Кіріспе

Кодекс Лас-Хюльгас - шамамен 1300 жылы шыққан және солтүстік Испаниядағы Бургостағы Санта-Мария-ла-Реал-де-Лас-Хюльгас цистерциан монастырында сақталған музыка қолжазбасы немесе кодекс. Бұл монастырь Кастилияның патша отбасымен байланысы бар бай монастырь болды. Қолжазбада 45 монофоникалық (20 реті, 5 кондуктус, 10 Бенедикамус троптары) және 141 полифоникалық композициялар бар. Музыканың көп бөлігі 13 ғасырдың аяғына таандык, 13 ғасырдың бірінші жартысындағы кейбір музыка (Нотр-Дам репертуары) және 14 ғасырдың бірінші ширегіндегі кейінірек қосылған. Көптеген үзінділер басқа қолжазбаларда кездеспейді. Ол пергаментке жазылған, ал таяқшалар қызыл сиямен франкониялық жазумен жазылған. Материалдың басым бөлігі бір қолмен жазылған, бірақ оған 12 адам қосқан, оның ішінде түзетулер мен кейіннен қосылған. Иоганнес Родериси (қазіргі испан тілінде Хуан Родригес) қолжазбаның бірнеше жеріне өз есімін жазды. Ол қолжазбаның бірнеше бөліктерін өзі жазған болуы мүмкін, сондай-ақ өз жазбаларына сәйкес, хатшы, құрастырушы және түзетуші болған. Музыка орындау үшін қолданылған, болжам бойынша, 13 ғасырда 100 әйелдің хоры болған монастырдың ішінде. Қолжазбада құрамында бар шығармаларды орындау тәжірибесі, әсіресе полифоникалық репертуар туралы сұрақтар туындайды. Бұл әйелдер хоры полифониялық музыканы орындауға қарсы цистерциан ережелеріне қарамастан, қолжазбадағы полифониялық шығармаларды орындады деп есептеледі. Екі бөлімді полифония заңды деп саналған көрінеді. 1217 жылы Бас Капитул екі ағылшын аббатханасы туралы шағымданды, олар монастырь емес шіркеулер сияқты үш немесе төрт бөлімде ән шырқады деп айтылды; екі бөлімді полифония сол кезде қабылданды деген тұжырым бар, ал қолжазбада екі бөлімді сольфеж жаттығулары бар. Алайда, үш бөліктен тұратын бөлшектер де бар.

Жариялану тарихы

1904 жылы Грегориан әнін зерттеген екі бенедиктиндік монах қолжазбаны қайтадан тапты. Алайда, музыка 1930 жылға дейін жарияланбады. 1980 жылдардағы басылым да бар.

Хуэлгас ансамблі

Белгиялық полифонияға маманданған "Huelgas Ensemble" ансамблі өзінің атын осы кодекстен алған. Ол 1971 жылы құрылған.

Жазбалар

Кодекстен музыканың көптеген жазбалары шыққан. Ars Combinatoria, 1991 жылы Canco López-тің қолында құрылған. Топтың құрылуының тұжырымдамасы кез-келген кезеңдегі кез-келген музыканы орындауға мүмкіндік беру, ансамбльдің құрамын тиісінше өзгерту болды. Ars Combinatoria альбомын шығарды: "Mulier Misterio. "Хуэлгас кодексі" (El Códice de las Huelgas) Мұсарис" атты жобаны 2017 жылы жүзеге асырды.