklenburgische Schweiz) табиғатының тазалығымен, Росток, Грайфсвальд, Стралсунд және Висмардың ежелгі Ганза қалалары (соңғы екеуі ЮНЕСКО-ның дүниежүзілік мұра тізіміне енген) ортағасырлық кірпіш готикалық архитектурасымен және Шверин, Гюстров, Людвигслюст және Неустрелицтің бұрынғы патшалық резиденцияларымен танымал.
Mecklenburg has seen a huge increase in tourism since German reunification in 1990, particularly with its beaches and seaside resorts at the Baltic Sea ("German Riviera", Warnemünde, Boltenhagen, Heiligendamm, Kühlungsborn, Rerik and others), the Mecklenburg Lakeland (Mecklenburgische Seenplatte) and the Mecklenburg Switzerland (Mecklenburgische Schweiz) with their pristine nature, the old Hanseatic towns of Rostock, Greifswald, Stralsund and Wismar (the latter two being World Heritage) well known for their medieval Brick Gothic buildings, and the former royal residences of Schwerin, Güstrow, Ludwigslust and Neustrelitz.