Кіріспе
Батыс Африка ханшайымы Сара Форбс Бонетта, сондай-ақ Салли Форбс Бонетта (туған Айна немесе Ина; шамамен 1843 – 15 тамыз 1880), королева Викторияның қамқорлығында болған және оның құдасы болды. Ол Батыс Африкадағы йоруба халқының Эгбадо руының әулеттік мүшесі деп есептелді, бала кезінде жақын орналасқан Дагоме Корольдігімен болған соғыста жетім қалған, кейін Дагоме королі Гезо оны құлдыққа алған. Ол Ұлыбритания Корольдік теңіз күштерінің капитаны Фредерик Э. Форбске "сыйлық" ретінде тапсырылды және королева Викторияның құдасы атанды. Ол Лагостағы бай меценат, капитан Джеймс Пинсон Лабуло Дэвиске үйленді.
Sara Forbes Bonetta, otherwise known as Sally Forbes Bonetta, (born Aina or Ina; c. 1843 – 15 August 1880), was ward and goddaughter of Queen Victoria. She was believed to have been a titled member of the Egbado clan of the Yoruba people in West Africa, who was orphaned during a war with the nearby Kingdom of Dahomey as a child, and was later enslaved by King Ghezo of Dahomey. She was given as a "gift" to Captain Frederick E. Forbes of the British Royal Navy and became a goddaughter of Queen Victoria. She married Captain James Pinson Labulo Davies, a wealthy Lagos philanthropist.
Ерте өмір
Бастапқыда Айна (немесе Ина) деп аталған ол 1843 жылы Батыс Африкадағы Оке Одан Егбадо йоруба ауылында дүниеге келді. Бұл ауыл жақында Ойо империясынан (қазіргі Нигерияның оңтүстік-батысы) тәуелсіздік алғаннан кейін империя құлдырады. Дагомея патшалығы Ойоның бағынышында болды және йоруба халқының тарихи жауы саналды. Ойо мен Дагомея 1823 жылы соғысқа кірісті, себебі Дагомеяның жаңа патшасы Гезо Ойоға жыл сайынғы салық төлеуден бас тартты. Ойоның Дагомеямен соғысы кезінде, күшейіп келе жатқан Сокото халифатының ислами жихадтарынан Ойо әлсіреп, тұрақсыздыққа ұшырады. Ойо империясы 1830 жылдары ыдырап, Йоруба жерін көптеген кіші мемлекеттерге бөліп жіберді. Дагомея армиясы Ойоның бұрынғы және қорғанышсыз Эгбадо аумағына қарай кеңейе бастады, осы процесте Эгбадо халқынан құлдарды тұтқынға алды.
Дагомейдегі капитан Форбс
1850 жылдың шілдесінде Корольдік теңіз флотының капитаны Фредерик Э. Форбс Батыс Африкаға британдық дипломатиялық миссиямен келді, онда ол Дагомеяның Атлантикалық құл саудасына қатысуын тоқтату үшін король Гезомен келіссөздер жүргізуге тырысты, бірақ сәтсіз аяқтады. Әдеттегідей, капитан Форбс пен король Гезо бір-біріне сыйлықтар алмасты. Гезо Форбске аяқ тіреу, қымбат ел матасы, ромнан бір бөшке, он бас каури қабығы және кабоцер орындығын сыйлады. Гезо патша құл саудасын тоқтатпайтынын нақты айтты. Ол пальма майының кіріс әкелетінін, бірақ күші жоқ екенін ойлады. Форбс командирі көңілі қалып, ашуланды. Дагомеядағы мерекелік шаралар Форбс командирінің король Гезомен үздіксіз келіссөздерімен бірге жалғасты. Форбс Гезо патшаның әскерінің санын санап бастады. Ол Дагомея монархы өзінің күшін көрсетуге және әскерінің үлкен әрі қуатты екенін көрсетуге тырысып жатыр деп сезді. Содан кейін Форбс командирі дағдырды естіп, қаруларын желбіретіп, кішкентай себеттерде адамдарды алып келе жатқан дагомеялықтарға қарады. Аудармашы Форбске себеттердегі адамдарды өлтіретінін хабарлады. Бұл рәсім "Эк они ноо ах тох" немесе "құрған қабірлерді суару" деп аталды. Себеттегі адамдар ақ киім киген, оларды өлтіріп, қандарын Дагомеяның жоғары лауазымды тұлғаларының қабірлеріне тамшылатыны белгілі болды. Кейбір құрбандар осы дәстүр үшін екі жылдан астам уақыт тұтқында ұсталған. Оларды қол-аяқтары байланған күйде алып жүрді. Жәбірленушілерді қатардан сүйреп өткенде, дагомеялықтар оларды пышақтармен және найзалармен қағып, жаралады. Форбс Айнаның бетіне салынған тайпалық белгілерге қарап, оның жоғары статусты отбасынан шыққан болуы мүмкін деген қорытындыға келді және ол еуропалық құл саудагерлеріне сатылмаған. Дагомея жыл сайынғы әдеттерінің бөлігі ретінде тұтқындарын жаппай өлімге жіберумен және әйелдерді құрбан етумен әйгілі болды. Форбс Айнаның Дагомеяда қауіпті жағдайға тап боларынан хабардар болды және ол күнделігінде жазғандай, Айнадан бас тарту "оның өлім кесіміне қол қоюмен тең болар еді, бұл, әдетте, бірден орындалар еді". 1851 жылы Сарада созылмалы жөтел пайда болды, бұл Ұлыбритания климатына байланысты деп есептелді. Сол жылдың мамыр айында, сегіз жасында, оның қамқоршылары оны Африкадағы мектепке жіберді. Ол Palm Cottage, Canterbury Street Gillingham-те тұрды. Үй бүгінге дейін сақталған. 1862 жылдың қаңтар айында ол Виктория патшайымының қызы Әлиса ханшайымның үйлену тойына шақырылды және қатысты.
Неке және балалар
Кейіннен патшайым оған 1862 жылдың тамызында Брайттон қаласындағы Сент-Николас шіркеуінде капитан Джеймс Пинсон Лабуло Дэвиске үйленуді бұйырды, ал бұл оқиғаға дайындалу үшін ол бір кезең бойы қалада болды. Брайттон қаласындағы кейінгі уақытында ол Монпелье ауданындағы 17 Клифтон-Хилл мекенжайында тұрды. Капитан Дэвис – зор байлыққа ие йоруба халқының кәсіпкері болды. Олар үйленген соң жұбайлар туған Африкасына оралды, онда үш балалары дүниеге келді: Виктория Дэвис (1863), Артур Дэвис (1871) және Стелла Дэвис (1873). Сара Форбс Бонетта патшайым Викториямен осынша тығыз қарым-қатынаста болды, сондықтан ол және епископ Самуэль Ажайи Кроутер Лагоста көтеріліс болған жағдайда Корольдік теңіз күштері эвакуациялауға міндетті жалғыз Лагос тұрғындары еді. Бонеттаның тұңғыш қызы Виктория Матильда Дэвис, оның крест анасы болған Виктория патшайымның құрметіне аталды. Бонеттаның екінші қызы Стелла Дэвис пен Самуэль Ажайи Кроутердің немересі Герберт Маколейдің бірігіп қызы болды: Сара Абигейл Идову Маколей Ададево, оның анасының әжесі Сара және әкесінің әжесі Абигейлдің есімдерімен аталған.