The Scapegoat (Cherryh novel)

Кіріспе

1985 жылы жазылған К. Дж. Черридің "Кетағаз" романы - американдық жазушы К. Дж. Черридің Альянс Одағы ғаламшарында орын алған ғылыми-фантастикалық романы. Бұл - екі қарсылас түрдің бір-бірімен қарым-қатынас жасай алмайтын және қақтығысты қалай тоқтатуды білмейтін соғысы. Бұл шығарма 1985 жылы әскери ғылыми-фантастикалық "Аlien Stars" антологиясында басылып шыққан және "Үздік новелла" номинациясы бойынша Хьюго сыйлығына ұсынылды.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Қарусыз адам жұлдызды кемесі мен оның 1500-ден астам экипажын технологиялық жағынан аз дамыған шетелдік нәсіл жояды, кейінірек адамдар оларды мифтік жаратылыстарға ұқсастығы үшін эльфтер деп атады. Кейін басқа да себепсіз шабуылдар болады. Барлық келіссөздер сәтсіз аяқталды, эльфтер байланыссыз отқа ұшырады. Ақырында, жеңілген жау өз әлеміне қайта оралады, бірақ қақтығыс тоқтамайды. Адамзат билігінің үш блогының бірі - Альянс жиырма жылдық соғыспен аяқталады. Осы уақыт ішінде адамдар эльфтердің неге соғысқанын, қалай татуласатынын түсінуге жақындаған жоқ. Бірнеше аудан бейтарап болып қалады, бірақ адамдар олардың бірімен қарым-қатынас орнатуға тырысқанда, ол бірден жау жағына қосылады. Сонымен қатар, бірде-бір эльф тірі ұсталмайды; өте жас болса, олар өз жүректерін қалау бойынша тоқтата алады. Бір күні лейтенант Джон ДеФранко тұтқынға алып, ол өзін әдейі ұстауға жол береді. Ол ағылшын тілін біледі, ол адам тұтқынынан үйренген, және өзін саита деп атайды. Ол ДеФранкоға соғысты тоқтатуға келгенін айтады. Эльф Альянс ғалымдарына жіберіледі, бірақ олармен байланыс орнатпайды. Ол ДеФранкомен сөйлесуді сұрайды. Олар сөйлескенде, ДеФранко елфтердің қағаз бетіне жазылған келісім-шарт тұжырымдамасын түсінбейді және оған сенбейді деп біледі; олардың ойлау тәсілі тым жат. Саиталар оның соғыстың қателіктерін алып кету үшін өлтірілу үшін келгенін түсіндіреді. Ол адам келісімшартына қол қоюға дайын, бірақ эльфтерге адам саитасы қажет. Эльф ДеФранконың солай болатынына үміттеніп отыр. Ал сол арада, майданның барлық бөлігінде, эльфтер қалған аз ғана күштерімен шабуыл жасайды. ДеФранконың достарының бірі зардап шегеді. ДеФранко тұтқынның не қалағанын түсінгенде, ол кетуге тырысады, бірақ кездесу орнын оның командирлері сырттан құлыптап, ішке гранатаны тастап кетеді. Ақырында, ДеФранко өз тапсырмасын орындау үшін саиталарға қосылуға бел буады. Олардың өлімін бейнелеп алған видео таратылған соң, ұрыстар тоқтады. Эльфтер делегациясы келіп, ДеФранконың денесін жерлеуге алып кетеді. Адамдар эльфтің денесін алып, Альянс әлеміндегі Төменге жерлейді.

An unarmed human starship and its crew of fifteen hundred are destroyed by a technologically less advanced alien race, later called elves by the humans because of their resemblance to the mythical creatures. Other unprovoked attacks follow. All negotiation attempts fail; the elves fire without communication. Eventually, the overmatched enemy is driven back to his home world, but the conflict does not cease. The Alliance, one of the three human power blocs, ends up mired in a twenty year long war. In all that time, humans get no closer to understanding why the elves fight or how to make peace. A few districts remain puzzlingly neutral, but when humans try to establish relations with one of them, it instantly joins the enemy side. In addition, not a single elf is captured alive; except for the very young, as they have the ability to stop their hearts at will. Then one day, Second Lieutenant John DeFranco takes a prisoner, who deliberately allows himself to be captured. The creature speaks English, learned from a human prisoner, and calls himself the saitas. He tells DeFranco he has come to try to end the war. The elf is passed along to Alliance scientists, but would not communicate with them. He asks to speak to DeFranco. As they talk, DeFranco learns that the elves do not comprehend the concept of a treaty, written down on a piece of paper, and do not trust it; their way of thinking is too alien. The saitas explains that he has come to be killed, so that his death will carry away the mistakes of the war. He is willing to sign a human treaty, but the elves require a human saitas. The elf hopes that DeFranco will be that one. Meanwhile, all along the front, the elves attack with the little they have left. One of DeFranco's friends becomes a casualty. When DeFranco realizes what the prisoner wants, he tries to leave, but the meeting place has been locked from the outside by his commanders and a grenade pointedly left inside. In the end, DeFranco finds it within himself to join the saitas in completing his mission. When the recording of their deaths is broadcast, the fighting ends. An elvish delegation arrives and takes away DeFranco's body for burial. The humans in turn take the elf's body to be interred on Downbelow, the Alliance world.