Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эдинбургтегі көшелер жиынтығы
Collection of streets in Edinburgh
Корольдік миля (Am Mìle Rìoghail; Шотланд тілінде: Ryal Mile) – Шотландиядағы Эдинбург қаласының Ескі қаласының негізгі көшелерін құрайтын бірнеше көшенің тізбегі. Бұл термин алғаш рет У.М. Гилберттің «19 ғасырдағы Эдинбург» (1901) еңбегінде сипаттама ретінде қолданылды, онда қала «өзінің қамалы мен сарайы және олардың арасындағы корольдік милясымен» деп сипатталды. Кейіннен Р.Т. Скиннердің 1920 жылы жарық көрген «Корольдік миля (Эдинбург): қамалдан Холирудхаусқа» атты нұсқаулығының тақырыбы ретінде танымал болды. Корольдік миля Шотландияның корольдік тарихындағы екі маңызды орынның арасында жатыр: Эдинбург қамалы және Холирудхаус сарайы. Атауы монархтардың дәстүрлі шеру жолы болғандықтан, оның ұзындығы шамамен бір шотланд милясына тең, бұл ескірген өлшем бірлігі. Корольдік миляны құрайтын көшелер (батыстан шығысқа қарай): Кастлхилл, Лаунмаркет, Хай-стрит, Канонгейт және Абби Странд. Корольдік миля – Ескі қаладағы ең көп келушілерді тартатын көше, оған Жаңа қаладағы Принц көшесі ғана бәсекелесе алады. Корольдік миляда түрлі-түрлі дүкендер, мейрамханалар, пабтар және туристерді қызықтыратын тамаша орындар бар. Жыл сайынғы Эдинбург Фридж фестивалі кезінде Хай-стрит туристерге, әртістерге және көше музыканттарына толы болады. Парламент алаңы – Шотландияның құқықтық жүйесінің орталығы, онда Жоғары сот және Сессия соты орналасқан.
The Royal Mile (Am Mìle Rìoghail; Scots: Ryal Mile) is a succession of streets forming the main thoroughfare of the Old Town of the city of Edinburgh in Scotland. The term was first used descriptively in W. M. Gilbert's Edinburgh in the Nineteenth Century (1901), describing the city "with its Castle and Palace and the royal mile between", and was further popularised as the title of a guidebook by R. T. Skinner published in 1920, "The Royal Mile (Edinburgh) Castle to Holyrood(house)". The Royal Mile runs between two significant locations in the royal history of Scotland: Edinburgh Castle and the Palace of Holyroodhouse. The name derives from it being the traditional processional route of monarchs, with a total length of approximately one Scottish mile, an obsolete unit equal to The streets which make up the Royal Mile are (west to east) Castlehill, the Lawnmarket, the High Street, the Canongate and Abbey Strand. The Royal Mile is the busiest tourist street in the Old Town, rivalled only by Princes Street in the New Town. The Royal Mile contains a variety of shops, restaurants, public houses, and visitor attractions. During the annual Edinburgh Fringe, the High Street becomes crowded with tourists, entertainers, and buskers. Parliament Square is at the heart of Scotland's legal system, being the home of both the High Court of Justiciary and the Court of Session.
География
Осыдан мыңдаған жылдар бұрын шегінген мұздықтар Эдинбург қамалы тұрған қамалдың қатты жанартаулық тығынының артына мұздық қалдықтарын қалдырды, нәтижесінде ерекше жартасты және құйрықты формация пайда болды. Қамалы орналасқан жартастан шығысқа қарай созылатын Корольдік миля, Холируд сарайына қарай бірте-бірте төмендейтін құйрықтың қырлы бөлігінде жатыр. Басты көшеден бұрылып өтетін тік көшелер (немесе аллеялар) көптеген биік үйлердің (немесе пәтерлердің) арасында орналасқан. Бұл маршрут сарайда теңіз деңгейінен басталып, қамалда аяқталады, орташа еңіс 4,1% құрайды.
Retreating ice sheets, many millennia ago, deposited their glacial debris behind the hard volcanic plug of the castle rock on which Edinburgh Castle stands, resulting in a distinctive crag and tail formation. Running eastwards from the crag on which the castle sits, the Royal Mile sits upon the ridge of the tail which slopes gently down to Holyrood Palace. Steep closes (or alleyways) run between the many tall lands (or tenement buildings) off the main thoroughfare. The route runs from an elevation of above sea level at the palace to at the castle, giving an average gradient of 4.1%.
Касл Эспеландасы мен Каслхилл
Касл Эспеланад алаңы 1753 жылы Корольдік биржа ғимаратының (қазіргі Қалалық палаталар) құрылысынан қалған топырақтарды пайдалана отырып, парад алаңы ретінде салынды. 1816 жылы кеңейтіліп, әсемдік қоршаулар мен қабырғалармен жабдықталғанда ресми мәртебе алды. Эспеланад, ондағы бірнеше ескерткіштерімен бірге, Historic Scotland тарихи тізімінде "А" санатында тіркелген. Бұл жерде жыл сайынғы Эдинбург әскери татуировкасы өтеді, осы уақытта арнайы құрылған уақытша трибуналар орнатылады. Cannonball House-тың қабырғасында орналасқан зеңбірек шарлары, көбінесе Қамалдан оқталған деп есептеледі, бірақ шындығында Комистон Спрингс су көзінің биіктігін көрсетеді. Бұл су көзі Қамалдан оңтүстікке қарай үш шақырым жерде орналасқан және Кастлхиллдегі цистернаны сумен жабдықтаған, ол Шотландиядағы алғашқы құбырлы су жүйесінің бірі болды. Касл Эспеланад алаңынан басталатын, Кастл-Хилл деп аталатын қысқа жолдың бойында бұрынғы Толбут Хайленд Сент-Джон шіркеуі (осы бөлімнің оңтүстік жағындағы етегінде) орналасқан, қазір ол Эдинбург халықаралық фестивалі қоғамының бас кеңсесі – The Hub, ал солтүстік жағында Outlook Tower және Camera Obscura орналасқан. Шотландия шіркеуінің Ассамблея залы мен New College одан әрі сол жақта орналасқан. Шотландия Парламенті 1999-2004 жылдар аралығында Ассамблея залында отырыс өткізді.
The Castle Esplanade was laid out as a parade ground, in 1753, using spoil from the building of the Royal Exchange (now the City Chambers). It was formalised in 1816 when it was widened and provided with decorative railings and walls. The Esplanade with its several monuments has been A listed by Historic Scotland. It is the venue of the annual Edinburgh Military Tattoo at which time specially designed temporary grandstands are erected. Cannonball House has a cannonball lodged in the wall, often said to have been accidentally fired from the Castle but which actually marks the elevation of Comiston Springs, three miles to the south of the Castle, which fed a cistern on Castlehill, one of the first piped water supplies in Scotland. From the Castle Esplanade, the short section of road entitled Castlehill is dominated by the former Tolbooth Highland St John's Church (on the south side at the foot of this section), now the headquarters of the Edinburgh International Festival society – The Hub, and on the north side by the Outlook Tower and Camera Obscura. The Assembly Hall of the Church of Scotland and New College are further down on the same side. The Scottish Parliament met in the Assembly Hall between 1999 and 2004.
Жасыл базар
Лаунмаркет – Хай-стриттің жеке аталатын бөлігі. Мекенжайлар – High Street нөмірлерінің жалғасы. Ол Батыс Боудан Сент-Джайлс көшесіне дейін созылады. 1477 жылғы жарғыда Бас көшенің бұл бөлігі “ішкі тауарлар” деп аталатын тауарлар үшін базар орны ретінде белгіленген – қаңқа, шұлық, жалпы мата және басқа да ұқсас заттар. Кейінгі жылдары зығыр матасы негізгі тауар болып сатылды. Осының нәтижесінде ол Жер базары деп аталды, кейіннен Газон базары деп өзгертілді. Оңтүстік жағында орналасқан Риддл Корт – 16 ғасырдағы саудагер Джон МакМорранның жақсы сақталған үйі, ол 1595 жылы көтерілісші оқушылар тарапынан атып өлтірілді. Бүгінде көшедегі дүкендердің көп бөлігі туристерге бағытталған. Солтүстік жағында Шотландияның Ұлттық қорына тиесілі сақталған 17 ғасырдағы саудагерлер үйі – Гладстоунның жері орналасқан. Лаунмаркеттің төменгі жағын оң жақтағы (оңтүстік) Джордж IV көпірі және сол жақтағы (солтүстік) Банк көшесі қиып өтеді, олар Моунт пен Жаңа қалаға алып келеді. Банк көшесінен көрініс Шотландия банкінің барокко стиліндегі бас кеңсесімен жабылады. Бұл қиылыстың оңтүстік-батыс бұрышында, кіреберісі Джордж IV көпірінде орналасқан Missoni қонақ үйі, бұрынғы Лотиан облыстық кеңесі кеңселерін алмастырды. Бұл ғимараттың дизайны даулы, ол Шотландияның азаматтық сенімі сыйлығы мен 2010 жылғы RIBA сыйлығын жеңіп алды, сонымен қатар 2009 жылы Карбункл кубогына ұсынылды (бірақ жеңіске ие болмады). Банк көшесі мен Сент-Джайлс көшесі арасында, Лаунмаркеттің соңында, Шотландияның жоғарғы қылмыстық соты – Әділеттік Жоғарғы соты орналасқан, ол Әділеттік ғимаратында орналасқан.
The Lawnmarket is a separately named part of the High Street. Addresses are a continuation of the High Street numbers. It runs from the West Bow to St Giles Street. A charter of 1477 designated this part of the High Street as the market place for what was called "inland merchandise" – items such as yarn, stockings, coarse cloth and other similar articles. In later years, linen was the main product sold. As a result, it became known as the Land Market which was later corrupted to Lawn Market. Located in a close on the south side, Riddle's Court is the well preserved 16th century house of a merchant John MacMorran, who was shot by rioting schoolboys in 1595. Today, the majority of shops in the street are aimed at tourists. On the north side is the preserved 17th century merchant's townhouse Gladstone's Land owned by the National Trust for Scotland. The lower end of the Lawnmarket is intersected by George IV Bridge on the right (south) and Bank Street on the left (north), leading to The Mound and the New Town. The view down Bank Street is closed by the baroque headquarters of the Bank of Scotland. On the south west corner of this intersection, with its entrance on George IV Bridge, is the Hotel Missoni, replacing the former Lothian Regional Council offices. This building is of controversial design, winning a Scottish Civic Trust award and a 2010 RIBA award, but also being nominated for (but not winning) the Carbuncle Cup in 2009. Between Bank Street and St Giles Street, marking the end of the Lawnmarket, the High Court of Justiciary, Scotland's supreme criminal court, is housed in the Justiciary Building.
Жоғары көше
Оңтүстік жағында, Каслдан сарайға қарай үштен бір бөлігі Парламент алаңы, ескі Парламент үйі есімімен аталған, онда 1630-1707 жылдар аралығында Шотландияның заң соттары мен ескі Парламенті орналасқан (оның өмір сүруі Одақ актісімен аяқталды). Парламент үйі қазір Шотландияның жоғары азаматтық соты – Сессиондық сотқа орналасқан. Сент-Джайлз соборы, Эдинбургтің жоғары шіркеуі, сонымен қатар Парламент алаңында тұр. Сент-Джайлстың батыс есігінің жанында Мидлотианның жүрегі орналасқан, ол "төселген" жолға енгізілген жүрек пішіндес үлгі, бұрынғы әкімшілік, салық және сот төрелігінің орталығы болған Ескі Tolbooth орнында. Сэр Уолтер Скотт түрмені "Мидлотианның жүрегі" деп сипаттаған, ал бұзылғаннан кейін көп ұзамай қала басшылары осы жерді жүрек мозаикасымен белгілеген. Жергілікті тұрғындар түрмеге деген наразылықтарын білдіре отырып, жүрек ортасына түкіріп отырады. Солтүстік жағында, Сент-Джайлзге қарама-қарсы, Эдинбург қалалық палатасы орналасқан, онда Эдинбург қалалық кеңесі жиналады. Оңтүстік жағында, Жоғары шіркеуден сәл өткеннен кейін, Меркат кресі тұр, одан патшалық жарлықтары оқылады және Парламент шақырылуы жарияланады. 1824 жылғы Ұлы Эдинбург өртінен кейін 1820 жылдары Сент-Джайлзден Трон-Киркке дейінгі ғимараттардың барлық оңтүстік жағы қайта салынуы немесе жаңаруы қажет болды. Бұл жұмыс грузин стилінде, төбеден төмен қарай сатылап жасалды. Корольдік миляның орталық бөлігі – көпірлермен маңызды тоғысқан жер. Солтүстік көпір Уэверли станциясынан солтүстікке қарай, Жаңа қаланың Принс-стрит көшесіне дейін созылады. Оңтүстік көпір (көше деңгейінде екі жағында дүкендері бар қарапайым жол сияқты көрінеді – төменнен тек бір аркасы ғана көрінеді) оңтүстікке қарай Коугейтке, ойыс жатқан көшеге дейін жетеді және Эдинбург университетінің ескі ғимаратынан өткен Николсон көшесі ретінде жалғасады. Джон Нокс үйінің жанында Бас көше бұрын Недербоу деп аталған бөлікке дейін тарылады, ол Джеффри көшесімен (солтүстік) және Сент-Мэри көшесімен (оңтүстік) қиылысқанда бұрынғы қала шегарасын көрсетеді. Осы жерде Недербоу қақпасы тұрды, ол Эдинбург пен Канонгейт арасындағы бекітілген қақпа (1856 жылға дейін жеке бург) болды және 1764 жылы қозғалысты жақсарту үшін алынып тасталды. Шотландияның әңгіме айту орталығы – Шотландия шіркеуіне тиесілі Джон Нокс үйінің қазіргі кеңейтілген бөлігі. Ол 2006 жылы ашылды, бұрынғы Недербоу өнер орталығының орнын басты, ол өзі 1960 жылдары Морей Нокс шіркеуінің орнын бастырған. 1513 жылы Флодден шайқасында шотландтар жеңілгеннен кейін Эдинбургтің айналасына Флодден қабырғасы деп аталған қала қабырғасы салынды, оның кейбір бөліктері бүгінге дейін сақталған. Недербоу қақпасы осы қабырғадағы қақпа болды және оның бұрынғы орны жолдағы мыс түйреуіштермен белгіленген. Сент-Мэри көшесінің бұрышында орналасқан World's End пабы атын көршілес World's End Close-тан алған, өйткені бұл бұрын Эдинбургтегі Канонгейтке кірмес бұрынғы соңғы көше болған.
On the south side, about one third of the way down from the Castle toward the Palace is Parliament Square, named after the old Parliament House which housed both the law courts and the old Parliament of Scotland between the 1630s and 1707 (when its existence was ended by the Act of Union). Parliament House now houses the Court of Session, Scotland's supreme civil court. St Giles' Cathedral, the High Kirk of Edinburgh, also stands in Parliament Square. By the West Door of St Giles' is the Heart of Midlothian, a heart shaped pattern built into the "setted" road, marking the site of the Old Tolbooth, formerly the centre of administration, taxation and justice in the burgh. The prison was described by Sir Walter Scott as the "Heart of Midlothian", and soon after demolition the city fathers marked the site with a heart mosaic. Locals have traditionally spat upon the heart's centre as a sign of contempt for the prison. On the north side, opposite St Giles', stand Edinburgh City Chambers, where the City of Edinburgh Council meets. On the south side, just past the High Kirk, is the Mercat Cross from which royal proclamations are read and the summoning of Parliament announced. The whole south side of buildings from St Giles to the Tron Kirk had to be rebuilt or refaced in the 1820s following the Great Edinburgh Fire of 1824. This was done in a Georgian style, stepping down the hill. The central focus of the Royal Mile is a major intersection with the Bridges. North Bridge runs north over Waverley station to the New Town's Princes Street. South Bridge (which appears at street level to be simply a road with shops on either side—only one arch is visible from below) spans the Cowgate to the south, a street in a hollow below, and continues as Nicolson Street past the Old College building of the University of Edinburgh. At John Knox's House the High Street narrows to a section of the street formerly known as the Netherbow, which, at its crossroads with Jeffrey Street (north) and St Mary's Street (south), marked the former city boundary. At this point stood the Netherbow Port, a fortified gateway between Edinburgh and the Canongate (until 1856 a separate burgh), which was removed in 1764 to improve traffic flow. The Scottish Storytelling Centre is a modern extension to John Knox House, owned by the Church of Scotland. It opened in 2006, replacing the former Netherbow Arts Centre, which itself replaced the Moray Knox Church in the 1960s. Following the English victory over the Scots at the Battle of Flodden in 1513, a city wall was built around Edinburgh known as the Flodden Wall, some parts of which survive. The Netherbow Port was a gateway in this wall and brass studs in the road mark its former position. On the corner of St Mary's Street is the World's End Pub which takes its name from the adjacent World's End Close, whimsically so named because this was in former times the last close in Edinburgh before entering the Canongate.
Шотландияның королеві Мэридің 1558 жылғы үйлену тойына арналған ойын-сауық
1558 жылғы 3 шілдеде Шотландия королевасы Мэри мен Франция королі Франциск II-нің некесін тойлау үшін Тұздықта және Корольдік миляның басқа жерлерінде салтанатты шаралар мен көріністер өткізілді. Неке рәсімі 1558 жылғы 24 сәуірде Парижде болған. Эдинбургтағы көңіл көтеру шараларын Уильям Лаудер мен Уильям Адамсон жазып, сахналаған. Уолтер Биннинг жеті планета мен Купидонды бейнелейтін актерлерге арналған "көшпелі сахнаны" (ойын арбасын) суреттеді. Төрт сахнаға алтын жапырақпен қапталған теннис доптарынан жасалған жемістермен әсемделген жасанды "жазғы ағаштар" қойылды. Жеті планета бейнесі некеден кейін Парижде өткен шарада көрсетілген. 16 ғасырдағы Трон мен Корольдік миляда өткен басқа да корольдік шараларға Шотландия королевасы Мэридің қабылдануы (1561), Джеймс VI-ның қабылдануы (1579) және Данияның Аннасының қабылдануы (1590) кіреді.
There was a triumph or show at the Salt Tron and other locations on the Royal Mile to celebrate the marriage of Mary, Queen of Scots, and Francis II of France, on 3 July 1558. The wedding itself took place in Paris on 24 April 1558. The Edinburgh entertainment was written and produced by William Lauder and William Adamson. Walter Binning painted the "play cart" for actors portraying the signs of the seven planets and Cupid. Artificial "summer trees" decorated with fruit made from tennis balls covered with gold foil or leaf were placed on four stages. The seven planets had been portrayed in a show in Paris after the wedding. Other 16th century royal entertainments at the Tron and on the Royal Mile include the Entry of Mary, Queen of Scots (1561), the Entry of James VI (1579), and the Entry of Anne of Denmark (1590).
Қаңқағап
Жол қиылысынан әрі Корольдік миль Канонгейт арқылы жалғасады, бұл сөздік мағынада "канондардың жолы" дегенді білдіреді, өйткені бұл жол бұрын Холируд аббаттығының августиндік канондары қолданған. Көше Морей Хаусынан (қазір Эдинбург университетінің Морей Хаус білім беру мектебінің бас кеңселері), Канонгейт Толбутынан (қазір "Халық әңгімесі" деп аталатын әлеуметтік тарих мұражайы), Канонгейт шіркеуінен (Канонгейттің приходтық шіркеуі және Шотландия шіркеуінің белсенді қауымы) және жаңа Шотландия парламенті ғимаратынан Холируд сарайы мен қираған аббатқа дейін төмен қарай созылады. 1856 жылға дейін Канонгейт тек көше ғана емес, сонымен қатар Эдинбургтен бөлек және Флодден қабырғасының сыртында орналасқан қаланың атауы болған.
Beyond the crossroads, the Royal Mile continues down the Canongate, meaning literally "the canons' way" when it was used in former times by the Augustinian canons of Holyrood Abbey. The street continues downhill past Moray House (now the main academic offices of Moray House School of Education of the University of Edinburgh), the Canongate Tolbooth (now a museum of social history called The People's Story), the Kirk of the Canongate (the Canongate's parish church and a thriving congregation of the Church of Scotland) and the new Scottish Parliament Building to Holyrood Palace and the ruined abbey. Until 1856 the Canongate was not merely a street, but the name of the surrounding burgh, separate from Edinburgh and outside the Flodden Wall.
Абби Странд
Бұл көше Канонгейт етегіндегі Холирудхаус сарайына дейінгі қысқа жол. Солтүстік жағындағы ғимараттардың бірі – атышулы бордель иесі Лакки Спенстің үйі, ол Аллан Рамзидің «Лакки Спенстің соңғы кеңесі» өлеңінде еске алынған. Оңтүстік жағында Корольдік галереясы орналасқан, ол бұрынғы Холируд еркін шіркеуі мен Герцогиня Гордон мектебінің орнында Корольдік коллекциядан экспонаттарды көрсету үшін пайдаланылады. Сонымен қатар, Джеймс IV салған Холируд сарайының қақпасының қалдықтары да бар, оның қабырғасына Джеймс V патшасының гербінің көшірмесі орнатылған.
This street is the short approach to the Palace of Holyroodhouse at the foot of the Canongate. One of the buildings on the north side was the house of Lucky Spence, a notorious brothel madam, remembered in Allan Ramsay's poem, Lucky Spence's Last Advice. On the south side is the Queen's Gallery, used to exhibit items in the Royal collection, in the shell of the former Holyrood Free Church and Duchess of Gordon's School. There are also the remains of the gatehouse of Holyrood Palace built by James IV, with a copy of the royal coat of arms of James V set in the wall.