Кіріспе

Калифорниялық саяси жанжал Fajitagate - Сан-Францискодағы заңдық және саяси оқиғалар сериясы. Бұл оқиғалар үш қызметтен тыс Сан-Франциско полиция қызметкері мен екі жергілікті тұрғындардың арасында фажитаның мүшесі үшін көршілік бардың сыртында болған көшедегі ұрыспен басталды. Бұл көптеген азаматтық және қылмыстық шағымдарға, полицияның теріс әрекеттеріне байланысты айыптауларға және ақырында қаланың полиция бастығы мен полиция бастығының орынбасары отставкаға кетті.

Оқиға

2002 жылдың 20 қарашасында, келесі күні Сан-Франциско хроникасында хабарланғандай, Сан-Франциско тұрғындары Адам Снайдер мен Джейд Сантороны Blue Light бардан шығып бара жатқанда, кейіннен офицер Алекс Фаган кіші (орынбасары Алекс Фаганның ұлы), офицер Дэвид Ли және офицер Мэтт Тонсинг деп танылған үш адам жақындады. Олар Снайдер мен Сантородан тамақпен қамтамасыз ету қораптарын беруді талап етті. Олар бас тартқанда, жұмыстан тыс тұрған полиция қызметкерлері оларға физикалық соққы берді. Сантороның мұрны сынған, миы дірілдеген. Снайдер ұялы телефонынан 911-ге хабарласып, Сантороны ұрып-соққанын хабарлады. Ол шабуылдаушылардың аты-жөнін анықтап, полиция қызметкерлеріне ақ түсті пикаппен келген үш адам екенін айтты. Көлік тоқтатылып, үш дежурный анықталып, жауапқа тартылып, босатылды. Сол түні ешкім тұтқындалған жоқ.

Ашулы оқиға

Содан кейін бұл жанжал кеңінен жайылып, 2005 жылға дейін шешімін таба алмады. Айыпталушы полиция қызметкері Алекс Фаган, Сан-Франциско полиция департаментінің көмекші бастығы (кейінгі бастығы) Алекс Фаганның ұлы болды. Кейіннен сол кездегі Сан-Франциско округінің прокуроры Теренс Холлинан аға Фаган, бас полицей Прентис Э. Сандерс және тағы тоғыз офицердің үш дежурныйдың бастапқы қылмыстық әрекеттерін жасыруға қатысы бар екенін мәлімдеді. Сандерс пен тағы тоғыз аға офицерге Холлинан айып тағып, 2003 жылдың 28 ақпанында сотқа кедергі жасау қылмысы үшін тұтқындалды. Сандерс айыптаулар бойынша демалысқа шықты, ал Алекс Фаган аға, келесі ең жоғары офицер, автоматты түрде басшы міндетін атқарушы болды. Өз кезегінде 2004 жылдың басында бас директор міндетін атқарушы Алекс Фаган аға отставкаға кетті және 2004 жылдың 22 қаңтарында оның орнына Хизер Фонг келді.

Қылмыстық

Жоғары полиция қызметкерлеріне қарсы сот ісі 2003 жылға дейін жалғасты. 11 наурызда Холлинан бас прокурор Сандерске қарсы айыптауды алып тастады, өйткені ол сөз байласудың бар екенін дәлелдей алмады. 2003 жылдың 4 сәуірінде қалған барлық айыпталушыларға қатысты айыптар алынып тасталды. Бұл істің басты шешімі Калифорния заңына сәйкес, әділдікке кедергі жасау үшін, жеке адам немесе жеке тұлғалардың тобының өз бетінше әрекет етуі емес, әділдікті бұзуға келіскен адамдардың белсенді құдайы болуы керек. Холлинан бастапқыда мұндай сөз байласуды мәлімдеген, бірақ телефон және кеңсе журналдары ешқандай маңызды келісімнің болмағанын анықтады. Hallinan заңның өзгеруін талап етті, бұл заң жеке тұлғаларды тәуелсіз әрекеттер үшін айыптауға мүмкіндік береді. 2003 жылы және 2004 жылы жоғары лауазымды қызметкерлердің көпшілігі, соның ішінде Сандерс, өз аттарын кедергіге байланысты негізгі фактілік талаптардан тазарту үшін сотқа шағымданды. Сандерс пен тағы бірнеше адам соттың қарауынан босатылды. Сандерс ерте зейнеткерлікке шықты, ол тергеуден болған стресстен деп мәлімдеді. Фейган мен Лиге қарсы соққыға қатысты қылмыстық сот ісі 2004 және 2005 жылдары шешілді. Ли 2004 жылы 21 қарашада кінәсіз деп танылды, ал Фаган 2005 жылы 28 наурызда кінәсіз деп танылды. Көптеген полиция қызметкерлеріне Азаматтық шағымдар бюросы осы оқиғаға қатысты теріс әрекеттері үшін айып тақты. 2007 жылдың наурыз айында инспектор Пол Фальконнер мен лейтенант Генри Пара полиция комиссиясының жабық отырысында өздерінің теріс мінез-құлықтарын сәтті сынады. Олар барлық айыптардан ақталды. 2007 жылдың наурыз айында Азаматтық шағымдар жөніндегі басқарма айып таққан көптеген офицерлер Сан-Франциско полиция комиссиясымен демалыс алуға келісім жасады. Сот отырысының соңында полиция комиссары айып тағылғандардың ешқайсысы да ешқандай кінә жасамағанын айтты.

Азаматтық

2006 жылдың 12 маусымында азаматтық алқа Фаган мен полиция қызметкері Мэтт Тонсингті соққыдан зардап шеккені үшін жауапты деп тапты және талапкер Джейд Сантороға 36 500 доллар зиянды өтеуді берді. Ал, билік Тонингті қолдап, Фаганды айыптап, Снайдерге 9500 доллар төледі. Алқабилер Лиді толық ақтады, ал Снайдер Ли мен Тонсингтің қорғаныс шығындарын төлеуге бұйырылды. Федералды сот 2006 жылы Сан-Франциско қаласына қарсы азаматтық құқықтарды қорғау туралы сот ісіне шағымды қабылдамады, бұл шешім 2008 жылдың шілдесінде шағымда берілді, себебі талапкерлер сот барысында полиция саясаты немесе практикасы қызметкерлердің мінез-құлқына кінәлі екенін көрсетпеді.